МИРАЏ
Нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) им го објаснуваше исламот на секого што ќе го видеше и на секое племе, како на оние што доаѓаа на хаџ, така и на оние што доаѓаа во Мека и на панаѓурите заради трговија. Бараше од нив да го заштитат и да му помогнат да им го пренесе исламот на луѓето. Но никој ниту стана муслиман, ниту се согласи да го заштити. Напротив, го навредуваа, му правеа зулум, го мачеа, го исмеваа и го нарекуваа лажго. Предводникот на световите беше многу уморен, гладен, жеден, нажален и длабоко натажен. Така му минуваа деновите, а оваа состојба траеше до доцна во ноќта. Меканските мушрици постојано одеа по него и, како што ги спречуваа луѓето што доаѓаа да ја посетат Кааба да станат муслимани, така не престануваа ни да му прават зулум на Хабиб-и екрем. За Ресулуллах веќе немаше место каде да оди. Насекаде беа непријатели. Неколку месеци во Мека поминаа многу тешко.
Во дваесет и седмата ноќ од благословениот месец реџеп дојде право во куќата на Уму Хани, ќерката на неговиот чичко Ебу Талиб, што се наоѓаше во маалото на Ебу Талиб. Уму Хани тогаш уште не беше примила иман. Кога праша: „Кој е тоа?“, Ресулуллах рече: „Јас сум Мухаммед, синот на твојот чичко. Ако прифатиш, ти дојдов на гости.“
Уму Хани рече: „Нека ми е животот жртва за толку вистинољубив, доверлив, благороден и чесен гостин. Само, да ми јавевте однапред дека ќе дојдете, ќе подготвев нешто. Сега немам ништо да ве понудам.“ Ресулуллах рече: „Не барам ни јадење ни пиење. Ништо од тоа не ми е на ум. Доволно ми е место каде што ќе Му правам ибадет на својот Господар и ќе Го преколнувам.“
Уму Хани го внесе нашиот сакан Пејгамбер внатре и му даде рогозина, леген и ибрик. Да се почести гостинот и да се заштити од непријателот, кај Арапите се сметаше за најчесна должност. Ако на гостинот во куќата му се случеше зло, тоа беше голем срам за домаќинот. Уму Хани си помисли: „Тој во Мека има многу непријатели. Има дури и такви што сакаат да го убијат. За да ја зачувам својата чест, ќе го чувам до утрото.“ Го зеде мечот на татко си и почна да обиколува околу куќата. Ресулуллах тој ден беше многу повреден. Зеде абдест и почна да Го преколнува својот Господар, да бара простување и да упатува дова робовите да примат иман и да стигнат до среќата. Беше многу уморен, гладен и нажален. Штом легна на рогозината, заспа.
Во тој миг Аллах теала му рече на Џибрил алејхиселам: „Многу го нажалив Мојот сакан Пејгамбер. Многу ги повредив неговото благословено тело и неговото нежно срце. А тој и во таква состојба пак Мене Ме преколнува. Не мисли на ништо друго освен на Мене. Оди, доведи го Мојот Хабиб! Покажи му ги Мојот џенет и Мојот џехенем. Нека ги види благодатите што ги подготвив за него и за оние што го сакаат. Нека ги види казните што ги подготвив за оние што не веруваат во него и што го повредуваат со своите зборови, записи и дела. Јас ќе го утешам. Јас ќе ги превијам раните на неговото нежно срце.“
Кога Џибрил алејхиселам дојде кај Ресулуллах, го најде како слатко спие.
Не му даде срцето да го разбуди. Беше во човечки лик. Му го бакна табанот на благословената нога. Бидејќи Џибрил нема ни срце ни крв, неговите ладни усни го разбудија Ресулуллах. Пејгамберот веднаш го препозна Џибрил алејхиселам и рече: „Брате мој Џибриле! Зошто дојде во ова невообичаено време? Да не направив некоја грешка? Да не го налутив мојот Господар? Или ми донесе некоја горчлива вест?“ и многу се исплаши дека неговиот Господар ќе се налути на него.
„Не барам ни јадење ни пиење. Ништо од тоа не ми е на ум. Доволно ми е место каде што ќе Му правам ибадет на својот Господар и ќе Го преколнувам“ Хадис-и шериф
Џибрил алејхиселам рече: „О највозвишен меѓу сите созданија! О миленику на Создателот, о предводнику на пејгамберите, изворе на добрините, вруло на доблестите, чесен и голем Пејгамбере! Твојот Господар ти праќа селам и те повикува кај Себе. Те молам, стани, да одиме.“ Нашиот сакан Пејгамбер зеде абдест. Џибрил алејхиселам му стави на благословената глава на Ресулуллах чалма од нур, го облече во облека од нур и околу благословениот струк му врза појас од рубин. Во благословената рака му даде стап од смарагд, украсен со четиристотини бисери. Секој бисер сјаеше како ѕвездата Деница. На благословените нозе му обу налани од зелен смарагд.
Потоа, држејќи се за раце, дојдоа до Кааба. Таму Џибрил алејхиселам ги расече благословените гради на нашиот сакан Пејгамбер. Му го извади срцето и го изми со вода од Земзем. Потоа донесе една чаша полна со мудрост и иман, ја истури во него и му ги затвори градите.
Нашата прва кибла, Месџидул Акса / Ерусалим
Потоа Џибрил алејхиселам, покажувајќи на белото животно по име Бурак, што го донесе од џенетот, рече: „Ја Ресулаллах! Качи се на ова! Сите мелеки го чекаат твојот пат.“ Во тој миг Пејгамберот го обзеде тага и потона во размислување. Тогаш Аллах теала му се обрати на Џибрил алејхиселам: „О Џибриле! Прашај! Зошто е тажен Мојот Хабиб?“, а Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) одговори: „Видов толкава чест и почит. Ми дојде на ум: каква ќе биде состојбата на мојот слаб умет на Судниот ден? Како педесет илјади години, стоејќи пешки на полето Арасат, ќе го поднесуваат товарот на толкуте свои гревови и како ќе го поминат Сиратот, кој е пат од триесет илјади години?“ Тогаш дојде божествената наредба: „О Мој Хабибе! Биди спокоен. На твојот умет ќе му ги направам педесетте илјади години како еден миг. Не тагувај!“
Пејгамберот се качи на Бурак. Бурак одеше многу брзо; со еден чекор стигнуваше подалеку отколку што допира погледот. За време на патувањето Џибрил алејхиселам му рече на нашиот сакан Пејгамбер на некои конаци да слезе и да клања намаз. Предводникот на световите на тоа точно три пати слезе и клања намаз. А Џибрил алејхиселам го праша дали ги знае местата каде што клањаше. Самиот одговори и му соопшти дека првото место каде што слезе е Медина и дека во тој град ќе ја направи хиџрата. Му соопшти и дека другите места, по ред, се Тур-и Сина, каде што хазрети Муса зборуваше со Аллах теала на начин без насока и непознат, и, на крајот, Бејт-и Лахм, каде што се роди Иса алејхиселам. Потоа стигнаа до Месџидул Акса во Ерусалим (Кудс).
Во Месџидул Акса Џибрил алејхиселам со прстот ја продупчи една карпа и за неа го врза Бурак. Таму во човечки лик беа собрани душите на некои од поранешните пејгамбери. За да се клања во џемат, на пејгамберите Адем, Нух и Ибрахим (алејхимуселам) по ред им беше речено да бидат имами. Тие се извинија и не прифатија. Џибрил рече: „Додека си ти тука, никој друг не може да биде имам“, и го изведе Хабибуллах напред.
Пејгамберот им стана имам на пејгамберите и им предводеше намаз од два реката. Она што се случи потоа го раскажа вака: „Џибрил (алејхиселам) ми донесе еден сад џенетски шараб и еден сад млеко. Го зедов млекото. Џибрил (алејхиселам) ми рече: ‚Го избра фитратот (среќата на двата света).‘ Потоа ми понудија уште две чаши. Во едната имаше вода, а во другата мед; пиев од двете. Џибрил рече: ‚Медот е знак дека твојот умет ќе трае до Судниот ден, а водата дека твојот умет ќе се исчисти од своите гревови.‘ Потоа заедно се искачивме на небото. Џибрил (алејхиселам) тропна на вратата. ‚Кој си ти?‘ прашаа. ‚Јас сум Џибрил.‘ ‚А кој е со тебе?‘ ‚Тоа е Мухаммед (алејхиселам).‘ ‚Дали му е испратено нему (вахјот и поканата за Мираџ, за да се искачи на небото)?‘ ‚Да, испратено е‘, рече. ‚Мерхаба на оној што доаѓа! Колку е убав патникот што доаѓа!‘ рекоа, и вратата веднаш се отвори, и се најдов пред Адем (алејхиселам). Ми рече: ‚Мерхаба‘ и упати дова… Десно и лево од Адем алејхиселам стоеја, како сенки, душите на некои луѓе. Кога Адем алејхиселам ќе погледнеше на десната страна, се насмевнуваше, а кога ќе погледнеше на левата, плачеше. Џибрил алејхиселам рече: ‚Ја Ресулаллах, овие сенки се душите на децата од потомството на Адем. Овие на десната страна се за џенетот, а овие на левата за џехенемот! Кога гледа на десната страна, се насмевнува, а кога гледа на левата, плаче!‘
„О највозвишен меѓу сите созданија! О миленику на Создателот, о предводнику на пејгамберите, изворе на добрините, вруло на доблестите, чесен и голем Пејгамбере! Твојот Господар ти праќа селам и те повикува кај Себе. Те молам, стани, да одиме“ Џибрил алејхиселам
Таму видов многу мелеки. Сите стоеја на кијам со страхопочит и понизност, зафатени со зикрот ‚Субухун кудусун рабул-мелаикети вер-рух‘. Го прашав Џибрил: ‚Дали ова е ибадетот на овие мелеки?‘ ‚Да. Тие откако се создадени па сѐ до Судниот ден стојат на кијам. Побарај од Хак теала да му го подари овој ибадет на твојот умет‘, рече. Побарав од Хак теала. Ја прими мојата дова. Тоа е кијамот во намазот.
(Таму) наидов на една група. Мелеките им ги кршеа главите, а главите повторно им се враќаа во поранешната состојба. Пак ги удираа и пак стануваа како порано. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Тоа се оние што ги оставаа џумата и џематот. Тоа се оние што не ги правеа целосно руку’ и сеџдите.‘
Видов една група. Беа гладни и голи. Зебаниите ги тераа да пасат во џехенемот. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Оние што немаа милост кон сиромасите и што не даваа зекат.‘
Поминав покрај една група. Пред нив беа ставени вкусни јадења. А од едната страна лежеше мрша. Ги оставаа тие вкусни јадења и ја јадеа мршата. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Ова се мажите и жените што го оставаа халалот и се свртуваа кон харамот. Тоа се луѓе што, иако имаа халал имот, јадеа харам.‘
Видов (некои) луѓе што од тешкиот товар на грбот немаа сила да се помрднат. Такви какви што беа, им се обраќаа на луѓето и бараа да им натоварат уште товар. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Ова се оние што го изневерија аманетот. Иако го зедоа правото на луѓето, пак прават зулум.‘
Поминавме покрај група луѓе што го сечеа сопственото месо и го јадеа. Реков: ‚Кои се овие?‘ Џибрил (алејхиселам) рече: ‚Ова се оние што оговараат и пренесуваат туѓи зборови.‘
Видов група луѓе со црни лица и модри очи, чии горни усни стигнуваа до челата, а долните висеа до нозете, и од чии усти течеше крв и гној. Во пехари од оган им даваа да пијат отровна крв и гној што тече од џехенемот, а тие рикаа како магариња. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Ова се оние што пијат опојни пијалаци.‘
Наидовме на група луѓе на кои јазиците им беа извлечени од главите, а обликот им беше променет и претворен во облик на хинзир (свиња), и така беа казнувани. Џибрил (алејхиселам) рече: ‚Ова се оние што лажно сведочат.‘
Наидовме на друг народ. Стомаците им беа надуени и висеа надолу, бојата им беше помодрена, рацете и нозете им беа врзани и не можеа да станат од своите места. Го прашав Џибрил за нив. Рече: ‚Ова се оние што јадат камата.‘1
Наидовме на некои жени. Лицата им беа црни, а очите модри. Беа облечени во облека од оган. Мелеките ги удираа со боздогани од оган. Тие завиваа како кучиња и хинзири. Реков: ‚Кои се овие?‘ Џибрил рече: ‚Ова се жените што прават блуд и што ги повредуваат своите мажи.‘
Видов една група. Беа многу бројни. Беа затворени во долините на џехенемот. Огнот ги изгоруваше, тие повторно оживуваа, а огнот повторно ги изгоруваше. Реков: ‚Кои се овие?‘ Рече: ‚Ова се оние што беа непокорни кон своите татковци.‘
Поминав покрај една група. Сееја жито, а житото во миг созреваше и даваше класје. Реков: ‚Кои се овие?‘ Џибрил рече: ‚Оние што прават ибадет заради Аллах теала.‘
Стигнав до едно море. Невозможно е да се опише чудесната состојба на тоа море. Беше побело од млеко и имаше бранови како планини. Реков: ‚Какво е ова море?‘ Рече: ‚Името на ова море е Морето на животот. Кога Хак теала ќе ги оживува мртвите, од ова море ќе спушти дожд. Изгниените и распаднати тела ќе оживеат и ќе станат од гробовите како што никнува тревата…‘
Потоа се искачивме на второто небо. Џибрил (алејхиселам) повторно тропна на вратата. Беше речено: ‚Кој си ти?‘ ‚Јас сум Џибрил.‘ ‚А кој е со тебе?‘ ‚Тоа е Мухаммед алејхиселам.‘ ‚Дали му се испратени вахјот и поканата за Мираџ?‘ ‚Да, стигна‘, рече. ‚Мерхаба на оној што доаѓа! Колку е убав патникот што доаѓа!‘ беше речено, и вратата веднаш се отвори. Се најдов покрај Иса и Јахја ибн Зекерија (алејхимеселам), децата на две сестри. Ми рекоа: ‚Мерхаба‘ и упатија дова… (Иса алејхиселам беше со среден раст и со светла, пченична боја на лицето.)
Наидов на една група мелеки. Стоеја наредени во саф, сите на руку’. Имаа свој посебен тесбих. Постојано стојат на руку’, не ги креваат главите и не гледаат нагоре. Џибрил (алејхиселам) рече: ‚Таков е ибадетот на овие мелеки. Побарај од Хак теала, нека му биде подарен на твојот умет.‘
Упатив дова. Тој ја прими и во намазот го дарува руку’. Потоа се искачивме на третото небо. По истото прашање и одговор вратата се отвори и се најдов покрај Јусуф (алејхиселам). Погледнав: нему му беше дадена половината од убавината. Ми рече: ‚Мерхаба‘ и упати дова…
Видов многу мелеки. Сите беа во сафови, на сеџде. Откако се создадени, на сеџде се и Го величаат со свој посебен тесбих. Џибрил (алејхиселам) рече: ‚Таков е ибадетот на овие мелеки. Побарај од Аллах теала ова дело да му го олесни на твојот умет.‘ Побарав од Хак теала. Тој прими и тоа ви го дарува вам во намазот.
Потоа стигнав на четвртото небо. Имаше врата од нур, направена од чисто сребро. На неа беше ставена брава од нур. На бравата беше запишано: ‚Ла илахе иллаллах Мухаммедун ресулуллах‘. По истото прашање и одговор се најдов покрај Идрис (алејхиселам). Ми рече: ‚Мерхаба‘ и упати дова. Аллах теала за него рече (по значење): ‚Ние го издигнавме на високо место.‘2
Видов еден мелек како седи на престол, тажен и загрижен. Околу него имаше толку многу мелеки што нивниот број го знае само Џенаб-и Хак. Од неговата десна страна видов светли (нурани) мелеки. Беа облечени во зелено и од нив се ширеше многу пријатен мирис. Од убавината на секој од нив не можеше да се гледа во нивните лица. Од неговата лева страна имаше мелеки на кои од устата им излегуваше оган. Пред нив имаше копја и камшици од оган. Имаа такви очи што никој не можеше да издржи да ги погледне. Мелекот што седеше на престолот имаше очи од главата до петиците. Постојано гледаше во дефтерот пред себе и ни за миг не го одвојуваше погледот од него. Пред него имаше едно дрво. На секој негов лист беше запишано името на еден човек. Пред него имаше и нешто како леген. Час со десната рака ќе земеше нешто од него и ќе им го предадеше на светлите мелеки од својата десна страна, а час со левата рака ќе земеше нешто и ќе им го дадеше на мрачните мелеки од својата лева страна. Кога го погледнав (тој) мелек, во срцето ми влезе страв. Го прашав Џибрил: ‚Кој е овој мелек?‘ Рече: ‚Тоа е Азраил. Никој нема сила да му го види лицето.‘ Џибрил отиде кај него и рече: ‚О Азраиле!
„‚Мерхаба на оној што доаѓа! Колку е убав патникот што доаѓа!‘ рекоа, и вратата веднаш се отвори, и се најдов пред Адем (алејхиселам)“ Хадис-и шериф
Ова е Пејгамберот на последното време, хабибот и саканиот на Аллах теала.‘ Азраил (алејхиселам) ја крена главата и се насмевна. Стана, ми укажа почит и рече: ‚Мерхаба! Хак теала не создаде никого почестен од тебе. И твојот умет е над сите умети. Јас кон твојот умет сум посочувствителен од нивните татковци и мајки.‘ Тогаш реков: ‚Имам една молба до тебе. Мојот умет е слаб. Биди благ кон нив. Земај им ги душите нежно.‘ Рече: ‚Се колнам во Аллах теала, кој те испрати како последен пејгамбер и те направи Свој хабиб, Аллах теала дење и ноќе по седумдесет пати ми наредува:
„Земај ги душите на уметот на Мухаммед благо и лесно и нивните работи завршувај ги со благост.“ Затоа и јас кон твојот умет сум посочувствителен од нивните мајки и татковци.‘ Потоа се издигнавме на петтото небо. Таму се сретнавме со Харун3 (алејхиселам). Ми рече: ‚Мерхаба‘ и упати добра дова. Го видов ибадетот на мелеките на петтото небо. Сите стоеја на нозе и гледаа во прстите на своите нозе. Воопшто не гледаа на друга страна и гласно изговараа тесбих. Го прашав Џибрил (алејхиселам): ‚Дали ова е ибадетот на овие мелеки?‘ Рече: ‚Да, побарај од Хак теала да му го подари овој ибадет на твојот умет.‘ Упатив дова. Џенаб-и Хак ја исполни. Потоа се издигнавме на шестото небо. Таму се сретнавме со Муса (алејхиселам). Ми рече: ‚Мерхаба‘ и упати добра дова.
Потоа се издигнавме на седмото небо. По истото прашање и одговор го најдов Ибрахим (алејхиселам) како седи потпрен со грбот на Бејт-и Мамур. Во тој Бејт-и Мамур секој ден влегуваат седумдесет илјади мелеки (и на нив повеќе не им доаѓа ред). Му дадов селам на Ибрахим (алејхиселам). Го прими мојот селам. Рече: ‚Мерхаба, праведен пејгамбере, праведен сине.‘ (Потоа:) ‚О Мухаммеде! Земјата на џенетот е многу убава, а почвата му е чиста. Кажи му на својот умет нека засадат таму многу дрвја.‘ Реков: ‚Како се садат дрвја во џенетот?‘ Рече: ‚Изговарајќи го тесбихот „Ла хавле ве ла кувете ила биллах“‘ (а според едно предание: ‚Субханаллахи вел-хамдулиллахи ве ла илахе иллаллаху валлаху екбер‘). Потоа (Џибрил алејхиселам) ме одведе до Сидретул-мунтеха. Сидретул-мунтеха е дрво чиј корен е на шестото небо, а стеблото и гранките над седмото небо; лисјата му се како слонски уши, а плодовите како кули.4 Како да е дрво што со својата сенка ги засенува сите небеса и џенетот. Кога врз него ќе се појави нурот на величественоста и големината на Аллах теала, тоа се облекува во разни бои, се украсува со рубини, смарагди или со слични скапоцени камења и станува толку убаво што никој од созданијата што ги создал Аллах теала не може да ја опише неговата убавина.
Џибрил (алејхиселам) ме одведе подалеку од Сидретул-мунтеха и се прости од мене. Реков: ‚О Џибриле! Зарем ме оставаш сам?‘ Џибрил (алејхиселам) се вознемири. Почна да трепери од страхопочит пред Хак теала и рече: ‚О Мухаммеде! Ако направам (уште) еден чекор, ќе пропаднам од величественоста на Аллах теала. Целото мое битие ќе изгори и ќе исчезне.‘“
Предводникот на световите дотука дојде со Џибрил алејхиселам. Џибрил алејхиселам тука му се покажа на Ресулуллах во ликот во кој е создаден, раширувајќи ги своите шестотини илјади крилја, од секое од кои се расфрлаа бисери и рубини.
Потоа дојде зелен џенетски килим по име Рефреф, чиј сјај беше посилен од сонцето. Постојано беше зафатен со зикрот на Аллах теала, а гласот на тесбихот го исполнуваше светот во кој се наоѓаше. Му даде селам на Пејгамберот. Ресулуллах седна на Рефреф. Во миг се издигнаа на големи височини и поминаа низ седумдесет илјади завеси наречени хиџаб. Растојанието меѓу хиџабите беше многу големо. На секоја завеса имаше задолжени мелеки. Рефреф го пренесуваше Пејгамберот низ тие завеси една по една. Така ги поминаа световите на Курсијата, на Аршот и на душите. Хабиб-и екрем и Небиј-и мухтерем (саллаллаху алејхи ве селлем), минувајќи низ секоја завеса, слушаше наредба: „Не плаши се, о Мухаммеде! Приближи се, приближи се!“ Толку се приближи што стигна до макамот Каба-кавсејн. На начин што не може да се знае, да се сфати ни да се опише, стигна до височините што ги посака Аллах теала. Без место, без време, без насока, без својство се случи рујетот, односно Го виде Аллах теала. Без очи, без уши, без средство и без посредник разговараше со својот Господар. Стигна до благодати што ниедно создание не може ни да ги знае ни да ги сфати.
Хазрети имам Рабани во книгата „Мектубат“ вели: „Тој Сервер (алејхисалату веселам) во ноќта на Мираџот не Го виде својот Господар на овој свет; Го виде на ахиретот. Зашто Ресулот алејхиселам таа ноќ излезе надвор од рамките на времето и местото. Најде еден миг без почеток и без крај. Почетокот и крајот ги виде како една точка. Таа ноќ виде како оние што ќе одат во џенетот ќе влезат во него по илјадници години и како ќе бидат во него. Значи, гледањето на тој макам не е гледање на овој свет. Тоа е гледање на ахиретот.“
Кога на Пејгамберот му беше речено: „Слави го својот Господар!“, тој веднаш рече: „Етехијату лиллахи весалавату ветајибат“ (односно: сите пофалби, славења и величања што се изговараат со сите јазици, сите служења и покорности со телото и сите добрини и дарежливости со имотот нека Му припаѓаат на Аллах теала).
„Хак теала не создаде никого почестен од тебе. И твојот умет е над сите умети“ Азраил алејхиселам
Најнапред Аллах теала на Својот Хабиб, без очи, без уши, без посредник, без место, му даде селам велејќи: „Еселаму алејке ејјухен-небијју ве рахметуллахи ве берекатух“ (О Мој Ресуле! Мојот селам, Мојот берекет и Мојата милост нека се врз тебе). Пејгамберот одговори: „Еселаму алејна ве ала ибадиллахис-салихин“ (Господаре мој! Селам нека е и врз нас и врз Твоите праведни робови).
Кога го слушнаа тоа, мелеките во еден глас рекоа: „Ешхеду ен ла илахе иллаллах ве ешхеду ене Мухаммеден абдуху ве ресулуху“ (Знам и верувам како да сум видел со своите очи дека нема бог достоен за ибадет освен Аллах теала. Мухаммед алејхиселам е Негов роб и Негов ресул).
Кога Пејгамберот рече: „Еселаму алејна…“, Аллах теала рече: „О Мој Хабибе! Овде нема никој освен нас двајца. Зошто рече ‚алејна‘ (врз нас)?“ Ресулуллах одговори:
„Аллаху мој! Телата на мојот умет, навистина, не се со мене. Но нивните души се со мене. Мојот грижлив поглед и целото мое внимание не се далеку од нив. Ми даде селам и ме оддалечи од сите зла. Како да го лишам мојот сиромашен, измачен умет, што ќе падне во смутите на последното време, од оваа голема почест и доброчинство? Како да ги оставам без удел во таква благодат?“
Аллах теала рече: „О Мој Хабибе! Ноќва ти си Мој гостин. Барај од Мене, што сакаш?“ Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем) рече: „Го сакам својот умет (Господаре мој!)“
Според преданието, Хак теала го повтори ова прашање седумстотини пати. Ресулуллах секој пат одговори: „Го сакам својот умет.“ Кога Аллах теала рече: „Секогаш го бараш својот умет“, тој побара: „Господаре мој! Јас сум тој што бара, а Ти си Оној што дава. Подари ми го целиот мој умет.“ Џенаб-и Хак рече: „Ако ноќва ти го подарам целиот твој умет, нема да се покаже ни Мојата милост ни твоето достоинство. Еден дел од нив ти го подарив ноќва. Два дела ги одложив. На Судниот ден ти ќе бараш, а Јас ќе простам. За така да се покажат и Мојата милост и твоето достоинство (чест).“
Нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) во еден хадис-и шериф рече: „Таа ноќ (ноќта на Мираџот) побарав од Аллах теала да ми ја довери сметката на целиот мој умет. Хак теала рече: ‚О Мухаммеде! Твојата намера со тоа е никој да не дознае за маните на твојот умет. А Мојата намера е ова: бидејќи ти си сочувствителен пејгамбер, нивните мани и грди дела нека бидат скриени и од тебе, како што се скриени од туѓинците. О Мухаммеде! Ти си нивниот водич. Јас сум нивниот Господар. Ти ги виде штотуку. Јас гледав во нив и гледам од вечноста без почеток до вечноста без крај. О Мухаммеде! Да не сакав да разговарам со твојот умет, на Судниот ден немаше да ги повикам на сметка. Немаше да ги прашам за ниеден нивен грев, ни голем ни мал.‘“
„Аллах теала рече: ‚О Мухаммеде! Отвори го своето благословено око и погледни под своите нозе.‘ Погледнав и видов грст земја. Хак теала рече: ‚Сите постојни нешта се прав под твоите нозе. Го донесе ли тој Мој прав пред пријателот? Полесно Ми е да му простам на твојот умет отколку да ја простам правта што се залепила на скутот на пријателот.‘“
Твојот умет ти го дадов, о Хабибе!
Мојот џенет нив им го определив за удел.
О Мој Хабибе, што е тоа што го посака,
Зарем за грст прав Ме замоли?
Пејгамберот во еден хадис-и шериф рече: „Му поставив на Хак теала многу прашања. Ги слушнав одговорите. Зажалив што прашав. (Некои од нив се овие:)
‚Господаре мој! На Џибрил му даде шестотини илјади крилја. Што ми дарува мене наспроти тоа?‘ Хак теала рече: ‚Едно твое влакно Ми е помило од шестотини илјади крилја на Џибрил. Заради едно твое влакно на Судниот ден ќе ослободам илјадници непокорни грешници. О Мухаммеде! Ако Џибрил го рашири своето крило, ќе го исполни просторот меѓу истокот и западот. Ако ти направиш шефаат, макар просторот меѓу истокот и западот да е полн со непокорни, сите ќе ти ги подарам.‘ Реков: ‚Ги направи мелеките да паднат на сеџде пред мојот татко Адем (алејхиселам). Каква почест ми укажа мене наспроти тоа?‘
Хак теала рече: ‚Мелеките паднаа на сеџде пред Адем затоа што на неговото чело беше твојот нур. О Мухаммеде! Тебе ти дадов нешто повозвишено од тоа. Твоето име го ставив блиску до Моето име и го запишав на Арш-и ала. Тогаш Адем уште не беше создаден, немаше ни негово име ни трага. Твоето име го запишав на портите на небесата, на хиџабите, на портите на џенетите, на палатите и дрвјата, на секое место во џенетот. Во џенетот немаше ништо на кое да не беше запишано „Ла илахе иллаллах Мухаммедун ресулуллах“. Овој степен е повозвишен од степенот даден на Адем.‘
Кога те засакав, о чесен,
Зарем нема двата света да бидат твои, о благ!
Твојата суштина ја направив огледало на Мојата Суштина,
Твоето име заедно со Моето име го запишав.
‚Господаре мој! На Нух (алејхиселам) му даде брод. Што ми дарува мене наспроти тоа?‘ Рече: ‚Тебе ти го дадов Бурак, со кој во една ноќ те донесов од земјата до Аршот. Ги виде џенетот и џехенемот. На твојот умет му дадов месџиди, па на Судниот ден твојот умет, како да се качува на бродови, ќе се качи на тие месџиди, ќе го помине Сиратот за време колку да се отвори и да се затвори окото и ќе се спаси од џехенемот.‘ ‚Господаре мој! На синовите Израилови им спушти кудрет-халва и месо од птица слична на препелица.‘ Хак теала рече: ‚На тебе и на твојот умет ви ја дарував благодатта и на овој и на оној свет. Ликовите на синовите Израилови ги претворив од човечки лик во лик на мечки, мајмуни и хинзири. На ниеден од твојот умет не му го направив тоа. Иако прават дела како нивните, не им ја посакав таа несреќа. О Мухаммеде! Ти дадов сура каква што нема ни во Теврат ни во Инџил. Таа сура е сурата Фатиха. Кој и да ја чита таа сура, неговото тело ќе му биде харам на џехенемот. Ќе им ја олеснам казната на неговата мајка и на неговиот татко. О Мухаммеде! Не создадов никого што е екрем (повреден, повозвишен, почестен) од тебе. На тебе и на твојот умет ви направив фарз педесет намази дење и ноќе.
„Таа ноќ (ноќта на Мираџот) побарав од Аллах теала да ми ја довери сметката на целиот мој умет“ Хадис-и шериф
О Мухаммеде! Оние што ќе ја прифатат Мојата единственост и нема да Ми припишат ортак, џенетот е нивен. На таквите од твојот умет им го направив џехенемот харам. Мојата милост кон твојот умет го надмина Мојот гнев.
О Мухаммеде! Кај Мене ти си најпочестениот и најчесниот од сите созданија. На Судниот ден ќе ти укажам толку почести што целиот свет ќе се восхити. О Мој Хабибе! Додека ти не влезеш во џенетот, на другите пејгамбери и на нивните умети им е забрането да влезат. Додека не влезе твојот умет, нема да влезе ниеден друг умет. О Мухаммеде! Сакаш ли да видиш што подготвив за тебе и за твојот умет?‘ Реков: ‚Сакам, Господаре мој!‘ Му се обрати на Исрафил и рече: ‚О Исрафиле! Кажи му на Мојот роб, на Мојот доверлив и на Мојот ресул Џибрил да го одведе Мојот Хабиб во џенетот и да му покаже што подготвив во џенетот за Мојот Хабиб и за неговиот умет. За така неговите благословени мисли да се ослободат од грижата.‘“
Предводникот на световите, нашиот сакан Пејгамбер, заедно со Исрафил алејхиселам дојде кај Џибрил алејхиселам. За да ја изврши наредбата на Аллах теала, Џибрил алејхиселам го одведе Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) во џенетот. Мелеките чекаа со послужавници в раце: на едниот имаше хула (џенетска облека), а другиот беше полн со нур. Џибрил алејхиселам рече: „Ја Ресулаллах! Тие се создадени осумдесет илјади години пред Адем алејхиселам. На овој макам нестрпливо чекаат она што е на послужавниците да го истурат врз тебе и врз твојот умет. На Судниот ден, кога твојата возвишена личност и твојот умет, по наредба на Аллах теала, ќе стапнете на прагот на џенетот, овие мелеки ќе ги истурат врз вас скапоцените камења од послужавниците.“ Ги пречека мелекот по име Ридван, задолжен во џенетот. На Пејгамберот му донесе радосни вести и рече: „Хак теала го подели џенетот на три дела, за два дела да му даде на твојот умет, а еден на уметите на другите пејгамбери.“ Потоа го прошета насекаде низ џенетот. Хабиб-и екрем рече: „Среде џенетот видов една река.
Тече над Аршот. Од едно место извираат вода, млеко, шараб и мед. Никако не се мешаат меѓусебно. Брегот на таа река беше од хризолит. Камењата во неа беа скапоцени камења, тињата од амбра, а тревата од шафран. Околу неа беа ставени сребрени чаши, кои беа повеќе од ѕвездите на небото. Околу неа имаше птици чии вратови беа како вратовите на камилите. Кој и да јаде од нивното месо и да пие од таа река, ќе го добие задоволството на Хак теала. Го прашав Џибрил: ‚Каква е оваа река?‘ Рече: ‚Тоа е Кевсер. Хак теала ти го даде тебе. Од овој Кевсер тече вода во градините на осумте џенети.‘ На брегот на таа река видов шатори. Сите беа од бисери и рубини. Го прашав Џибрил за нив. Рече: ‚Тоа се живеалиштата на твоите сопруги.‘ Во тие шатори видов хурии. Лицата им сјаеја како сонцето и сите пееја со разни напеви. Велеа: ‚Ние сме радосни и весели. Никаква тага не нѐ допира.
Ние сме накитени, никогаш не сме голи. Ние сме млади, никогаш не стареем. Ние сме со убава нарав, никогаш не се лутиме. Ние сме секогаш такви, никогаш не умираме.‘ Нивните напеви и гласови стигнуваа до палатите и дрвјата на среќата и го исполнуваа секое место. Гласовите им беа толку убави што, кога тие напеви би дошле на овој свет, на светот немаше да има ни смрт ни неволја. Џибрил рече: ‚Сакаш ли да ги видиш нивните лица?‘ Реков: ‚Сакам.‘ Ја отвори вратата на еден шатор. Погледнав. Видов толку убави ликови што, ако цел живот ја опишувам нивната убавина, нема да можам да завршам. Лицата им беа побели од млеко, образите поцрвени од рубин и посјајни од сонцето. Кожата им беше помека од свила и светла како месечината, а мирисот поубав од мошус. Косите им беа многу црни: на некои исплетени, на некои собрани, на некои пуштени; кога ќе седнеше некоја, косата околу неа беше како шатор, а кога ќе станеше, ѝ стигнуваше до нозете. Пред секоја од нив стоеше по еден слуга. Џибрил рече: ‚Ова е за твојот умет.‘“
Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) рече: „Ги видов лозјата и градините на осумте џенети и секаков вид нивни благодати. Ми дојде на ум да ги видам и џехенемот и неговите степени. Џибрил ме фати за рака и ме одведе кај Малик, најголемиот мелек на џехенемот. Рече: (О Малику! Хазрети Мухаммед сака да ги види местата на непријателите во џехенемот, покажи му го џехенемот.)“ Кога Малик го тргна покривачот од џехенемот, џехенемот почна толку да врие и да се надига што Пејгамберот (алејхисалату веселам) со своите очи јасно виде дека џехенемот сѐ грабнува и изгорува, ги виде казните на жедта во џехенемот, синџирите, змиите и скорпиите за казнување и некои од тамошните казни.
„Малик ги отвори слоевите на џехенемот. Ги видов (сите) седум слоеви. Седмиот слој се вика Хавија. Неговата казна беше многукратно поголема од казната на другите слоеви. Го прашав Малик: ‚Која група се казнува во овој слој?‘ Малик рече: ‚Се казнуваат фараонот, Карун и мунафиците од твојот умет.‘ Шестиот слој е Леза. Таму се казнуваат мушриците (оние што немаат никаква вера). Петтиот слој е Хутама. Таму се казнуваат оние што им се поклонуваат на огнот и на бикот, и будистите.
Четвртиот слој е Џахим. Таму се казнуваат оние што им се поклонуваат на сонцето и на ѕвездите. Третиот слој е Секар. Таму се казнуваат христијаните. Вториот слој е Саир. Таму се казнуваат Евреите. Првиот слој е Џехенем. Неговата казна беше помала од казната на другите слоеви. (И покрај тоа) таму видов седумдесет илјади мориња од оган. Секое море беше толку големо што, ако во едно море ги фрлат земјите и небесата и му наредат на еден мелек да ги бара, нема да може да ги најде ни за илјада години. Зебаниите (мелеките задолжени во џехенемот) беа толку огромни што, ако некој од нив ги стави земјите и небесата во едниот агол на својата уста, воопшто нема да се забележи. Тие мориња брануваа и од нив излегуваа страшни звуци. Да стигнеше на овој свет и мал дел од тој звук, сите живи суштества ќе пропаднеа.
‚За која група е овој слој?‘ прашав. Малик не одговори. Повторно прашав. Молчеше… Џибрил му рече на Малик: ‚Од тебе очекува одговор.‘ Тој се извини велејќи: ‚Извини ме.‘ Реков: ‚Што и да е, одговори, за денес да може да се најде лек за тоа.‘ Малик рече: ‚Ја Ресулаллах! За непокорните од твојот умет е; посоветувај ги, за да се зачуваат од ова страшно место. Нека се чуваат од она што би ги одвлекло нивните тела во ваква казна. Тој ден нема да имам милост кон непокорните. Нема да покажам сочувство ни кон нивните старци со бели бради, ни кон младите.‘“
„Мираџот е местото каде што завршува разумот, а почнува иманот“ Хадис-и шериф
Предводникот на световите почна да плаче. Ја симна чалмата од својата благословена глава и почна да прави шефаат и да Го преколнува (Аллах теала). Зборувајќи за слабоста на својот умет и дека нема да можат да издржат таква казна, толку плачеше што заедно со него плачеа и Џибрил алејхиселам и сите мелеки. Тогаш од Аллах теала дојде обраќање: „О Мој Хабибе! Твојот углед и твојата вредност кај Мене се големи; твојата дова е примена. Биди спокоен. Те доведов до твојата желба. Ќе ти дадам таков макам што со твојот шефаат ќе им простам на многу непокорни, сѐ додека не кажеш ‚доста е‘. О Мој Хабибе! Кој и да се држи до Мојата наредба, ќе се спаси од казната и од казнувањето и ќе ја добие Мојата милост. Ќе се удостои со честа да Ме види во џенетот. На тебе и на твојот умет ви направив фарз педесет намази дење и ноќе.“
Нашиот Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) продолжи и рече: „Од тој макам (потоа) стигнав до Аршот. Минувајќи низ небесата, дојдов до местото каде што беше Муса (алејхиселам). Ме праша: ‚Што ви направи фарз Хак теала тебе и на твојот умет?‘ Реков: ‚Ми направи фарз за секој ден и ноќ да се клањаат педесет намази.‘ Рече: ‚Врати се кај својот Господар и побарај од Него малку да го олесни тоа. Зашто твојот умет нема да може да го понесе. Јас ги искусив и ги испитав синовите Израилови.‘ На тоа се вратив кај мојот Господар и реков: ‚Господаре мој! Олесни му го малку (ова наредување) на мојот умет!‘ На тоа од педесетте намази намали само пет. Се вратив кај Муса (алејхиселам) и реков (дека намали пет). Рече: ‚Врати се кај својот Господар! Побарај од Него уште малку да олесни. Зашто твојот умет нема да може да го понесе.‘ Така одев и се враќав меѓу Муса (алејхиселам) и мојот Господар, и најпосле Аллах теала вака рече: ‚Овој намаз го намалив на пет. За секој намаз има десет севапи. Така на крајот пак стануваат педесет. Зашто кој и да намисли некое добро дело, а не успее да го направи, за него се запишува еден севап. А ако го направи, му се запишуваат цели десет севапи за едно. Но ако намисли грев и не го направи, не му се запишува ништо. Ако го направи, му се запишува само како еден грев.‘ Потоа слегов кај Муса (алејхиселам) и му раскажав каква е работата. Повторно рече: ‚Врати се, побарај уште малку да олесни.‘ На тоа му реков: ‚Толку многу го преколнував мојот Господар што сега ме е срам.‘“5 Така Аллах теала го утеши благословеното срце на нашиот сакан Пејгамбер, рането од тешкотиите што ги поднесуваше. Му подари благодати какви што не му даде на ниедно Свое создание и какви што никој не може ни да ги знае ни да ги сфати.
Дојди овде, ти што гориш во огнот на љубовта,
Ти што себеси се сметаш за вљубен во Саканиот.
Дојди, слушни го јасно Мираџот на тој Шах,
Ако си вљубен, не стој, гори во огнот на љубовта.
Беше ноќта спроти понеделникот, веста е проверена,
Таа ноќ, изгледа, беше Лејлетул-кадр.
Тој со среќна судбина и со возвишена вредност
Таа ноќ беше во куќата на Уму Хани.
Пред него никој не стигна до таа чест,
Никој не се удостои со таа височина.
Зашто сѐ виде и отиде понатаму,
Стигна до тоа возвишено Присуство.
Тој Зул-Џелал, чист од шесте насоки,
Без количество и без начин му го покажа Својот џемал.
Јасно Го виде Господарот на моќта,
Така на ахиретот ќе Го види и неговиот умет.
Ти што се искачи на Мираџ и Ме преколнуваше,
Мираџ на твојот умет го направив намазот.
„О Мој Хабибе! Кој и да се држи до Мојата наредба, ќе се спаси од казната и од казнувањето и ќе ја добие Мојата милост. Ќе се удостои со честа да Ме види во џенетот“ Хадис-и кудси
Поверував! Нека ти е мојот живот жртва, ја Ресулаллах
Потоа Предводникот на световите во миг стигна во Ерусалим и оттаму, качувајќи се на Бурак, кој беше врзан за вратата на Месџидул Акса, се врати во Мека-и мукерреме. Враќајќи се од Ерусалим во Мека, Пејгамберот наиде на курејшиски караван. Една камила од караванот се исплаши и падна. Во Мека-и мукерреме дојде во куќата на Уму Хани. Постелата на која лежеше уште не се беше оладила, а водата за абдест во легенот уште не се беше смирила. Уму Хани, која обиколуваше надвор, беше задремала и не знаеше ништо.
Кога се раздени, Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем), откако ѝ го раскажа на Уму Хани својот Мираџ, рече: „Наутро ќе одам кај Кааба и ќе го раскажам ова.“ Хазрети Уму Хани рече: „Братучеде! Никако не им го кажувај ова на Курејшиите! Ќе те наречат лажго и ќе те нажалат. Оние што имаат слаб иман нема да поверуваат во ова и ќе излезат од верата. А мушриците токму тоа и го чекаат, ќе им го расипат иманот. Сега муслиманите се малку.
Како би било да го раскажеш кога муслиманите малку ќе зајакнат и ќе се зацврстат?“ Историскиот одговор што го даде Предводникот на световите, Султанот на вселената, беше ваков: „Се колнам во Аллах, јас ќе им го кажам ова. Она што денес е гнило, и утре е гнило. Јас овој ислам ќе го градам со оние чиј иман е цврст. Ако има уште некој што се двоуми за мене, нека се оддели и нека си оди. Јас немам работа со нив. Гнилото секогаш е гнило. Ако не изгние денес, ќе изгние утре. Подобро е да изгние сега отколку подоцна, за да не тргнеме на пат потпирајќи се на него. Доволни ни се оние што се цврсти.“
Потоа наутро отиде кај Кааба и почна да раскажува… Кафирите се потсмеваа велејќи: „Мухаммед го изгубил умот, сосема скршнал.“ И оние што имаа намера да станат муслимани почнаа да се колебаат. Некои од мушриците, радувајќи се, дојдоа до куќата на Ебу Бекр. Зашто многу добро знаеја дека тој е паметен, искусен и пресметлив трговец. Кога излезе на вратата, го прашаа: „О Ебу Бекре! Ти многупати си одел во Ерусалим и си се враќал. Добро знаеш. Колку време е потребно да се отиде од Мека во Ерусалим и да се врати?“ Хазрети Ебу Бекр рече: „Добро знам. Повеќе од еден месец.“ Израдувана од овие зборови, групата кафири рече: „Такви се зборовите на паметен и искусен човек.“ Смеејќи се, исмевајќи и надевајќи се дека и хазрети Ебу Бекр ќе мисли како нив, рекоа: „Твојот предводник вели дека за една ноќ отишол во Ерусалим и се вратил; сега сосема скршнал.“ Му покажуваа на хазрети Ебу Бекр љубов и почит и полагаа надеж во него.
Кога хазрети Ебу Бекр го слушна благословеното име на Ресулуллах, рече (воопшто не мерејќи го тоа со разумот и логиката): „Ако тој така рекол, тоа е вистина. И јас поверував дека во миг отишол и се вратил“, и влезе внатре. Кафирите, зачудени, рекоа: „Леле, каков вешт волшебник бил Мухаммед! Го маѓепсал и Ебу Бекр“, и се вратија.
Хазрети Ебу Бекр веднаш дојде кај Ресулуллах. Среде големата толпа извика со висок глас: „Ја Ресулаллах! Нека ви е благословен Мираџот! Бескрајно Му благодарам на Аллах теала што нѐ почести да бидеме слуги на толку голем Пејгамбер како тебе и што нѐ дари со благодатта да го гледаме твоето благословено лице и да ги слушаме твоите слатки зборови, што ги освојуваат срцата и ги привлекуваат душите. Ја Ресулаллах! Секој твој збор е вистина. Поверував. Нека ти е мојот живот жртва!“ Зборовите на хазрети Ебу Бекр ги збунија кафирите. Не наоѓајќи што да кажат, се разотидоа. Тие им дадоа сила и на срцата на неколкумина со слаб иман што паднаа во сомнеж. Ресулуллах тој ден го нарече Ебу Бекр „Сидик“. Со тоа име се издигна уште за еден степен повисоко.6
Кафирите, кои многу се налутија на тоа, не можеа да го поднесат цврстиот иман на верниците, тоа што веднаш веруваа во секој збор на нашиот Пејгамбер и што се вртеа околу него како пеперутки околу светлина. За да го посрамат и да го надвладеат Ресулуллах, почнаа да го испитуваат.
Поставуваа прашања како: „О Мухаммеде! Велиш дека си бил во Ерусалим. Кажи ни, колку врати и колку прозорци има месџидот?“
„Морам да го раскажам Мираџот; оној што нема да поверува, ќе се откаже и подоцна; на гнил темел не се гради зграда; оној што ќе се оддели, нека се оддели уште сега, а нека останат цврстите“ Хадис-и шериф
Месџид-и Беја, подигнат на местото каде што беше даден бејатот на Акаба
Ресулуллах на сите им одговори, еден по еден. Додека одговараше, хазрети Ебу Бекр велеше: „Така е, ја Ресулаллах.“ А Ресулуллах, од пристојност и срамежливост, не гледаше ни во лицето на својот соговорник. Рече: „Во Месџидул Акса не гледав околу себе. Не го видов она што го прашаа. Во тој час Џибрил (алејхиселам) го донесе Месџидул Акса пред моите очи. Ги гледав и ги броев неговите прозорци и веднаш одговарав на нивните прашања.“ Ресулуллах рече дека на патот видел патници со камили и додаде: „Иншаллах, ќе дојдат во среда.“ Во среда, кога заоѓаше сонцето, караванот стигна во Мека. Кога ги прашаа оние од караванот, рекоа дека било како да дувнала бура и дека една камила паднала. Тоа го зајакна иманот на верниците, а непријателството на кафирите сѐ повеќе растеше.7 Оваа муџиза, што се случи една година пред хиџрата, на 27-ми реџеп, во ноќта спроти петокот, се нарекува Мираџ. Ресулуллах се искачи на Мираџот и со душата и со телото, буден. Во ноќта на Мираџот му беа покажани многу божествени вистини и во таа ноќ петте намази беа направени фарз. Освен тоа, му беа подарени последните два ајет-и керима од сурата Бекара. За Мираџот се зборува во Чесниот Кур’ан, во првиот ајет од сурата Исра и во првите ајети од сурата Неџм, како и во некои хадис-и шерифи.8
Нашиот сакан Пејгамбер, раскажувајќи им на своите асхаби за џенетот по Мираџот, рече: „О Ебу Бекре! Ја видов твојата палата. Беше од црвено злато. Со своите очи ги видов благодатите што се подготвени за тебе.“ На тоа хазрети Ебу Бекр рече: „Нека ти се жртва и палатата и сопственикот на палатата, ја Ресулаллах.“
Пејгамберот се сврте кон хазрети Омер и рече: „О Омере! Ја видов твојата палата. Беше од рубин. Во таа палата имаше многу хурии. Но не влегов внатре. Се сетив на твојата љубоморна ревност.“ Хазрети Омер многу плачеше. Низ солзи рече: „Мајка ми, татко ми и мојот живот нека ти се жртва, ја Ресулаллах! Зарем би можел да бидам љубоморен и кон тебе?“ Потоа на хазрети Осман му рече: „О Османе! Те видов на секое небо. Кога ја видов твојата палата во џенетот, се сетив на тебе.“ На хазрети Алија му рече: „О Алија! Твојот лик го видов на четвртото небо. Го прашав Џибрил. Рече: ‚Ја Ресулаллах! Мелеките копнееја да го видат хазрети Алија. Хак теала создаде еден мелек во неговиот лик. Тој стои на четвртото небо; мелеките го посетуваат и добиваат берекет.‘ Потоа влегов во твојата палата. Помирисав еден плод од едно дрво. Од него излезе една хурија и спушти превез на лицето. Реков: ‚Која си ти и чија си?‘ Рече: ‚Создадена сум за синот на твојот чичко, Алија, ја Ресулаллах!‘“
Наутро по ноќта на Мираџот дојде Џибрил алејхиселам и, како имам, ги клања со Ресулуллах петте намази во нивните времиња. Во хадис-и шериф е речено: „Џибрил (алејхиселам) два дена ми беше имам покрај вратата на Кааба. Ние двајцата го клањавме сабах-намазот кога изгреа феџрот (зората), пладне-намазот кога сонцето се оддели од зенитот, икиндија-намазот кога сенката на секое нешто беше колку тоа самото, акшам-намазот кога сонцето зајде (кога исчезна неговиот горен раб) и јација-намазот кога се стемни вечерното руменило. Вториот ден го клањавме сабах-намазот кога се развидели, пладне-намазот кога сенката на секое нешто беше двојно подолга од него самото, икиндија-намазот веднаш потоа, акшам-намазот во времето кога се прекинува оразата (постот, саумот) и јација-намазот кога помина третина од ноќта. Потоа рече: ‚О Мухаммеде! Ова се времињата на намазот за тебе и за пејгамберите пред тебе. Нека твојот умет секој од петте намази го клања меѓу овие две времиња во кои ние клањавме.‘“9 Откако времињата на намазот беа соопштени така, беше испратена вест и во Абисинија: на муслиманите таму им беше соопштено да ги клањаат петте намази и да ги клањаат како каза намазите од мигот кога намазот стана фарз до времето кога почнаа да го клањаат.
„(О жители на Медина!) Ми ветувате ли дека на патот на Аллах, заради Аллах, ќе ја кажувате вистината и дека ќе ми бидете помагачи како што ги штитите своите животи и својата чест?“ Хадис-и шериф
