ОПСАДАТА

Почетокот на опсадата

Седмата година од бисетот… Мушриците непрестано се трудеа да го спречат продирањето на исламот во срцата и неговото ширење. И покрај тоа, муслиманите од ден на ден стануваа сѐ побројни. Мачењата и зулумот што ги трпеа не ги враќаа од нивниот пат; напротив, ги тераа уште повеќе да се прегрнат и цврсто да се држат еден за друг. Ниеден од нив не се откажуваше од својата вера и не се воздржуваа да ги жртвуваат своите животи на патот на Ресулуллах. Кога го слушаа тоа племињата надвор од Мека, нивната љубопитност растеше, а светлината на исламот стигнуваше до сѐ подалечни краишта. Кога мушриците дознаа дека луѓето што ги испратија во Абисинија не го постигнаа она што го сакаа, па дури и дека Неџаши Асхама станал муслиман, дека ги штити муслиманите и убаво постапува со нив, побеснеа. За да се одмаздат повеќекратно за тоа и да го искоренат исламот, се собраа и ја донесоа оваа страшна одлука: „Каде и да биде, каде и да се види, Мухаммед мора да биде убиен!…“

Кафирите за тоа се колнеа, заклетва врз заклетва.

Кога ја дозна оваа одлука на мушриците, Ебу Талиб многу се нажали. Се загрижи за животот на своето мило чедо, својот благословен внук. Го собра своето племе и им нареди да го штитат Султанот на вселената од курејшиските мушрици. Синовите на Хашим, од роднинска ревност, се обединија за да ја извршат таа наредба. Затоа Пејгамберот и сите негови асхаби што поверуваа во него ги повикаа во Шиб-и Ебу Талиб, односно во маалото на Ебу Талиб, што се наоѓаше на еден рид северно од Мека, на околу три километри од Бејтуллах. Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем) ги собра своите асхаби и почна да живее во Шибот. Од синовите на Хашим единствено Ебу Лехеб се спротивстави на одлуката Пејгамберот да се штити и не отиде во Шибот. Мушриците, а меѓу нив и тој, се здружија и почнаа да демнат прилика да го убијат нашиот Пејгамбер.1

Кога мушриците видоа дека Пејгамберот и неговите асхаби се собраа во маалото на Ебу Талиб, повторно се собраа. Потоа ја донесоа оваа одлука: „Додека Мухаммед алејхиселам не им биде предаден на Курејшиите за да биде убиен, од синовите на Хашим нема да се земаат девојки за жени!… Нема да им се даваат девојки!… Ништо нема да им се продава!… Ништо нема да се купува од нив!… Нема да се собира и да се зборува со нив, нема да се гледа со нив!… Нема да се влегува во нивните куќи и маалиња!… Никакво нивно барање за помирување нема да се прифати!… Никогаш никој нема да ги сожали!…“

Оваа одлука, што ја напиша на хартија еден мушрик по име Мансур ибн Икрима, ја запечатија. Ја закачија на ѕидот на Кааба-и муаззама, за да ја види секој и да се придржува кон неа.

Кога таа вест стигна до нашиот сакан Пејгамбер, многу се нажали и упати дова. Неговата дова веднаш беше примена, и на несреќникот Мансур во миг му се исушија рацете. Мушриците се збунија и рекоа: „Гледајте! Како казна за зулумот што им го направивме на синовите на Хашим, на Мансур му се исушија рацете и го снајде несреќа.“ Наместо да се опаметат, уште повеќе подивеја. На почетоците на патиштата што водат кон Шибот поставија стражари. Не дозволуваа таму да се внесува храна и облека. На трговците што доаѓаа во Мека им рекоа да не влегуваат во Шибот и да не ја носат таму својата стока, а дека, ако треба, тие самите ќе ја купат по висока цена. Мислеа дека така ќе ги уморат од глад оние во Шибот, или дека синовите на Хашим ќе се покајат и ќе им го предадат Пејгамберот. Оваа состојба секоја година траеше до времето на посетата на Кааба.

„О Мој Пејгамбере! Доволни ти се Аллах и оние од верниците што одат по твоите стапки!“ Енфал: 64

Според обичаите, во тоа време не се пролеваше крв. Затоа синовите на Хашим слободно одеа во Мека и, купувајќи и продавајќи, се трудеа да ги подмират потребите за цела година. Ако некој од нив дојдеше кај некој трговец да купи стока, мушриците како Ебу Лехеб и Ебу Џехл, кои беа од првенците на мушриците, веднаш стигнуваа и им велеа на трговците: „О трговци! Многу кренете им ги цените на асхабите на Мухаммед, така што поради скапотијата никој да не може ништо да купи! Ако поради тоа стоката ви остане непродадена, ние сме подготвени сета да ја купиме.“ И трговците бараа високи цени за својата стока, а муслиманите се враќаа без да купат ништо…

На тој пат нашиот сакан Пејгамбер, нашата мајка хазрети Хатиџа и Ебу Бекр Сидик го потрошија сиот свој имот и се трудеа да го смират плачот на децата, кој од глад се креваше до небото. Им даваа да јадат кора од дрвја, корења од трева, па дури и парчиња исушена кожа. Мајките и татковците од беспомошност останаа кожа и коски. Пред сите Пејгамберот, а и другите од Есхаб-и кирам, од глад врзуваа камења на своите благословени стомаци. Ако некој мушрик се сожалеше и тајно донесеше нешто, го тепаа и тешко го навредуваа. Со еден збор, секое доаѓање и заминување беше прекинато, а верниците паднаа во тешка состојба.

Мушриците и понатаму чекаа синовите на Хашим, под овој жесток зулум, да се опаметат и Ебу Талиб да им го предаде Пејгамберот. А муслиманите во маалото на Ебу Талиб, сосема спротивно на нивните мисли, го штитеа Пејгамберот и ја преземаа секоја мерка за да не му се случи зло. За да спречи можен атентат, Ебу Талиб на местото каде што спиеше Ресулуллах поставуваше стражари што се сменуваа и му овозможуваше мирно да спие во својата куќа. А Пејгамберот, без никакво воздржување, не трошеше залудно ниту една секунда, туку ја извршуваше наредбата на Аллах теала и го ширеше исламот; повикувајќи ги луѓето во верата, се трудеше да стане причина за нивниот спас од џехенемот и трпеливо продолжуваше со своите совети. За да сфатат и курејшиските мушрици, кои го нарекуваа лажго, што значи глад, Ресулуллах еден ден упати дова: „Аллаху мој! Како седумте сушни години во времето на Јусуф (алејхиселам), дај им и на овие седум години казна со суша и така помогни ми!“ Во деновите потоа од небото не падна ни капка дожд. Земјата изгоре од суша. На земјата веќе не можеше да се најде ниедно зелено растение. Курејшиските мушрици не знаеја што ги снајде. Се обидуваа да се спасат од смрт јадејќи мрши од животни угинати од глад и смрдливи кучешки кожи.

И нивните деца почнаа да плачат и да лелекаат од глад. Многумина од нив умреа од глад. Кога од глад ќе погледнеа кон небото, им се чинеше дека чад ги покрил сите страни. Како да дојдоа на памет и ја сфатија големината на зулумот што го направија. Од својата средина го испратија Ебу Суфјан во благословеното присуство на Пејгамберот. Ебу Суфјан дојде, се заколна и рече: „О Мухаммеде! Ти велиш дека си испратен како милост на световите, ни наредуваш да веруваме во Аллах и да ги почитуваме правата на роднинството. А твојот народ гине и умира од суша и глад. Упати една дова до својот Господар за да се тргне оваа несреќа од нас; Аллах ја прима довата што ќе ја упатиш ти. Ако упатиш таква дова, сите ќе поверуваме!…“

Така, оставајќи ги настрана својот зулум и мачењата, паднаа во неволја и почнаа да го преколнуваат Ресулуллах. Пејгамберот не им го префрли она што го направија; на нивните зборови „ќе поверуваме“ ги крена своите благословени раце и упати дова до Џенаб-и Хак. Аллах теала ја прими довата на Својот Хабиб и испрати врз Мека обилен дожд; земјата се натопи со вода и растенијата почнаа да зеленеат. Иако се спасија од сушата и гладот, мушриците го заборавија дадениот збор и истрајаа во куфрот…

Аллах теала им одговори во ајет-и керимите што ги спушти; рече, по значење: „Напротив, тие (не веруваат во Аллах теала ни во Мухаммед алејхиселам; во поглед на Чесниот Кур’ан, ахиретот и повторното оживување…) во сомнеж се забавуваат. Затоа (О Мој Хабибе!) очекувај го денот кога небото ќе донесе очигледен чад. Тој чад сосема ќе ги покрие сите луѓе. Тоа е многу тешка казна! (Луѓето ќе речат:) ‚Господаре наш! Тргни ја од нас оваа казна, за да поверуваме.‘ А каде им е размислувањето и поуката, кога им дојде пејгамбер што им ги објаснува вистините? Потоа се свртеа од него и рекоа: ‚Тој е подучен лудак.‘ Кога малку ќе ја тргнеме оваа казна, вие повторно ќе се вратите во поранешната состојба. На денот кога со голема жестина ќе бидат зграпчени (цврсто, без излез) (на денот на Бедр), Ние секако ќе се одмаздиме (над нив). Се колнам во Мојата величественост, Ние пред нив (пред курејшиските мушрици) го ставивме на искушение и народот на фараонот. Им дојде од Нас чесен пејгамбер (а тоа е Муса алејхиселам). Тој им рече: ‚Предајте ми ги робовите на Аллах (синовите Израилови). (Испратете ги со мене. Пуштете ги на слобода, не мачете ги.) Јас навистина сум ви испратен од Аллах теала со вахј, како доверлив пејгамбер. Не возгордувајте се спрема Аллах теала. Зашто јас ви дојдов со доказ што покажува дека мојот повик е вистинит, со јасна муџиза. Знајте дека јас барам засолниште кај Аллах теала, мојот и вашиот Господар, од тоа да ме каменувате и да ме убиете, и Тој ќе ме зачува. Ако не ме потврдите и не поверувате во мене, оставете ме на мир. (Се откажав од вашето добро; барем вашето зло нека не ме допре.)‘ (Бидејќи не само што не поверуваа и го нарекоа лажго, туку почнаа и да го вознемируваат и да го мачат,) Муса (алејхиселам) упати дова до Аллах теала и рече: ‚Господаре мој! Ова е народ што истрајува во куфрот.‘ Аллах теала му испрати вахј на Муса (алејхиселам) и рече: ‚Излези ноќе (од Египет) со Моите робови (синовите Израилови)! Кога фараонот и неговите приврзаници ќе чујат дека сте излегле, секако ќе тргнат по вас. Кога со народот ќе го преминеш морето, остави го такво какво што е (не удирај повторно со стапот и не ги затворај патиштата што се отворија; остави ги отворени). Зашто фараонот и неговата војска ќе влезат во тие патишта и ќе потонат, ќе се удават.‘“2

Укинувањето на опсадата

Мушриците се откажаа од своите зборови „ќе поверуваме“ и повторно почнаа со зулумот. Еден ден Аллах теала со вахј му објави на Пејгамберот „дека на повелбата закачена на Кааба пуштил црв што јаде дрво (молец) и дека тој црв ги изел сите записи освен името на Аллах теала…“. Пејгамберот му рече на Ебу Талиб: „Чичко! Аллах теала, мојот Господар, пушти црв што јаде дрво врз повелбата на Курејшиите. Освен името на Аллах теала, од работите запишани во неа, како зулумот, прекинувањето на врските со роднините, клеветата…, не остави ништо; сѐ уништи.“

„Аллаху мој! Како седумте сушни години во времето на Јусуф (алејхиселам), дај им и на овие седум години казна со суша и така помогни ми!“ Хадис-и шериф

Кога Ебу Талиб праша: „Дали тоа ти го јави твојот Господар?“, Пејгамберот рече: „Да.“ Тогаш Ебу Талиб рече: „Сведочам дека ти секогаш ја зборуваш само вистината.“ Веднаш се облече и отиде кај Кааба. Првенците на мушриците седеа таму. Гледајќи дека доаѓа Ебу Талиб, рекоа: „Сигурно доаѓа да ни го предаде Мухаммед!..“ Кога им пријде, Ебу Талиб рече: „О курејшиска дружино! Синот на мојот брат, Ел-Емин, кој никогаш не излажал, ми јави дека црв што јаде дрво ги изел сите записи на листот што го напишавте, освен името на Аллах теала. Ајде, донесете ја таа хартија што ја напишавте против нас, да видиме!.. Ако овие зборови се вистинити, се колнам дека сите ќе продолжиме да го штитиме сѐ до смртта! А и вие сега откажете се од овој зулум и од лошите постапки…“ Мушриците возбудено го симнаа листот од ѕидот на Кааба и го донесоа. Кога Ебу Талиб рече: „Читајте!“, еден од нив го отвори листот за да чита и виде дека се избришани сите записи освен зборовите „Бисмике Аллахумме“.3 Мушриците не знаеја што да кажат ни што да прават. Бидејќи некои од нив се откажаа, ја укинаа оваа тешка опсада, која траеше три години, донесе незаборавни страдања и отвори длабоки рани во срцата. Но од своето непријателство никако не се откажаа; напротив, покажаа уште поголема жестина. Се обидуваа на сите начини да го спречат ширењето на исламот. И покрај сите тие напори, исламот брзо се ширеше: нашиот сакан Пејгамбер Мухаммед алејхиселам се трудеше да ги спаси луѓето што се гушеа во темнината (зулметот) на времето на џахилијетот и ги доведуваше до вистинската среќа. Оние што стигнаа до таа среќа заблагодаруваа за големата благодат до која стигнаа и воопшто не се плашеа од навредите и мачењата на мушриците. Многу срца што ги видоа муџизите на Мухаммед алејхиселам и цврстината на муслиманите во верата се осветлуваа со нурот на исламот.

Расцепувањето на месечината на два дела

Една од големите муџизи на Пејгамберот е и расцепувањето на месечината на два дела. Една група мушрици, меѓу кои беа и Ебу Џехл и Велид ибн Мугира, му рекоа на Ресул-и екрем (саллаллаху алејхи ве селлем): „Ако ти навистина си пејгамбер, расцепи ја месечината на два дела, така што едната половина да се гледа над ридот Куајкијан, а другата над ридот Ебу Кубејс!..“ Ресулуллах рече: „Ако го направам тоа, ќе поверувате ли?“ Тие рекоа: „Да, ќе поверуваме.“ Ресулуллах упати дова до Аллах теала месечината да се расцепи на два дела. Џибрил алејхиселам веднаш дојде кај нашиот сакан Пејгамбер и рече: „О Мухаммеде! Извести ги Меканците ноќва да ја гледаат муџизата.“ Пејгамберот објави дека во четиринаесеттата ноќ од месецот, кога месечината е полна (бедр), односно кога е сосема тркалезна и најсјајна, месечината ќе се расцепи на два дела и дека оние што сакаат да земат поука нека гледаат. Таа ноќ, кога нашиот сакан Пејгамбер покажа со својот благословен прст, месечината се расцепи на два дела. Едниот дел се виде над ридот Ебу Кубејс, а другиот над ридот Куајкијан. Потоа деловите повторно се споија на небото.

Ресулуллах рече: „Ебу Селема ибн Абдулесед, Еркам ибн Ебул-Еркам! Бидете сведоци!“, а потоа и на другите асхаби што беа со него им рече: „Бидете сведоци!“ А мушриците со своите очи видоа уште една очигледна муџиза. Но не само што не го одржаа зборот и не поверуваа, туку, за да ги спречат и другите да поверуваат, рекоа: „Ова не е ништо друго освен волшебство што Мухаммед го направи врз нас! Но не може баш сите луѓе да ги маѓепса!.. Ајде да ги прашаме и луѓето што доаѓаат од други краишта. Да видиме, дали и тие биле сведоци на истиот настан? Ако виделе, тврдењето на Мухаммед дека е пејгамбер е вистинито. Во спротивно, ова е волшебство.“ Ги прашаа оние што доаѓаа, па дури испраќаа и луѓе во други места да прашаат. Од сите го слушнаа истото: „Да, таа ноќ видовме дека месечината се расцепи на два дела!“ Сепак, пак одрекоа. На чело на одрекувачите беше Ебу Џехл. За луѓето да не стигнат до благодатта на иманот, ги расипуваше срцата велејќи: „Волшебството на сирачето на Ебу Талиб делуваше и врз небото!..“4 Поради тоа негово одрекување Аллах теала спушти ајет-и керими. По значење:

„Часот (кијаметот) се приближи и месечината се расцепи (на два дела). Ако тие (курејшиските кафири) видат некоја муџиза (што укажува на пејгамберството на Мухаммед алејхиселам), се свртуваат (од размислувањето за неа и од поверувањето) и велат: ‚Ова е постојано (непрекинато, сеопфатно, силно) волшебство.‘ И тие (Пејгамберот или муџизата) ги одрекоа, ги сметаа за лага и тргнаа по своите прохтеви (по желбите и барањата на своите нефси). А секоја работа стигнува до својот (кон кој е насочена) исход, го наоѓа своето место. Се колнам, им дојдоа (на меканските мушрици) многу важни вести (пресуди, забрани) што ќе ги одвратат (од злото). (Овие наредби и знаења) се совршена мудрост. Но ресулите, опомените и заплашувањата воопшто не им користат (ним). Затоа (О Мој Хабибе! Ако тврдоглаво истрајуваат во одрекувањето,) и ти сврти се од нив. На денот кога повикувачот (Исрафил алејхиселам) ќе ги повика кон нешто невидено и непознато (кон махшерот, на сметка), тие, со понижени и спуштени погледи (не знаејќи од страв и ужас каде ќе одат), ќе излезат од гробовите како раштркани скакулци. Кафирите, (со наведнати вратови) брзајќи кон повикувачот, ќе велат: ‚Колку е ова тежок и мачен ден за нас!‘“5

Нека и вам мојот Господар ви подари хидајет

Откако заврши тригодишната блокада што мушриците ја спроведуваа против муслиманите, кај Ресулуллах дојде една група од Неџран. Беа околу дваесетмина; за исламот слушнаа од Есхаб-и кирам што направија хиџра во Абисинија и дојдоа во Мека за да го запознаат исламот и да се удостојат со среќата да го видат Пејгамберот. Се сретнаа со Ресулуллах покрај Кааба-и муаззама. Поставија многу прашања и добија одговори поубави и посовршени отколку што посакуваа. А курејшиските мушрици ги набљудуваа од страна. Нашиот сакан Пејгамбер, испратен како милост на световите, им проучи неколку ајет-и керими од Чесниот Кур’ан. Тоа длабоко ги трогна; не можеа да ги задржат солзите и заплакаа. Потоа, на повикот на Пејгамберот, крајно задоволни и со голема радост го изговорија келиме-и шехадетот и се удостоија да станат муслимани. Кога побараа дозвола да се вратат во својата земја, Ебу Џехл им пријде и изговори навредливи зборови: „Не сме виделе никого поглупав од вас!.. Само еднаш седнавте покрај него и се одвоивте од својата вера и потврдивте сѐ што рече!..“ Овие луѓе, штотуку удостоени да станат асхаби, одговорија: „Посакуваме Аллах теала и вам да ви подари хидајет (вистинскиот пат). Оваа навреда и незнаење што ги покажавте кон нас, ние нема да ви ги вратиме. Впрочем, ние не сме погазиле ниедно ваше право. Но добро знајте го ова: поради зборовите на неколку незналци никако не сакаме да ја изгубиме оваа голема благодат до која стигнавме и нема да се откажеме од оваа вистинска вера.“6

„Чичко! Аллах теала, мојот Господар, пушти црв што јаде дрво врз повелбата на Курејшиите. Освен името на Аллах теала, од работите запишани во неа, како зулумот, прекинувањето на врските со роднините, клеветата…, не остави ништо; сѐ уништи“ Хадис-и шериф

Аллах теала, по повод овој настан, во ајет-и керимите што ги спушти рече, по значење: „Многумина од оние на кои пред него (пред Чесниот Кур’ан) им дадовме Книга веруваат во него (во Чесниот Кур’ан). Кога ќе им се чита (Чесниот Кур’ан), рекоа: ‚Поверувавме во него. Нема сомнение, тој е вистина (што доаѓа) од нашиот Господар. Ние навистина и пред него бевме од оние што го прифатиле исламот.‘ Ним, затоа што беа трпеливи (и истрајни), наградата ќе им биде дадена двапати. Тие злото го одбиваат со добро. Од она со што ги опскрбивме трошат (за добро). Кога ќе слушнат грд збор, се свртуваат од него и велат: ‚Нашите дела се наши, а вашите дела ваши. Селам нека е врз вас (бидете безбедни од нас). Ние не ги бараме незналците (и не го сакаме нивното пријателство).‘“7

КАСИДА ЗА ВОДАТА8
Не прскај, око, со солзи врз огновите во срцето вода,
Зашто на огнови што вака се разгореле лек не им е вода.
Не знам дали вртливиот небесен свод има боја на вода,
Или од моите очи вртливиот свод го опколила вода.
Не е чудо ако од сладоста на твојот меч срцето ми е искинато,
Зашто со текот пукнатини во ѕидот остава вода.
Рането срце со страв зборува за врвот на твојата стрела9,
Зашто со претпазливост пие ранетиот кога ќе му се даде вода.
Нека градинарот ја препушти ружината градина на водата, нека не се мачи,
Ружа како твоето лице не цвета, макар илјада градини да напојува вода.
Ниеден писар не може да го наслика твојот совршен лик,
Макар како перо да гледа додека не му слезе на очите црна вода.
Што од тоа ако трепките ми се овлажнат кога ќе се сетам на твоето лице,
Не е залудна, со надеж за ружа, на трнот дадената вода.
Во денот на тагата не ускратувај му го на болното срце својот поглед како меч,
Добро дело е да му се даде на болниот во темна ноќ вода.
О срце, барај го врвот на неговата стрела, смири го жарот на разделбата,
Жеден сум; во оваа пустина нека ми се побара вода.
Аскетите копнеат по Кевсер, а јас по твоите усни,
Како што на пијаниот му годи вино, а на трезниот вода.
Покрај џенетската градина на твојата улица непрестано тече,
Изгледа, во тој чемпрес со убав од се вљубила вода.
Ќе станам прав и ќе ѝ го заградам патот во таа улица,
Нема да ја пуштам таму, зашто мој соперник е вода.
О пријатели, ако умрам со копнеж да му ја бакнам раката,
Од мојот прав направете стомна и со неа подајте му на Саканиот вода.

„Многумина од оние на кои пред него им дадовме Книга веруваат во него. Кога ќе им се чита (Чесниот Кур’ан), рекоа: ‚Поверувавме во него. Нема сомнение, тој е вистина (што доаѓа) од нашиот Господар. Ние навистина и пред него бевме од оние што го прифатиле исламот‘“ Касас: 52–53

Џенетул-Муала

Гробиштата во кои се наоѓаат турбињата на многумина од Есхаб-и кирам, пред сѐ на нашата мајка
хазрети Хатиџа (радијаллаху анха).
Денес тие турбиња веќе не може да се видат. За жал, сите овие прекрасни
историски споменици се урнати.