TAFIYAR UMRATUL-ƘADA

Shekara ɗaya ta shuɗe bayan sulhun Hudaibiyya. Saura wata ɗaya Babbar Sallah ta yi, a farkon watan Zulƙa’ada, Manzo Mafi Daraja (sallallahu alaihi wa sallam) ya umarci Sahabbansa masu girma da yin shiri domin umra. A umrar, waɗanda suka tafi Hudaibiyya suka halarci Bai’atur-Ridwan, ban da waɗanda suka rasu, duk za su halarta. Bisa wannan umarni, Sahabbai dubu biyu suka kammala shirye-shiryensu. Aka ɗauki raƙuma saba’in domin yanka. Aka ɗora wa Najiya ɗan Jundub da abokansa huɗu aikin kai su har Makka suna kiwonsu a hanya. Ban da haka aka ba Sayyidina Muhammadu ɗan Maslama mahaya ɗari ƙarƙashin umarninsa, aka aika shi a gaba domin ya kai makaman da ake amfani da su a yaƙi, irin su sulke, mashi da takobi. Ba a amincewa da mushrikai. Idan an kai wani hari, za a yi amfani da waɗannan makamai. Wasu daga cikin Sahabbai masu girma suka ce: “Ya Manzon Allah! Bisa sulhun Hudaibiyya, ba za mu zo umra da wani makami ban da takuba a cikin kube ba!” Shugaban Talikai ya ce: “Ba za mu shigar da waɗannan makamai cikin Harami ba, zuwa wurin Ƙuraishawa. Sai dai za su kasance kusa da mu, a hannunmu, idan Ƙuraishawa suka kai mana wani hari.”

Aka bar Abu Zarr Ghifari a matsayin wakili a Madina al-Munawwara.1 An kuma ruwaito cewa Abu Ruhm Ghifari ne aka bari. Sahabbai dubu biyu suka kama hanya zuwa Makka tare da ƙaunataccen Annabinmu. Sahabbai masu girma sun cika da marmari ƙwarai. Za su ga gidajensu, murhunansu, ƙasarsu ta asali, waɗanda suka bari shekaru da yawa a tafarkin Allahu Ta’ala, saboda ƙaunataccen Annabinmu… Za su ziyarci Ka’aba mai girma, wadda suke fuskanta a salloli biyar… Za su haɗu da danginsu waɗanda suka musulunta amma ba su iya zuwa Madina ba saboda yarjejeniyar. Za su nuna wa mushrikan Ƙuraishawa, waɗanda shekaru da yawa suka sa su zubar da jini maimakon hawaye daga idanunsu, suka sa su nishi ƙarƙashin zalunci, suka yi wa ƴan’uwansu da yawa shahada domin su tilasta su bauta wa gumakansu, mutunci da darajar Musulunci. Wataƙila mushrikan da suka ga wannan, ƙaunar Musulunci ta faɗa zukatansu, su musulunta!…

Waɗanda suka rage a Madina suka raka Shugaban Talikai da kabbara har zuwa tsaunin Wada’, suka yi bankwana, sannan suka koma… Da ƙaunataccen Annabinmu ya isa Zulhulaifa, da take da nisan kilomita goma daga Madina, ya ɗaura harama. Sahabbai masu daraja ma suka bi shi. Kowa ya lulluɓe da fararen tufafi. Tafiyar Makka al-Mukarrama domin yin umra ta fara. Yanzu ƙasa da sama suna ta girgiza da muryoyin “Labbaika, Allahumma labbaik! Labbaika, la sharika laka labbaik! Innal-hamda wan-ni’mata laka wal-mulk, la sharika lak!” (Ga ni, ya Allah, ga ni! Na amsa kiranKa da maganata da ainihina sau da sau, na sunkuyar da kai ga umarninKa. Ba Ka da abokin tarayya, da dukkan kasancewata na fuskance Ka. Godiya da ni’ima naKa ne kaɗai. Mulki ma naKa ne. Ba Ka da abokin tarayya).

Da yake ana tafiya ana gode wa Allahu Ta’ala, ana roƙo, ana zikirin sunanSa mai albarka, tafiyar tana gudana cikin daɗi ƙwarai.

Lokacin da rundunar da take gaba ƙarƙashin jagorancin Muhammadu ɗan Maslama ta kusanci Makka, mushrikan Ƙuraishawa suka gan ta. Suka kusanto da tsoro, kamar suna cewa: “Shin haka muka yi yarjejeniya shekara ɗaya da ta wuce?”, suka tambaya: “Mene ne wannan?” Muhammadu ɗan Maslama ya ba su wannan amsa da ta sa sanyi ya shiga ƙasusuwansu: “Waɗannan mahayan Manzon Allahu Ta’ala ne… Idan Allahu Ta’ala Ya yarda, gobe shi ma zai albarkaci wannan wuri da zuwansa!…” Mushrikan suka koma baya cikin tsoro, suka isar da labarin Makka. Mushrikan Makka suna cewa: “Muna rantsuwa, mun riƙe yarjejeniyar. Don me Muhammadu zai yi yaƙi da mu?…” Nan take suka aika wakilai daga cikinsu domin su gana da Shugabanmu Annabi.

“Labbaika, Allahumma labbaik! Labbaika, la sharika laka labbaik! Innal-hamda wan-ni’mata laka wal-mulk, la sharika lak!” Talbiya

A wannan lokaci Shugaban Talikai (sallallahu alaihi wa sallam) ya isa wurin da ake kira Baɗn Ya’jaj, inda ake iya ganin Makka. A nan suka bar dukkan makamansu, ban da takubban da suke ɗaure a kugunsu. Suka sa Sahabbai ɗari biyu masu gadi domin tsaron makaman. Da waɗannan shirye-shirye suka ƙare, wakilan Ƙuraishawa suka nemi izinin ganawa da Shugabanmu Annabi da shiga gabansa. Da aka ba su izini, suka ce: “Ya Muhammadu! Tun daga yarjejeniyar Hudaibiyya ba mu yi muku wani ha’inci ba. Duk da haka, za ka shiga Makka, wurin mutanenka, da waɗannan makamai ne? Alhali bisa yarjejeniyarmu, ba za a sami kome a wurinku ban da takuba a cikin kube ba!…” Shugaban Talikai ya amsa musu da cewa: “Tun daga ƙuruciyata har zuwa yau an san ni da cika alkawari da riƙon aminci. Ba za mu shiga Harami da wani abu ban da takubbanmu a cikin kube ba. Amma ina son makaman su kasance a wuri kusa da ni.” Wakilan suka fahimci cewa labarin da aka isar musu dabam ne, suka samu nutsuwa, suka koma suna cewa: “Ya Muhammadu! Gaskiya, ba mu taɓa ganin kome daga gare ka ba sai riƙon aminci da kyautatawa. Abin da ya dace da kai ma shi ne.” Suka zo Makka, suka sanar wa Ƙuraishawa al’amarin. Su ma suka samu nutsuwa.

Manyan Ƙuraishawa, saboda ƙiyayya da hassada, suka bar Makka, suka hau duwatsu, domin kada su ga waɗannan lokuta na farin ciki na Shugabanmu Annabi da Sahabbansa. Ƙaunataccen Annabinmu ya aika raƙuman yankan da aka sa wa alama a gaba zuwa wurin da ake kira Zi Ɗuwa. Sannan ya kammala shirye-shiryensa tare da Sahabbansa, ya tashi domin shiga birnin Makka mai tsarki. Sahabbai masu girma sun sa Shugaban Talikai a tsakiyarsu. Sarkin Halittu, a kan raƙumarsa Ƙaswa, yana watsa nuri a kewayensa kamar rana da take rufe samuwar dubban taurari. Ya Ubangijina! Wannan kyau! Wannan irin kallo mai ban al’ajabi!…

A harsuna akwai muryoyin “Labbaika, Allahumma labbaik! Labbaika, la sharika laka labbaik!…”, a zukata kuwa akwai ƙaunar Allahu Ta’ala da ManzonSa.

Mataki-mataki suke kusantar Ka’aba mai girma. Duk sa’ad da suka kusanto, marmarinsu yakan ƙara ƙaruwa, zukatansu kamar suna ta bubbuga. Muryoyin talbiya da ake faɗa da baki ɗaya suna cika Makka, mushrikai kuwa, duk sa’ad da suka ga wannan kallo mai ban al’ajabi, zukatansu suna narkewa, suna jin wani ɗumi-ɗumin sharbatin ƙauna yana gudana cikin zukatansu. A zukatan da yawa daga cikinsu ƙaunar Musulunci ta riga ta faɗa… A ƙarshe Sarkin Halittu, Shugaban Duniya da Lahira, ƙaunataccen Annabinmu mai daraja Muhammadu (sallallahu alaihi wa sallam) ya yi nasara…

Ga shi, ƙaunataccen Annabinmu da Sahabbansa masu daraja suna shiga Ka’aba mai girma da takubbansu a kugunsu. Sayyidina Abdullahi ɗan Rawaha ne yake riƙe da linzamin Ƙaswa, raƙumar Shugabanmu Annabi, yana tafiya a gaba. Wasu mushrikan Makka sun yi jeri a Darun-Nadwa tare da matansu da ƴaƴansu, suna kallon ƙaunataccen Annabinmu da jarumawan Sahabbansa. Yayin da Abdullahi ɗan Rawaha yake ci gaba da tafiya, yakan karanta waƙa, kuma baitocinsa suna faɗuwa a kan mushrikai kamar guduma, suna kaiwa har zukatansu:

Ya ku kafirai, ku kauce daga hanyar Annabi,
Allahu Ta’ala Ya saukar masa da Alƙur’ani.
Kowane alheri, kowace nagarta a addininsa take,
Mutuwa saboda wannan addini ita ce mafi alherin mutuwa.
Shi ne Manzon Allah na gaskiya, na karɓa daga zuciya,
Na yi imani da kowace maganarsa, yanzu na karɓa.
Ya ku kafirai! Lokacin da kuka ƙaryata
Cewa Alƙur’ani daga Allahu Ta’ala ya sauka,
Kamar yadda muka saukar muku da buguwa ba zato,
Kamar yadda muka raba kawunanku da jikunanku,
Idan ba ku yi imani da ma’anarsa ba,
Haka nan buguwar takobi za ta sauka a kawunanku.
Ina farawa da sunan Allah mai albarka,
Wanda babu addinin gaskiya in ban da addininSa.
Ina sake farawa da sunan Allah,
Muhammadu bawanSa ne kuma manzonSa.

Sayyidina Umar ya kasa jurewa, ya so ya tsawatar masa: “Ya Ibn Rawaha! Ta yaya kake iya karanta waƙa a gaban Manzon Allah da kuma cikin Harami mai daraja?” Amma Shugabanmu Annabi ya ce: “Ya Umar! Kada ka hana shi! Ina rantsuwa da Allahu Ta’ala, kalmominsa sun fi harba kibiyoyi sauri da tasiri a kan waɗannan mushrikan Ƙuraishawa. Ya Ibn Rawaha, ci gaba!”

Bayan ɗan lokaci Shugabanmu Annabi ya ce wa Sayyidina Abdullahi ɗan Rawaha: “Ka ce: ‘Babu abin bauta sai Allahu Ta’ala! Shi ne Ɗaya! Shi ne Mai cika alkawarinSa! Shi ne Mai taimakon wannan bawanSa! Shi ne Mai ƙarfafa rundunoninSa! Shi ne kaɗai Mai fatattakar ƙabilun da suka taru!’”

Sai Abdullahi ɗan Rawaha ya fara karantawa kamar haka:

Babu wani abin bauta in ban da Allahu Ta’ala!
Ba Shi da abokin tarayya, la ilaha illallah!
Shi ne Mai ba rundunar Musulmi ƙarfi!
Shi ne Mai watsa kafirai, Mai kayar da su!

Musulmi ma suna maimaita waɗannan kalmomi. Da ƙaunataccen Annabinmu ya shiga Ɗakin Allah (Baitullahi), ya buɗe kafaɗarsa ta dama mai albarka. Kyawun jikinsa mai albarka yana ɗauke idanu, yana jan hankulan zukata, yana watsa nuri kamar rana. Sannan ya ce: “A yau, jarumawan da za su nuna kansu masu ƙarfi da ƙwari ga waɗannan ma’abuta shirka, Allahu Ta’ala Ya gafarta musu da rahamarSa!” Sai Sahabbai masu girma suka buɗe kafaɗunsu na dama, suka yi ɗawafin Ka’aba sau uku suna tafiya da sauri-sauri cikin kwarjini. Sai dai a tsakanin Ruknul-Yamani da kusurwar Hajarul-Aswad suka yi tafiya a hankali. Shugabanmu Annabi da Sahabbansa suna kusantar Hajarul-Aswad, suna sumbatarsa, ko kuwa suna ɗaga hannuwansu zuwa ga Hajarul-Aswad daga nesa.

“Ina rantsuwa da Allahu Ta’ala, kalmominsa (na Ibn Rawaha) sun fi harba kibiyoyi sauri da tasiri a kan waɗannan mushrikan Ƙuraishawa” Hadisi mai daraja

Mushrikai suna bibiyar Sahabbai daga nesa, suna mamakin wannan tafiyarsu mai kwarjini da alfahari. Domin an faɗa musu cewa Musulmi sun yi rauni, sun kamu da cuta tun da suka tafi Madina, an kuma yaɗa labarai irin waɗannan. Yanzu kuwa da suke ganin akasin haka, mamakinsu yana ƙaruwa.

Sauran ɗawafi huɗu kuwa aka kammala su da tafiya a hankali, da sannu-sannu. Bayan ɗawafi suka yi salla raka’a biyu a Maƙamu Ibrahim. Sannan suka yi sa’ayi sau bakwai tsakanin tsaunukan Safa da Marwa. Bayan an yanka dabbobin yanka, Shugabanmu Annabi ya sa aka aske kansa mai albarka. Gashinsa mai albarka an kakkama shi tun kafin ya faɗi ƙasa. Sahabbai masu girma ma suka yi aski. Ta haka mafarkin da Manzo Mafi Daraja (sallallahu alaihi wa sallam) ya gani daidai shekara ɗaya da ta wuce ya tabbata. Ziyarar umra ta kammala, lokacin azahar ya shiga. Da Shugaban Talikai ya umarci Sayyidina Bilalu da yin kiran salla a Ka’aba, Bilalu Habashi nan take ya aiwatar da umarnin. Lokacin da yake kiran salla (azan-i Muhammadi) a Ka’aba, dukkan Makka ta girgiza. Sahabbai masu girma suna sauraron kiran sallar cikin tsananin tawali’u, suna maimaita shi da ƙaramar murya. Da aka gama, Habibullah ya zama limami. Tasirin sallar azahar da aka yi gaba ɗaya a zukatan mushrikai wani irin na dabam ne.

An kafa wa ƙaunataccen Annabinmu tanti na fata a Abɗah. Sahabbai ma suka zauna kwana uku a tantunan da suke kewaye da shi. A lokutan salla sukan taru a Ɗakin Allah, su yi sallolinsu a jam’i. A sauran lokuta sukan ziyarci danginsu, suna zama abin koyi a gare su da kyawawan ɗabi’u da Musulunci ya ba su. Su kuwa, a gaban waɗannan kyawawan halaye na Sahabbai, kamar suna narkewa, ba sa iya ɓoye sha’awarsu. A cikin waɗannan kwana uku, Makka kamar an buɗe ta ne daga ciki.

Kwana uku suka cika… Yanzu lokacin rabuwa ya yi. Zuwa magariba Shugabanmu Annabi ya ce: “Babu wani daga cikin Musulmi (waɗanda suka zo umra) da zai kwana a Makka, kowa zai kama hanya!”, sai kowa ya tattara kayansa, aka kama hanyar Madina… Lokacin da yake Juhfa, Manzon Allah ya haɗu da Sayyidina Abbas, Sayyidina Abbas kuwa ya ba da shawara: “Ya Manzon Allah! Maimuna ƴar Haris ta zama bazawara. Ko ba za ka aure ta ba?” Sai Shugabanmu Annabi ya aika Abu Rafi’ da wani mutum daga Ansar zuwa Makka domin neman aure. Lokacin da Nana Maimuna ta sami labarin cewa Manzon Allah yana neman aurenta tana a kan raƙumi, ta ce: “Raƙumin ma, da wadda take kansa ma, na Manzon Allah ne.” Ta ba da kanta ga Shugabanmu Annabi. Ta bar aiwatar da abin da ya dace a wannan al’amari ga yayarta Ummul-Fadl, ita kuma ta bar shi ga mijinta Sayyidina Abbas. Lokacin da suke dawowa Madina daga umra, da suka isa wurin da ake kira Sarif, Sayyidina Abbas ya karɓi sadaki dirhami ɗari huɗu daga Annabinmu (sallallahu alaihi wa sallam), ya ɗaura auren Nana Maimuna da Manzon Allah. A nan ma aka yi bikin. Nana Maimuna ta sami darajar auren Manzon Allah, ta zama matarsa ta ƙarshe. Bayan wannan Annabinmu bai sake yin aure ba.

“A yau, jarumawan da za su nuna kansu masu ƙarfi da ƙwari ga waɗannan ma’abuta shirka, Allahu Ta’ala Ya gafarta musu da rahamarSa!” Hadisi mai daraja

Na kuskura in ba ka kyautar fitila, ya Manzon Allah!
Burina shi ne hidima ga ƙofarka maɗaukakiya, ya Manzon Allah!
Ƙaramar kyautata ba ta cancanci Lambunka (Rauda) ba,
Ka karɓa, ka yi mini kyauta da alheri, ya Manzon Allah!
Wane ne nake da shi in ba kai ba, da zan sanar da halina?
Daga gare ka ne kyauta da karamci suke, ya Manzon Allah!
Ina neman mafaka, aminci, sau ɗari aminci, na faɗi a ƙofarka,
Ka ji ƙaina, ka yi mini ceto, ya Manzon Allah!
A duniya da Lahira ka ɗauki Khan Mahmud mai adalci ƙarƙashin kulawarka,
Daular tana da kai, a farko da a ƙarshe, ya Manzon Allah!
II. Mahmud Hân

Musuluntar Khalid ɗan Walid

Habibi Mafi Daraja (sallallahu alaihi wa sallam), wanda aka aiko rahama ga talikai, lokacin da ya tafi Makka domin umra, ya ce wa Sayyidina Walid ɗan Walid, ɗaya daga cikin Sahabbansa: “Ina Khalid yake? Ba zai yiwu mutum irinsa ya kasa gane Musulunci, ya kasa saninsa ba. Da ya nuna dukkan ƙoƙarinsa da jaruntakarsa a ɓangaren Musulmi, a kan mushrikai, da yaya hakan zai zama da alheri! Da mun so shi, mun ɗaukaka shi.” Tun a baya ma Walid ɗan Walid yakan rubuta wa yayansa wasiƙa lokaci-lokaci, yana ƙarfafa shi ya musulunta. Da ya isar masa da waɗannan kalmomi masu albarka na Shugabanmu Annabi ma, karkatar zuciyar Khalid ɗan Walid zuwa ga Musulunci ta ƙara ƙaruwa kullum. Sahabban da suka yi ziyarar umra suka koma Madina. Kwanaki suka shuɗe, aka shiga shekara ta takwas bayan Hijira. Khalid ɗan Walid kuwa yanzu ya kasa zama a wurinsa, yana ƙuna da marmarin ya isa Madina da wuri, ya durƙusa a gaban Shugaban Talikai, ya sami darajar musulunta. Shi da kansa ya ba da labari kamar haka:

“Allahu Ta’ala Ya ba ni ƙaunar Shugabanmu Annabi. Ya kafa ƙaunar Musulunci a zuciyata. Ya kawo ni ga halin da zan iya bambance alheri da sharri. Na ce wa kaina: ‘Na halarci dukkan yaƙe-yaƙe a kan Muhammadu alaihis-salam. Amma duk lokacin da nake barin filin yaƙi, ina sane da cewa ina kan tafarki ɓatacce, na kuskure, kuma cewa lalle wata rana zai yi galaba a kanmu; da irin wannan ji nake tafiya.’ Lokacin da Manzon Allah (sallallahu alaihi wa sallam) ya zo Hudaibiyya ma, ni ne kwamandan mahayan abokan gaba. A Usfan na kusance su, na bayyana. Manzon Allah, ba tare da damuwa da mu ba, yana jagorantar Sahabbansa a sallar azahar. Muka so mu far musu ba zato, amma bai yiwu ba. Haka ma ya fi alheri. Lalle Manzon Allah ya fahimci abin da yake zukatanmu, domin ya yi sallar la’asar cikin tsaro. Wannan al’amari ya yi tasiri a kaina ƙwarai. Na ce, lalle Allah ne Yake kare wannan mutum. Muka rabu da juna. Yayin da nake cikin tunani iri-iri, Muhammadu alaihis-salam ya zo Makka domin umra, amma ban bayyana a gare shi ba. Ɗan’uwana Walid ya zo tare da su, amma ba su same ni ba. Ɗan’uwana ya bar wata wasiƙa kamar haka: ‘Bismillahir-rahmanir-rahim! Bayan yabo da godiya ga Allahu Ta’ala, da salati da aminci ga Manzon Allah, ina cewa: a haƙiƙa ban san wani abin mamaki kamar juya bayanka ga Musulunci ka tafi ba. Alhali ba ka gaza fahimtar cewa hanyar da kake bi kuskure ce ba. Don me ba ka amfani da hankalinka? Abin mamaki ne ƙwarai ka kasa ganewa da fahimtar addini irin Musulunci! Shugabanmu Annabi ya tambaye ni game da kai. Yana son ka gane Musulunci, ka yi amfani da ƙoƙarinka da jaruntakarka a cikin Musulmi, a kan mushrikai. Ya ɗan’uwana! Ka rasa dama da yawa, kada ka ƙara jinkiri!’

Da wasiƙar ɗan’uwana ta iso gare ni, marmarin musulunta ya ƙaru a tattare da ni ƙwarai. Ina gaggawar tafiya. Abin da Manzon Allah ya faɗa ya faranta mini rai ƙwarai. A daren nan ina barci, a mafarkina na fito daga wurare masu ƙunci, matsattsu kuma marasa ruwa kamar hamada zuwa wani wuri kore shar, mai faɗi kuma mai sarari. Na yanke shawarar cewa da na isa Madina, zan ba Sayyidina Abubakar labarin wannan mafarki nawa, in tambaye shi fassararsa. Yayin da nake shirin zuwa wurin Manzon Allah, ina tunani: ‘Wane ne zai iya zama abokin tafiyata idan zan tafi can?’ A lokacin na haɗu da Safwan ɗan Umayya. Na ba shi labarin al’amarin. Ya ƙi shawarata. Sannan na haɗu da Ikrima ɗan Abu Jahal. Da shi ma ya ƙi, na koma gidana. Na hau dabbata, na tafi wurin Usman ɗan Ɗalha. Shi ma na faɗa masa cewa zan tafi wurin Manzon Allah domin in musulunta, na kuma nemi ya zama abokin tafiyata. Ya yarda ba tare da jinkiri ba, kuma washegari a lokacin sahur muka kama hanya tare. Da muka isa wurin da ake kira Hira, muka haɗu da Amr ɗan As. Ya tambaye mu inda za mu. Da muka faɗa masa manufarmu, shi ma ya ce ya zo ne daga ƙasar Habasha, ya musulunta a wurin Najashi Ashama, kuma yana zuwa Madina domin ya yi wa Manzon Allah mubaya’a. Mu ukun muka isa Madina. Da Shugabanmu Annabi ya sami labarin zuwanmu, ya ce: ‘Makka ta jefo mana da ƙwayoyin idanunta.’ Da na zo Madina, na tuɓe tufafin tafiyata. Na sa mafi kyawun tufafina, na shirya domin ganawa da Shugabanmu Manzon Allah. A lokacin ɗan’uwana Walid ya zo, ya ce: ‘Yi sauri. Domin an sanar wa Shugabanmu Annabi da zuwanku, ya yi farin ciki ƙwarai. Yanzu yana jiran ku.’ Da gaggawa na tafi gaban wannan Annabi maɗaukaki. Yana murmushi. Na yi sallama, na ce: ‘Ina shaidawa cewa babu abin bauta sai Allahu Ta’ala, kuma kai annabin Allahu Ta’ala ne.’ Ya ce: ‘Godiya ta tabbata ga Allahu Ta’ala, wanda Ya shiryar da kai, Ya nuna maka tafarki madaidaici.’ Sannan na nemi ya yi mini addu’a ga Allahu Ta’ala domin gafarar zunubaina. Ya yi mini addu’a, ya ce: ‘Musulunci yana yanke zunuban da aka aikata kafin shi, ya yar da su.’ Abokaina biyun ma suka musulunta.”2 Ta haka waɗannan jarumawa uku, daga cikin mafiya jaruntar mutanen Makka, waɗanda ba su tsoron kome, waɗanda ba su ja da baya ko zarra ba daga bayar da rayukansu a tafarkin manufofinsu, da ikhlasin da yake bubbuga daga zukatansu suka sami darajar kasancewa daga cikin Sahabbai masu girma a gaban Manzo Mafi Daraja. Yanzu za su yi ƙoƙari da dukkan ƙarfinsu domin kawar da kafirci. Sahabbai suka yi farin ciki ƙwarai da musuluntarsu, suka bayyana farin cikinsu da kabbarar “Allahu akbar!”

Sayyidina Muhammadu muryar Gaskiya ne,
Shi ne Shugaban duniyoyi biyu.
Larabawa da waɗanda ba Larabawa ba duk bayinsa ne.
Zamani bai taɓa ganin fure irin wancan Fure ba,
Kai ma ka sunkuya a gaban wancan Kyakkyawa.
Imam Busiri

“Musulunci yana yanke zunuban da aka aikata kafin shi, ya yar da su” Hadisi mai daraja