DIE TOG VAN DIE ’UMRAT AL-QADÂ

Daar het ’n jaar verloop sedert die vrede van Hudaybiya. ’n Maand vóór die Offerfees, aan die begin van die maand Dhu’l-qa’da, het Rasûl-i akram (sallallâhu ’alayhi wa sallam) sy Metgeselle beveel om hulle vir die ’umra gereed te maak. Almal wat na Hudaybiya gegaan en aan die Bay’at ar-Ridwân deelgeneem het, behalwe dié wat intussen oorlede was, moes by die ’umra teenwoordig wees. Op hierdie bevel het tweeduisend Metgeselle hulle voorbereidings voltooi. Sewentig kamele is gekoop om geoffer te word. Nâjiya ibn Jundub en vier van sy metgeselle het die opdrag gekry om hulle al weidend tot by Mekka te bring. Boonop is honderd ruiters onder die bevel van Muhammad ibn Maslama geplaas, en hy is vooruitgestuur om die wapens vir die oorlog, soos harnasse, lanse en swaarde, saam te neem. ’n Mens kon die afgodedienaars nie vertrou nie. By ’n moontlike aanval sou van hierdie wapens gebruik gemaak word. ’n Paar Metgeselle het gesê: “Yâ Rasûlallah! Volgens die vrede van Hudaybiya sou ons met geen ander wapens as swaarde in die skede na die ’umra kom nie!” Die Meester van die wêrelde het gesê: “Ons bring hierdie wapens nie in die Haram, by die Quraysh, in nie. Maar hulle sal naby ons, binne bereik, gehou word vir die geval dat die Quraysh ons aanval.”

In Madîna al-Munawwara is Abû Dharr Ghifârî as plaasvervanger agtergelaat.1 Daar word ook oorgelewer dat Abû Ruhm Ghifârî agtergelaat is. Tweeduisend Metgeselle het saam met ons geliefde Profeet op pad na Mekka gegaan. Die Metgeselle was baie ontroer. Hulle sou die huise, die haardstede en die vaderland weersien wat hulle jare lank op die pad van Allâhu ta’âlâ, ter wille van ons geliefde Profeet, verlaat het… Hulle sou die Ka’ba al-Mu’azzama besoek, waarheen hulle hulle in die vyf daaglikse gebede gedraai het… Hulle sou hulle familie weersien, wat Moslem geword het maar weens die verdrag nie na Medina kon kom nie. Hulle sou die waardigheid en die eer van Islam toon aan die afgodedienaars van die Quraysh, wat hulle jare lank bloed in plaas van trane laat huil het, hulle onder onderdrukking laat kreun het en baie van hulle broers tot martelare gemaak het om hulle hulle afgode te laat aanbid. Miskien sou die liefde vir Islam in hulle hart val as die afgodedienaars dit sien, en sou hulle Moslem word!…

Dié wat in Medina agtergebly het, het die Meester van die wêrelde met takbîrs tot by die helling van Wadâ’ begelei, hom uitgewuif en teruggekeer… Toe ons geliefde Profeet in Dhu’l-Hulayfa aangekom het, ongeveer tien kilometer van Medina, het hy in ihrâm getree. Die roemryke Metgeselle het hom gevolg. Almal was in wit gehul. Die reis na Makka al-Mukarrama om die ’umra te verrig, het begin. Nou het aarde en hemel weerklink van die krete “Labbayk, Allâhumma labbayk! Labbayk, lâ sharîka laka labbayk! Innal-hamda wan-ni’mata laka wal-mulk, lâ sharîka lak!” (Hier is ek, o Allah, hier is ek! Op U roep het ek met my woord en my wese telkens weer gehoor gegee, en aan U bevel het ek my onderwerp. U het geen vennoot nie; met my hele wese het ek my tot U gewend. Die lof en die guns kom U alleen toe. Ook die heerskappy is U s’n. U het geen vennoot nie.)

Omdat hulle Allâhu ta’âlâ geloof het, tot Hom gesmeek het en Sy geseënde naam gedenk het, het die reis in groot vreugde verloop.

Toe die afdeling wat onder die bevel van Muhammad ibn Maslama voorop geloop het, Mekka genader het, is dit deur die afgodedienaars van die Quraysh gesien. Hulle het bang nader gekom en gevra: “Wat is dit?” – asof hulle wou sê: “Het ons dit ’n jaar gelede so afgespreek?” Muhammad ibn Maslama het hulle hierdie antwoord gegee, wat deur murg en been gegaan het: “Dit is die ruiters van die Rasûl van Allâhu ta’âlâ… As Allâhu ta’âlâ dit toelaat, sal ook hy môre hierdie plek met sy koms vereer!…” Vol vrees het die afgodedienaars teruggekeer en die berig na Mekka gebring. Die afgodedienaars van Mekka het gesê: “Ons sweer dat ons ons aan die verdrag gehou het. Waarom sou Muhammad teen ons veg?…” Dadelik het hulle ’n afvaardiging uit hulle midde gestuur om met ons Meester die Profeet te praat.

“Labbayk, Allâhumma labbayk! Labbayk, lâ sharîka laka labbayk! Innal-hamda wan-ni’mata laka wal-mulk, lâ sharîka lak!” Talbiya

Op daardie oomblik het die Meester van die wêrelde (sallallâhu ’alayhi wa sallam) by die plek Batn Ya’jaj aangekom, vanwaar ’n mens Mekka kon sien. Daar het hulle al hulle wapens agtergelaat, behalwe die swaarde wat hulle gedra het. Om die wapens te bewaak, het hulle tweehonderd Metgeselle as wagte aangestel. Toe hierdie voorbereidings voltooi was, het die afvaardiging van die Quraysh toestemming gevra om met ons Meester die Profeet te praat en deur hom ontvang te word. Toe hulle ontvang is, het hulle gesê: “O Muhammad! Sedert die Verdrag van Hudaybiya het ons julle op geen enkele manier verraai nie. Wil jy nogtans met hierdie wapens Mekka binnegaan, by jou eie volk? Volgens ons verdrag sou julle tog niks anders as swaarde in die skede by julle hê nie!…” Daarop het die Meester van die wêrelde geantwoord: “Van my kinderjare tot vandag is ek daarvoor bekend dat ek my gegewe woord hou en getrou is. Ons gaan die Haram met geen ander wapens as ons swaarde in die skede binne nie. Maar ek wil hê dat die wapens op ’n plek naby my moet wees.” Die afvaardiging het begryp dat die berig wat hulle bereik het, nie klop nie, en is gerusgestel. Hulle het gesê: “O Muhammad! Eerlikwaar, ons het van jou altyd net trou en goedheid gesien. Dit pas ook by jou.” En hulle het teruggekeer. In Mekka aangekom, het hulle die Quraysh die toestand meegedeel. Ook dié is gerusgestel.

Die vooraanstaandes van die Quraysh het uit wrok en afguns Mekka verlaat en die berge in getrek, om hierdie gelukkige oomblikke van ons Meester die Profeet en sy Metgeselle nie te hoef te sien nie. Ons geliefde Profeet het die gemerkte offerkamele vooruitgestuur na die plek Dhû Tuwâ. Daarna het hy met sy Metgeselle die voorbereidings voltooi en hom in beweging gebring om die heilige stad Mekka binne te gaan. Die Metgeselle het die Meester van die wêrelde in hulle midde geneem. Die Sultan van die heelal het op sy kameel Qaswâ nûr om hom versprei, soos ’n son wat die bestaan van duisende sterre aan die oog onttrek. O my Heer! Watter skoonheid! Watter luisterryke toneel was dit!…

Op die tonge het die krete “Labbayk, Allâhumma labbayk! Labbayk, lâ sharîka laka labbayk!…” geklink; in die harte het die liefde vir Allâhu ta’âlâ en Sy Rasûl gewoon.

Tree vir tree het hulle na die verhewe Ka’ba vorentoe gegaan. Hoe nader hulle gekom het, hoe meer het hulle ontroering toegeneem; hulle hart het byna oorgeloop. Die talbiya, wat almal uit een mond geroep het, het Mekka gevul, en hoe meer die afgodedienaars hierdie grootse toneel gesien het, hoe meer het hulle van binne gesmelt en gevoel hoe ’n lou sjerbet van liefde in hulle hart vloei. In die hart van baie van hulle het die liefde vir Islam reeds geval… Uiteindelik het die Sultan van die heelal, die Meester van albei wêrelde, ons geliefde en eervolle Profeet Muhammad (sallallâhu ’alayhi wa sallam), die oorhand gekry…

Kyk, ons geliefde Profeet en sy roemryke Metgeselle het met hulle swaarde aan die gordel die Ka’ba al-Mu’azzama binnegegaan. ’Abdullah ibn Rawâha het voorop geloop en die teuel van Qaswâ, die kameel van ons Meester die Profeet, vasgehou. ’n Paar afgodedienaars van Mekka het hulle saam met hulle vroue en kinders by Dâr an-Nadwa opgestel en na ons geliefde Profeet en sy heldhaftige Metgeselle gekyk. Terwyl ’Abdullah ibn Rawâha voortgegaan het, het hy hierdie verse soos ’n voorhamer op die kop van die afgodedienaars laat neerkom, tot diep in hulle hart:

O ongelowiges, gaan uit die weg van die Profeet,
Want Allâhu ta’âlâ het die Qur’ân aan hom gestuur.
Alle goeie en alle goedheid is in sy godsdiens,
En om vir hierdie godsdiens te sterf, is die beste dood.
Die ware Rasûlullah is hy, ek het hom van harte aanvaar,
Ek glo in elke woord van hom – nou het ek hom aanvaar.
O ongelowiges! Toe julle ontken het
Dat die Qur’ân van Allâhu ta’âlâ neergedaal het,
Hoe het ons toe skielik ons houe laat neerdaal,
Hoe het ons toe julle hoofde van die romp geskei!
En as julle ook nie in die betekenis daarvan glo nie,
Dan daal net so die houe op julle hoofde neer.
Ek begin met die geseënde naam van Allah,
Behalwe wie se godsdiens daar geen ware godsdiens is nie.
En weer begin ek met die naam van Allah:
Muhammad is Sy dienaar en is Sy rasûl.

’Umar kon hom nie inhou nie en wou hom waarsku: “O Ibn Rawâha! Hoe kan jy in die teenwoordigheid van Rasûlullah en in die Haram ash-Sharîf gedigte voordra?” Maar ons Meester die Profeet het gesê: “O ’Umar! Moenie hom keer nie! Ek sweer by Allâhu ta’âlâ dat sy woorde vinniger en sterker op hierdie afgodedienaars van die Quraysh inwerk as ’n reën van pyle. O Ibn Rawâha, gaan voort!”

’n Rukkie later het ons Meester die Profeet vir ’Abdullah ibn Rawâha gesê: “Sê: ‘Daar is geen god nie behalwe Allâhu ta’âlâ! Hy is die Ene! Dit is Hy wat Sy belofte vervul! Dit is Hy wat hierdie dienaar van Hom help! Dit is Hy wat Sy soldate versterk! En Hy alleen is dit wat die saamgetrekte stamme op die vlug dryf!’”

Daarop het ’Abdullah ibn Rawâha soos volg begin sê:

Daar is geen ander god as Allâhu ta’âlâ nie!
Hy het geen vennoot nie, lâ ilâha illallâh!
Dit is Hy wat die leër van die Moslems krag gee!
En dit is Hy wat die ongelowiges verstrooi en verslaan!

Die Moslems het hierdie woorde ook herhaal. Toe ons geliefde Profeet die Baytullah binnegegaan het, het hy sy geseënde regterskouer ontbloot. Die skoonheid van sy geseënde liggaam het die oë verblind, die harte aangetrek en nûr soos die son versprei. Daarna het hy gesê: “Mag Allâhu ta’âlâ in Sy barmhartigheid die dapperes vergewe wat hulle vandag teenoor hierdie mense van shirk sterk en kragtig toon!” Daarop het die Metgeselle hulle regterskouer ontbloot en met vinnige treë en ’n ontsagwekkende voorkoms drie keer die tawâf om die Ka’ba gedoen. Maar tussen die Rukn al-Yamânî en die hoek van die Hajar al-Aswad het hulle stadig geloop. Ons Meester die Profeet en sy Metgeselle het na die Hajar al-Aswad gegaan en dit gesoen, of hulle het van ’n afstand hulle hande opgelig, met die palms na die Hajar al-Aswad gerig.

“Ek sweer by Allâhu ta’âlâ dat sy woorde (van Ibn Rawâha) vinniger en sterker op hierdie afgodedienaars van die Quraysh inwerk as ’n reën van pyle” Hadîth sharîf

Die afgodedienaars het die Metgeselle van ’n afstand dopgehou en hulle verbaas oor hulle ontsagwekkende, trotse gang. Want aan hulle is vertel dat die Moslems, sedert hulle na Medina gegaan het, swak en siek geword het, en sulke berigte is versprei. Nou was hulle getuie van presies die teendeel, en hulle verbasing het al hoe meer toegeneem.

Die oorblywende vier rondtes van die tawâf is met stadige, afgemete treë voltooi. Ná die tawâf het hulle by die Maqâm Ibrâhîm ’n gebed van twee rak’as verrig. Daarna het hulle sewe keer die sa’y tussen die heuwels Safâ en Marwa verrig. Nadat die offerdiere geslag is, het ons Meester die Profeet sy geseënde hoof laat kaalskeer. Die geseënde hare is in die lug opgevang. Ook die Metgeselle het hulle hoof geskeer. So is die droom bewaarheid wat Rasûl-i akram (sallallâhu ’alayhi wa sallam) presies ’n jaar vroeër gesien het. Die besoek van die ’umra was voltooi, en die tyd van die middaggebed het aangebreek. Toe die Meester van die wêrelde vir Bilâl beveel het om in die Ka’ba die adhân uit te roep, het Bilâl Habashî die bevel dadelik uitgevoer. Terwyl hy in die Ka’ba die adhân-i Muhammadî uitgeroep het, het die hele Mekka in beroering gekom. Die Metgeselle het met groot ingetoënheid na die adhân geluister en dit met ’n sagte stem herhaal. Toe die adhân klaar was, het Habîbullah as imam voorgegaan. Die middaggebed wat hulle almal saam verrig het, het op die hart van die afgodedienaars ’n heel besondere uitwerking gehad.

Vir ons geliefde Profeet is in Abtah ’n tent van leer opgeslaan. Die Metgeselle het drie dae lank in die tente rondom gebly. Op die tye van die gebed het hulle in die Baytullah bymekaargekom en hulle gebede in gemeente verrig. Op die ander tye het hulle hulle familie besoek en was hulle vir hulle ’n voorbeeld met die goeie karakter wat Islam hulle geskenk het. Hulle familie het as ’t ware weggesmelt by hierdie mooi gedrag van die Metgeselle en kon hulle bewondering nie wegsteek nie. In hierdie drie dae was Mekka as ’t ware van binne verower.

Die drie dae was verby… Nou het die tyd van afskeid aangebreek. Teen die aand het ons Meester die Profeet gesê: “Geen van die Moslems (wat vir die ‘umra gekom het) sal die aand in Mekka deurbring nie; almal gaan op pad!” Daarop het almal hulle goed bymekaargemaak, en daar is na Medina vertrek… Toe Rasûlullah in Juhfa was, het hy ‘Abbâs ontmoet, en ‘Abbâs het voorgestel: “Yâ Rasûlallah! Maymûna bint Hârith het weduwee geword. Sou u haar nie as vrou neem nie?” Daarop het ons Meester die Profeet Abû Râfi’ en ’n man van die Ansâr na Mekka gestuur om haar hand te vra. Maymûna het op ’n kameel gesit toe sy die berig ontvang het dat Rasûlullah om haar hand vra, en sy het gesê: “Die kameel en wie daarop sit, behoort aan Rasûlullah.” Maymûna het haarself aan ons Meester die Profeet geskenk. Die reëling van wat nodig was, het sy aan haar ouer suster Umm al-Fadl oorgelaat, en dié het dit aan haar man ’Abbâs oorgelaat. Toe hulle van die ’umra na Medina teruggekeer en die plek Sarif bereik het, het ’Abbâs van ons Profeet (sallallâhu ’alayhi wa sallam) ’n mahr van vierhonderd dirham ontvang en die nikâh van Maymûna met Rasûlullah gesluit. Ook die bruilof is daar gehou. Maymûna, wat deur die nikâh met Rasûlullah vereer is, was sy laaste eggenote. Hierna het ons Profeet nie weer getrou nie.

“Mag Allâhu ta’âlâ in Sy barmhartigheid die dapperes vergewe wat hulle vandag teenoor hierdie mense van shirk sterk en kragtig toon!” Hadîth sharîf

Ek het dit gewaag om u ’n kandelaar te skenk, yâ Rasûlallah!
Om u verhewe drumpel te dien, is my wens, yâ Rasûlallah!
Hierdie nietige geskenk van my is u Rawda nie waardig nie;
Aanvaar dit, skenk my goedheid en guns, yâ Rasûlallah!
Wie het ek behalwe u, aan wie ek my toestand kan bekend maak?
Van u kom goedheid en edelmoedigheid, yâ Rasûlallah!
Beskerming, genade, honderdmaal genade: by u poort het ek neergeval;
Ontferm u oor my, doen voorspraak vir my, yâ Rasûlallah!
Neem in albei wêrelde die regverdige Khan Mahmûd onder u hoede;
Aan die begin en aan die einde behoort die heerskappy aan u, yâ Rasûlallah!
II. Mahmud Hân