НЕКОИ ЗЕВАИД-СУНЕТИ НА ПЕЈГАМБЕРОТ
Она што го правеше Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) се дели на три вида. Првото се нештата што треба да ги прават и муслиманите. Тие се викаат „сунет“. Второто се нештата што се својствени само за нашиот Пејгамбер (саллаллаху теала алејхи ве селлем). Не е џаиз (не е дозволено) другите да ги прават. Тие се викаат „хасаис“. Третото се нештата поврзани со обичаите. Секој муслиман треба да ги прави според обичајот на местото каде што живее. Ако се прават спротивно на обичајот, се буди фитна (смутња). А да се буди фитна е харам (строго забрането).1
Ако Ресулуллах (саллаллаху теала алејхи ве селлем) не го осудуваше, односно не се лутеше на оној што ќе го изостави она што самиот тој го правеше како ибадет, тие ибадети се викаат „сунет-и худа“. Ако ги правеше постојано, се викаат „сунет-и муеккеде“. Она што Ресулуллах го правеше како обичај се вика „сунет-и заиде“ или „мустехаб“.2 Такво е, на пример, добрите работи да се почнуваат од десната страна и да се прават со десната рака, како и она што го правеше и го користеше при градењето, јадењето, пиењето, седењето, станувањето (легнувањето), во облеката и во предметите. Она што се појавило подоцна се вика „бидат“. Да се прават нештата што се „бидат во обичаите“, како користењето сито за брашно и лажица, односно обичаите што се појавиле подоцна, не е делалет (заблуда). Не е грев. Од тоа се сфаќа дека е џаиз да се јаде на маса, да се користат вилушка и лажица, да се спие во кревет, на конференциите и во училиштата, на часовите по ахлак и по природни науки да се користат радио, телевизија и магнетофон, да се вози со секаков вид превозни средства и да се користат технички средства како очилата и сметачката машина. Зашто тие се бидати во обичаите. Да се користат бидатите во обичаите, новините, за да се прави харам, е харам. За користењето радио, звучник и магнетофон во намазот, во езанот и во ваазот и хутбата во џамијата има опширни знаења во книгите „Se’âdet-i Ebediyye“ и „İslâm Ahlâkı“. Да се прави бидат во ибадетот, макар и мала измена, е многу голем грев.3 Џихадот, односно војувањето на државата и војската против непријателите, е ибадет. Но користењето на секаков вид технички средства во војната не е бидат. Напротив, носи многу севап. Зашто е наредено во војната да се користат секакви технички средства. Во ибадетите треба да се воведуваат новини што помагаат да се изврши она што е наредено. Да се воведуваат новини и измени што помагаат да се прави она што е забрането е бидат. На пример, за да се проучи езанот, треба да се качи на минарето, зашто е наредено да се учи од високо место. Но да се учи езанот преку звучник е бидат, зашто не е наредено да се учи со справа. Наредено е да го учи човек. Освен тоа, Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем) забрани за објавување на времињата на намазите и за вршење други ибадети да се користат музички инструменти, како ѕвоното и трубата.4
„Следењето на Ресулуллах и во нештата поврзани со обичаите му донесува на човекот многу на овој свет и на ахиретот и отвора пат кон разни среќи“ Мектубат-и Рабани, II, писмо 5
Да се изостави „сунет-и худа“ е мекрух (покудено дело). А да се изостави „сунет-и заиде“ не е мекрух.5
Важноста што Пејгамберот ѝ ја придаваше на чистотата, уредноста и редот
Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) ѝ придаваше многу голема важност на чистотата, уредноста и редот. Сакаше секоја работа да ја почнува од десната страна и да ја прави со десната рака.6 Само тахарет по нуждата правеше со левата рака.
Колку што беше можно, секоја работа ја правеше непарен број пати. Велеше: „Кој има коса, нека ја негува добро!“
Додека нашиот Пејгамбер беше во месџидот, влезе еден човек со разбушавена коса и брада. Саканиот Пејгамбер рече: „Зар не може да се најде ни розово масло за да му ја смири косата на овој човек?“, а потоа со раката му даде знак веднаш да излезе надвор и да си ги среди косата и брадата. Кога тој човек го направи тоа и се врати, нашиот Пејгамбер рече: „Дали е подобро некој од вас да дојде вака или да дојде со разбушавена коса и брада како шејтан?“
И на патување носеше масло во шишенце. Кога ќе се намачкаше со масло, најпрвин ставаше на главата тенка марама, а капата ја ставаше врз марамата. Така однадвор не се гледаше дека се намачкал со масло. Нашиот Пејгамбер секој ден двапати ја чешлаше брадата.
Енес ибн Малик вели: „Ресул алејхиселам често ја мачкаше својата благословена коса со розово масло, а својата благословена брада ја чешлаше откако ќе ја навлажнеше со вода.“7 Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) малку ја скратуваше својата благословена брада по должина и од страните. Пред да излезе на џума-намаз, ги скратуваше своите благословени мустаќи и ги сечеше своите благословени нокти што ќе пораснеа. И на муслиманите им наредуваше да ги скратуваат мустаќите.
Секогаш кога ќе се погледнеше во огледало, нашиот Пејгамбер Му оддаваше фалба на Аллах теала и упатуваше дова: „Аллаху мој! Како што го создаде мојот лик убав, така разубави го и мојот ахлак!“
Нашиот Пејгамбер секоја ноќ пред спиење трипати ставаше сурма на своите благословени очи. На своето благословено десно око ја ставаше трипати, а на благословеното лево око двапати. Велеше: „Ставајте сурма! Зашто таа го избиструва окото и ја прави косата (трепките) да расте.“8
Исламските учени соопштија дека за мажот е џаиз да става сурма заради лекување, а не е џаиз заради украс. Зборовите џемал и зинет не треба да се мешаат.
Џемал значи да се отстрани грдоста, да се има достоинство и да се покаже благодатта за да се благодари за неа. Да се покажува за да се види и заради фалење не е џемал, туку надменост (кибр). Ресулуллах ѝ придаваше многу голема важност на употребата на мисвак. Никогаш не го одделуваше од себе. Велеше: „Чистете ги забите со мисвак од гранче на дрвото ерак!“ Мисвакот ѝ дава пријатен мирис на устата. Пејгамберот рече: „Тоа е сунет и мој и на пејгамберите пред мене!“
Пејгамберот рече: „Да не му отежнував на мојот умет, ќе им наредев да користат мисвак за секој намаз!“9 „Многу ви препорачувам да користите мисвак!“
„Мисвакот е чистота за устата и задоволство на мојот Господар!“ Првото нешто што нашиот сакан Пејгамбер го правеше кога ќе влезеше дома беше да ги исчисти своите благословени заби со мисвак. Не спиеше додека мисвакот не му беше покрај него, а кога ќе се разбудеше, почнуваше со тоа што ги чистеше своите благословени заби со мисвак. И кога ноќе ќе станеше на теџехуд-намаз, ги чистеше своите благословени заби со мисвак.10 Нашата мајка хазрети Аиша (радијаллаху анха) рече: „Немаше ноќ ни ден Пејгамберот алејхиселам да заспие, а кога ќе се разбудеше, пред абдестот да не употреби мисвак!“ Синот на нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем), Ибрахим, беше се преселил на ахиретот. При погребувањето еден од ќерпичите ставени во гробот стоеше накриво. Пејгамберот се вмеша и го исправи. Објасни дека накривениот ќерпич на починатиот не му носи ни корист ни штета, но дека му пречи она во што нема уредност и ред.
Хане-и сеадет на Пејгамберот
Кога нашиот сакан Пејгамбер го изгради својот месџид во Медина, до месџидот даде да се направат две соби од ќерпич и да се покријат со стебла и гранки од урмена палма. Додека се градеше Месџид-и шериф, беше направена по една соба за Аиша и Севда (радијаллаху анхума). Вратата на собата на нашата мајка хазрети Аиша гледаше кон патот што води до месџидот. А вратата на собата направена за нашата мајка хазрети Севда гледаше кон третата врата на месџидот, вратата Ал-и Осман. Кога нашиот Пејгамбер зеде и други сопруги, бројот на собите се зголеми и станаа девет. И тие беа направени меѓу собата на нашата мајка хазрети Аиша и киблата. Некои од собите беа од ќерпич, а некои од камен. Некои беа направени од урмени гранки (на багдадски начин) и измалтерисани со кал, а и таванот им беше од урмени гранки. Хасан ибн Ебул-Хасан (радијаллаху анху) вели: „Кога бев момче на прагот на зрелоста, влегов во собите на Ресулуллах и, испружувајќи ја раката, го допрев таванот. Покривката на собата на Ресулуллах беше само ткаенина од козина опната врз стебло од чемпрес или смрека.“
Според она што го соопшти имам Бухари, „вратата на куќата на Ресулуллах немаше алка, туку на неа се чукаше со врвот на лак“. Мухаммед ибн Хилал и Ата Хорасани ги видоа собите на сопругите на нашиот Пејгамбер и соопштија дека биле направени од урмени гранки и дека наместо врати на нив виселе завеси од црна козина. Според исказот на Давуд ибн Кајс, заснован на она што го видел, ширината на секоја соба од вратата до страничните ѕидови изнесувала околу 6–7 зира’11 (3–3,5 м), а длабочината однатре приближно по десет зира’ (4,8 м). (Еден зира’ е 48 см.)
„Мисвакот е чистота за устата и задоволство на мојот Господар!“ Хадис-и шериф
На денот кога во Медина стигна и беше прочитано писмото на халифата Абдулмелик собите на сопругите на Пејгамберот да се откупат и да се припојат кон месџидот, многумина не можеа да ги задржат солзите, а жителите на Медина плачеа како на денот кога нашиот Пејгамбер се пресели на ахиретот.12
И Саид ибн Мусејеб ја изрази својата тага поради тоа со зборовите: „Аллах ми е сведок, колку сакав да бидат оставени такви какви што беа! Младите поколенија на жителите на Медина и оние што доаѓаат во Медина однадвор ќе видеа со што се задоволуваше Ресул алејхиселам во својот живот, и луѓето немаше да се стремат кон тоа да имаат многу имот и да се фалат со него.“
Состојбите на Пејгамберот дома
Хазрети Хусејн раскажува: „Го прашав татко ми со што се занимаваше Пејгамберот дома. Татко ми ми раскажа вака: Пејгамберот, од мигот кога ќе влезеше дома, своето време го делеше на три дела: за ибадет на Аллах, за работите на домашните и за своите лични работи. Времето што го одвојуваше за себе го делеше меѓу себе и луѓето. Во тоа време кај него влегуваа само одбраните асхаби. Верските прашања му ги пренесуваше на народот преку нив, а ништо што се однесуваше на народот не задржуваше кај себе ниту собираше. Обичај на Пејгамберот беше времето што го одвојуваше за својот умет да го дели меѓу луѓето на доблеста според степенот на нивната возвишеност во верата и според тоа да ги повикува кај себе. Некој од нив имаше една потреба, некој две, а некој и повеќе. Пејгамберот се занимаваше со нивните верски потреби, им ги даваше потребните одговори на нивните прашања, а потоа велеше: ‚Ова нека им го пренесат оние што се тука на оние што не се тука! Потребата на оној што не може сам да дојде кај мене и да ми ја изнесе, изнесете ми ја вие. Навистина, на Судниот ден Аллах ќе ги зацврсти на Сиратот нозете на оној што ќе ја изнесе потребата на оној што не можел да ја изнесе!‘
Кај Пејгамберот не се спомнуваше ниту се зборуваше ништо друго. А ни самиот тој не прифаќаше ништо друго од никого. Оние што влегуваа кај Пејгамберот влегуваа како барачи на знаење, а излегуваа како најголеми учени, откако ќе ја вкусеа сладоста на знаењето и ќе станеа водичи кон него за другите!“
Состојбите на Пејгамберот надвор од дома
Хазрети Хусејн го праша својот татко хазрети Алија за состојбите на Пејгамберот надвор од дома. Тој и тоа му го раскажа вака:
Предводникот на вселената надвор не зборуваше. Зборуваше само ако неговиот говор ќе им беше корисен на муслиманите, ако ќе ги зближеше и ќе ги отстранеше раздорот и студенилото меѓу нив. Му укажуваше почит на човекот со највисоки особини во секој народ и го поставуваше за управител над неговиот народ.13 Го чуваше народот од лошите луѓе и од злото, а и самиот се чуваше да не западне во такви состојби. Никому не му го ускратуваше своето насмеано лице и својот убав карактер.
Ако не ги видеше своите асхаби, ги бараше и ги распрашуваше асхабите што се случува меѓу нив. Доброто го фалеше и го зацврстуваше, а злото го кудеше и го ослабуваше. Секоја негова постапка беше умерена, без противречности. Не престануваше да ги опоменува муслиманите, грижејќи се да не западнат во небрежност. Секоја негова состојба беше постојана и рамномерна. Ресулуллах имаше целосна подготвеност за ибадет и покорност. Ниту го преминуваше правото, ниту пак попушташе во неговото исполнување. Оние што му беа блиски беа најдобрите меѓу луѓето.
Кај него највозвишен меѓу асхабите беше оној чиј совет беше најсеопфатен, а по степен најголем – оној чија помош и добрина кон оние во потреба беше најубава. Предводникот на вселената ниту седнуваше ниту стануваше, а да не Го спомне Аллах.
Во собирот не си одредуваше посебно место за себе и забрануваше тоа да се прави. Каде и да беше, кога ќе дојдеше кај некое собрание што седи, не одеше на челото, туку седнуваше на крајот на собирот и тоа им го наредуваше и на муслиманите.
На секој што седеше со него му го даваше неговиот удел и му укажуваше такво внимание што секој мислеше дека кај Ресулуллах нема никој повреден од него. Трпеше сѐ од оној што седеше со него или што дошол да ја изнесе својата потреба, сѐ додека тој не се свртеше и не си заминеше.14
Ако некој му се обратеше со некоја потреба или желба, не го одбиваше: или му даваше, или го испраќаше со благ и мек збор. Неговиот убав ахлак беше толку широк што ги опфаќаше сите луѓе. Им беше како грижлив татко. Во однос на правото сите кај него беа еднакви. Собирот на Пејгамберот беше собир на знаење, стидливост, трпение и доверливост.
Во неговиот собир гласовите не се креваа, никој не беше обвинуван, ниту се откриваше сторена мана или грешка. Оние што беа во собирот на Предводникот на вселената беа рамни еден со друг, а предноста на едни пред други беше само во таквата (богобојазливоста). Сите беа скромни. Ги почитуваа постарите, на помладите им покажуваа сочувство и милост, оние во потреба ги ставаа пред другите и се трудеа да им ги исполнат потребите, а туѓинците и странците ги штитеа и ги пазеа. Пејгамберот секогаш беше со насмеано лице и со блага нарав. Многу беше милостив и многу простуваше. Не беше со тврдо срце. Со никого не се караше. Никогаш не викаше ниту зборуваше грди зборови. Никого не кудеше. Не беше скржав. На она што не му се допаѓаше му ги затвораше очите. На оној што се надеваше на нешто не му ја одземаше надежта, а своето незадоволство од нешто не го покажуваше отворено.
Ресулуллах се чуваше од три нешта:
– од препирање со луѓето,
– од многу зборување,
„Јас не јадам потпрен на нешто“ Хадис-и шериф
– од занимавање со некорисни и празни работи.
А луѓето во три нешта ги оставаше на мира:
– никого ниту в лице ниту зад грб не го прекоруваше ниту го кудеше,
– ничии мани и недостатоци не ги истражуваше,
– никому не му кажуваше збор што за него не носеше севап и добро.
Додека Пејгамберот зборуваше, оние што беа пред него седеа тивко и неподвижно, како да им слетала птица на главата; кога ќе го завршеше говорот и ќе замолчеше, го кажуваа она што имаа да кажат, но во неговото присуство никогаш не се препираа ниту се караа. Кога некој зборуваше кај Пејгамберот, другите молчеа додека не заврши. Кај Пејгамберот немаше разлика меѓу зборот на последниот и зборот на првиот што зборувал. Ако оние што беа во неговиот собир се насмееја на нешто, и тој се смееше со нив, а ако се зачудеа на нешто, и тој се чудеше со нив. Ја трпеше грубоста и навредливоста во зборовите и прашањата на дојденците и странците што доаѓаа кај него, за и неговите асхаби да се однесуваат како него. Пејгамберот велеше: „Кога ќе видите човек во потреба што го бара она што му треба, помогнете му да дојде до тоа!“
Пејгамберот не прифаќаше пофалба што не одговараше на вистината. Ничиј говор не го прекинуваше, освен ако не го преминеше правото. А кога ќе го преминеше правото, или го спречуваше и му го прекинуваше говорот, или стануваше од собирот и си одеше. Молчењето на Предводникот на вселената почиваше на четири нешта – на хилм (благост), хазер (претпазливост), такдир (праведно одмерување) и тефекур (размислување). Неговиот такдир веднаш се покажуваше во тоа што на луѓето еднакво гледаше и еднакво ги слушаше. Неговиот тефекур се гледаше во тоа што размислуваше за работите на овој свет и на ахиретот.
Хилмот и трпението ги собра во себе. Ништо што му припаѓа на овој свет не го лутеше. Што се однесува до хазерот, поради таа нарав во него се собраа четири особини:
– го земаше најдоброто за да се следи,
– ги оставаше грдите нешта за да се клонат од нив,
– своето мислење го вложуваше во она што е корисно за неговиот умет,
– сиот свој стремеж го насочуваше кон она што ќе му обезбеди на неговиот умет среќа на овој свет и на ахиретот.
Не се случило Предводникот на вселената за нешто да рече: „Не!“ Кога ќе се побараше од него нешто што сакаше да го направи, велеше: „Може!“, а кога ќе се побараше од него нешто што не сакаше да го направи, молчеше, и од тоа негово молчење се сфаќаше дека не сака да го направи. Се трудеше за среќата на секого на овој свет и на ахиретот. Кога во една газа побараа од него да упати дова кафирите да бидат уништени, рече:
„Не сум испратен за да проколнувам, за луѓето да трпат казна. Испратен сум за да му правам добро на секого, за луѓето да најдат мир.“
Во меал-и шерифот на сто и седмиот ајет од сурата Ел-Енбија е речено: „Ние те испративме како милост и добрина за световите.“ Затоа тој секогаш се трудеше за доброто на секого. Според она што го соопшти Енес ибн Малик, кога Пејгамберот ќе се сретнеше со некого, правеше мусафаха15 со него; додека тој човек не ја повлечеше раката, ни Пејгамберот не ја повлекуваше својата, а додека тој не го свртеше лицето, ни Пејгамберот не го свртуваше лицето од него.
Хазрети Енес ибн Малик раскажува уште: „Го прашавме Пејгамберот: ‚Ја Ресулаллах! Дали да се наведнуваме еден пред друг?‘ Тој рече: ‚Не!‘ Прашавме: ‚Дали да се прегрнуваме еден со друг?‘ Рече: ‚Не! Но правете мусафаха!‘“16
Хазрети Бера ибн Азиб раскажа дека Пејгамберот рекол: „Ако двајца муслимани се сретнат и направат мусафаха, ќе им биде простено уште пред да се разделат!“
Предводникот на вселената секогаш беше замислен. Неговото молчење траеше подолго од неговото зборување. Ресулуллах не зборуваше без потреба. И кога ќе го почнеше говорот и кога ќе го завршеше, го спомнуваше името на Аллах.
Зборуваше со кратки и содржајни зборови. Зборовите на Ресулуллах секогаш беа вистинити и на место. Кога Ресулуллах зборуваше, не користеше ни излишни ни недоволни зборови. Никому не му го кршеше срцето и никого не потценуваше.
Ресулуллах не се лутеше заради овој свет и заради световните работи. Но кога некој ќе сакаше да згази нечие право, ништо не можеше да го запре неговиот гнев додека не го вратеше тоа право.
Заради себе лично никогаш не се лутеше ниту се одмаздуваше. Кога ќе покажеше нешто, не покажуваше со прстот, туку со целата рака. Кога ќе се зачудеше, ја свртуваше раката, односно ако дланката му беше свртена кон небото, ја свртуваше кон земјата, а ако беше свртена кон земјата, ја свртуваше кон небото. Додека зборуваше, ја движеше раката и со дланката на својата благословена десна рака удираше по внатрешната страна на палецот на левата рака. Кога ќе се налутеше, веднаш се откажуваше од лутината и не ја покажуваше. Кога ќе се израдуваше и ќе се развеселеше, ги затвораше своите благословени очи. Најмногу што се смееше беше насмевката. Додека се насмевнуваше, благословените заби во неговата благословена уста се гледаа како зрна бисер.17
Во добрите дела сакаше десната страна да ја стави напред,
за абдест и за облека брзаше тој рудник на дарежливоста.
Лежеше на десната страна, со лицето свртено кон киблата,
со секој здив гајбот го набљудуваше тој рудник на дарежливоста.
„Ако двајца муслимани се сретнат, си дадат селам и направат мусафаха, ќе им биде простено уште пред да се разделат!“ Хадис-и шериф
Постелата му беше од кожа, а перницата полна со палмини влакна,
ноќе кога ќе легнеше, малку спиеше тој буден рудник на дарежливоста.
Очите му спиеја, но срцето не му спиеше – беше со Пријателот,
уште од езел беше восхитен од Неговата убавина тој рудник на дарежливоста.
Како лежеше и спиеше Пејгамберот
Кога Пејгамберот ќе сакаше да спие во својата постела, легнуваше на својата благословена десна страна, ја ставаше својата благословена десна рака под својот благословен десен образ, а потоа упатуваше дова: „Аллаху мој! Себеси Ти се предадов Тебе. Лицето го свртев кон Тебе. Мојата работа Тебе Ти ја доверив. Грбот го потпрев на Тебе. Се плашам од Твојата казна и се надевам на Твојата милост. Нема прибежиште освен Твојата милост и нема од што да се чува човек освен од Твојата казна.
Само во Твојата милост се бара прибежиште и само со Твојата милост се спасува. Поверував во Твојата Книга што ја спушти и во Твојот Пејгамбер што го испрати.
Господаре мој! Мојата страна ја спуштив на земјата со Твоето име. Ако ја задржиш мојата душа, постапи со неа со Својата милост! А ако ја пуштиш, чувај ја како што ги чуваш Своите добри робови!
Аллаху мој! Со Твоето име умирам и со Твоето име оживувам. Аллаху мој, кој нѐ храниш, нѐ напојуваш, ја исполнуваш секоја наша потреба, нѐ засолнуваш и ни даваш прибежиште! Тебе безброј пати Ти оддавам фалба. Колку луѓе има што немаат никој да им ги исполни потребите ниту кој да ги засолни! Аллаху мој! На денот кога ќе ги собереш Своите робови пред Себе, сочувај ме од Својата казна! Аллаху мој! Ти си Еввел (Првиот)! Пред Тебе нема ништо! Ти си Ахир (Последниот)! По Тебе нема ништо! Ти си Захир (Очигледниот)! Нема ништо што Те надминува!“
Кога ќе се разбудеше, упатуваше дова: „Нема божество освен Тебе! Те славам и Те изземам од секоја мана. Аллаху мој! Од Тебе барам да ми ги простиш гревовите и ја барам Твојата милост.
Фалбата нека Му е на Аллах, кој нѐ оживе откако нѐ усмрти. И нашето враќање на Судниот ден ќе биде кон Него.“18 Потоа упатуваше дова: „Аллаху мој! Зголеми го моето знаење! Откако ми го покажа правиот пат, не давај срцето да ми скршне! Дарувај ми и милост од Тебе, Возвишениот! Зашто Ти најмногу простуваш!“ Хазрети Бера ибн Азиб раскажува: Предводникот на вселената ми рече:
„Кога ќе дојдеш до местото каде што ќе легнеш, земи абдест како што земаш абдест за намаз! Потоа легни на десната страна и кажи: ‚Аллаху мој! Себеси Ти се предадов Тебе. Лицето го свртев кон Тебе. Грбот го потпрев на Тебе. Се плашам од Твојата казна и се надевам на Твојата милост. Од Тебе нема прибежиште освен Твојата милост и нема заштита од Твојата казна! Само во Твојата милост се бара прибежиште и само со Твојата милост се спасува. Поверував во Твојата Книга што ја спушти и во Твојот Пејгамбер што го испрати!‘ Ако таа ноќ умреш, ќе умреш во исламската фитра. Кој ќе го каже тоа и таа ноќ умре, ќе умре во исламската фитра!“
Пејгамберот рече: „Кога некој од вас ноќе ќе стане од постелата, а потоа ќе се врати повторно да легне, нека ја истресе трипати. Зашто не знае што се случило откако станал и што дошло и се сместило на постелата.“ Абдуллах ибн Тахфе (радијаллаху анху), еден од асхабите на Суфа, раскажува: „Додека во зори спиев во месџидот, легнат на стомак, односно со лицето надолу, некој ме допре со ногата.
– ‚Кој е овој?‘ праша.
– ‚Јас сум Абдуллах ибн Тахфе‘, реков.
Кога погледнав – Предводникот на вселената! Веднаш се прибрав и седнав.
– ‚Ова е лежење што возвишениот Аллах најмалку го сака!‘ рече.“19 Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) не газеше по земјата без абдест.
Никој не видел Ресулуллах да отишол во нужникот, а потоа да не зел абдест.
Како одеше Пејгамберот
Хазрети Хинд ибн Ебу Хала раскажува: „Кога Предводникот на вселената одеше, живо ги креваше нозете од земјата, не се нишаше на двете страни, чекореше широко, малку се наведнуваше напред како да слегува од возвишение и одеше достоинствено, мирно и спокојно.
Кога ќе сакаше да погледне на некоја страна, се свртуваше со целото тело. Не гледаше наоколу без цел.
Неговиот поглед кон земјата беше подолг од погледот кон небото.
А кон земјата гледаше со крајчето на окото. Кога одеше, одеше зад своите асхаби.
Кога ќе се сретнеше со некого, прв тој поздравуваше со селам.“
Хазрети Ебу Хурејре раскажува: „Не сум видел никого што оди побрзо од Предводникот на вселената. Додека одеше, како земјата да се свиткуваше под неговите нозе! Ние крајно се напрегавме за да го стигнеме. А Предводникот на вселената, кога одеше, воопшто не се напрегаше.“20
Како седеше Пејгамберот
Најчесто седеше на колена. Виден е и како седи на начинот наречен курфуса, односно со подигнати колена, обвиткани со рацете.21 Никогаш не ги пружаше нозете кон оние што беа во неговиот собир. Обично седеше свртен кон киблата. На гостите што ќе дојдеа кај него најчесто им ја простираше абата од своите плеќи и ги седнуваше на неа. Понекогаш на гостите им ја даваше и својата перница за седење. Ханзала ибн Хизјем раскажа: „Кога дојдов кај Пејгамберот, го видов како седи со прекрстени нозе.“ И Џабир ибн Семура соопшти дека Пејгамберот, кога ќе го клањаше сабах-намазот, седеше со прекрстени нозе на местото каде што клањал сѐ додека не изгрееше сонцето.
„Украсете се со ахлакот на Аллах теала!“ Хадис-и шериф
Шерид ибн Сувејд вели: „Пејгамберот наврати кај мене. Во тој миг седев со левата рака ставена зад грбот, потпрен на половината дланка. Тогаш Предводникот на вселената ми рече: ‚Зар седиш како што седат оние врз кои се истурил гневот (Евреите)?‘“ Ебу Џухајфа раскажува дека Пејгамберот рекол: „Јас не јадам потпрен на нешто.“22
Седеше со прекрстени нозе, или на колена, или со подигнати колена,
полн со едеп, јавно и тајно, беше тој рудник на дарежливоста.
Јадеше со три прста и со уживање ги облизуваше,
освежителната вода ја пиеше во три здива тој рудник на дарежливоста.
Сакаше мед и халва, тиква, оцет и тирит, но
јачменов леб до ситост не јадеше тој рудник на дарежливоста.
На својот благословен стомак понекогаш од глад камен врзуваше,
„Да не ми затрепери срцето“, велеше тој рудник на дарежливоста.
Во неговиот Хане-и сеадет со месеци оган не се палеше,
со задоволство јадеше урми и калинка тој рудник на дарежливоста.
Како јадеше и пиеше Пејгамберот
Пејгамберот рече:
„Берекетот на храната е во земањето абдест пред јадењето и во миењето на рацете по јадењето!“23
„Кој ќе заспие без да го измие од рацете мирисот на месо и маст и нечистотијата, па ако го снајде нешто, нека не обвинува никого освен себеси!“ „Берекетот на храната е во нејзината средина! Кога некој од вас јаде, нека не јаде од средината на чинијата, туку од нејзиниот раб, зашто берекетот се спушта во нејзината средина!“ Нашата мајка хазрети Аиша раскажува: „Предводникот на вселената рече: ‚Кога некој од вас ќе сака да јаде, нека каже Бисмиллахир-рахманир-рахим и нека го спомне името на возвишениот Аллах. Ако заборави да го каже тоа пред да почне да јаде, нека каже: Бисмиллахир-рахманир-рахим за почетокот и за крајот на јадењето!‘“24
Според она што го соопшти Умеја ибн Махши, еден човек јадеше без да изговори бесмела.
Пејгамберот сфати дека не изговорил бесмела и рече: „Кажи ‚Бисмиллахир-рахманир-рахим‘ за почетокот и за крајот на јадењето!“ Кога тој човек рече „Бисмиллахир-рахманир-рахим“, Пејгамберот се насмевна и рече: „Шејтанот продолжи да јаде со тебе. Кога го спомна името на возвишениот Аллах, шејтанот поврати сѐ што имаше во стомакот и ништо не остави!“
Според она што го соопшти хазрети Абдуллах ибн Омер, Пејгамберот рече: „Кога некој од вас јаде, нека јаде со десната рака. И кога пие нешто, нека пие со десната рака. Зашто шејтанот јаде со левата рака и пие со левата рака!“25
Селема ибн Еква, пренесувајќи од својот татко, раскажува: Пејгамберот виде како еден човек од племето Ешџа, познат како Буср ибн Раијул-Ир, јаде кај него со левата рака, па му рече: „Јади со десната рака!“ Човекот излажа велејќи: „Не можам, немам сила да јадам со десната рака!“ Тогаш Пејгамберот рече: „Нека не можеш! Да јаде со десната рака го спречуваат само надменоста и гордоста!“ По тоа тој човек никогаш повеќе не можеше да ја крене раката до устата!26 Пејгамберот велеше: „Аллах теала, кој е Азиз и Џелил, навистина е задоволен од робот што ќе изеде нешто од храната или ќе испие нешто од пијалокот и заради тоа Му оддаде фалба.“
Пејгамберот седеше на земја и јадеше на земја. Велеше: „Јас седам како што седи робот и јадам како што јаде робот. Јас сум само роб! Кој ќе се сврти од мојот сунет, не е од мене!“27
Омер ибн Ебу Селема вели: „Бев дете што растеше под воспитанието на Предводникот на вселената. Додека јадев, раката ми талкаше низ садот со храна. Предводникот на вселената ми рече: ‚Сине мој! Изговори бесмела. Јади со десната рака! Јади од пред себе!‘28 Оттогаш секогаш така јадев.“ Пејгамберот никогаш не потцени ниту искуди ниедно јадење. Ниедна благодат не ја фалеше затоа што му се допаѓала, ниту ја кудеше затоа што не му се допаѓала. Ако посакаше некое јадење, го јадеше, а ако не го посакаше, го оставаше и молчеше. Ја почитуваше и најмалата благодат и ниедна благодат не ја кудеше. Ресулуллах не велеше: „Направете го ова, направете го она.“ Јадеше што ќе се најдеше. Нашата мајка хазрети Аиша раскажува: Пејгамберот доаѓаше кај мене и прашуваше: „Имаш ли кај себе нешто за јадење?“ Јас велев: „Немам!“ Тогаш велеше: „Тогаш јас постам!“29 Нашата мајка хазрети Аиша раскажува: „Од доаѓањето на Пејгамберот во Медина до неговото преселување на ахиретот, неговите домашни ниту еднаш не се наситија со пченичен леб три ноќи по ред.30 Најчесто јадеа само јачменов леб и урми, а и тоа не беше многу. Во стомакот на Пејгамберот во еден ден никогаш не се собраа два вида храна: кога ќе го наситеше својот благословен стомак со урми, не го наситуваше со леб, а кога ќе го наситеше со леб, не го наситуваше со урми. Еве, тоа е она што ме расплакува!“31
Пејгамберот сакаше халва и мед, тирит од леб, тирит од урми и јадења од зеленчук. Кога ќе му донесеа и ќе му понудеа млеко, велеше: „Во млекото има два берекета.“32
„Кога некој од вас јаде, нека јаде со десната рака. И кога пие нешто, нека пие со десната рака, зашто шејтанот јаде со левата рака и пие со левата рака!“ Хадис-и шериф
Абдуллах ибн Абас раскажува: Јас, Халид ибн Велид и Предводникот на вселената заедно отидовме во куќата на мојата тетка Мејмуна, ќерката на Харис. Тетка ми праша: „Да ве послужам со млеко?“
Предводникот на вселената рече: „Може!“ Тетка ми отиде и донесе млеко во еден сад. Предводникот на вселената го зеде и пиеше од него. Јас бев од десната страна на Предводникот на вселената, а Халид ибн Велид седеше од неговата лева страна. Ресулуллах ми го подаде млекото што преостана и рече: „Пиј ти. Ако сакаш, понуди го најнапред Халид.“
Реков: „Кога станува збор за тоа да го пијам она што преостанало од тебе, никогаш никого нема да го ставам пред себе!“ Тогаш Ресулуллах рече:
„Оној кого Аллах теала ќе го нахрани со некоја храна, нека каже: Аллахумме барик лена фихи ве етамна хајран минху (Аллаху мој! Дарувај ни берекет во оваа храна и нахрани нѐ и со нешто подобро од неа!).
А оној кого Аллах теала ќе го напои со млеко, нека и тој каже: Аллахумме барик лена фихи ве зидна минху (Аллаху мој! Дарувај ни берекет во ова млеко и зголеми ни ја од него Својата благодат!). Зашто ништо освен млекото не може да ги замени и храната и пијалокот“, рече.33
Кога муслиманите од Медина ќе ги видеа првите плодови на своите урми, ги донесуваа кај Пејгамберот. Ресулуллах ги земаше в рака, упатуваше дова за берекет, а потоа го повикуваше најмалото од децата што ќе ги видеше и му ги даваше. Велеше: „Кога во куќата нема урми, домашните се гладни.“ Пејгамберот сакаше да го изеде она што останува на дното на садот. Велеше: „Кој по јадењето ќе ја исчисти чинијата или садот од кој јадел, тој бара простување за него (прави истигфар)!“ Се пренесува и дека Пејгамберот рекол: „О Ебу Зере! Кога вариш месо, стави повеќе чорба, сети се и на своите соседи и подели им и на нив од него.“34
„Не е совршен верник оној што се наситува додека неговиот сосед е гладен!“
„Правете ибадет на Аллах! Хранете ги другите! Ширете го селамот, за да влезете во џенетите!“35
„Храната на еден е доволна за двајца. Храната на тројца е доволна за четворица. Храната на четворица е доволна за осуммина!“36
Хазрети Есма, ќерката на Ебу Бекр, раскажа: Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем) советуваше сготвеното јадење да се држи покриено сѐ додека не престане да врие и да пуши, и велеше: „Тоа е најголемиот берекет!“ При освојувањето на Мека Ресулуллах дојде во куќата на хазрети Уму Хани, ќерката на неговиот чичко Ебу Талиб. Ја праша: „Имате ли нешто за јадење?“ Хазрети Уму Хани рече: „Немаме! Само трошки сув леб и оцет! Но ме срам да ти го понудам тоа!“ Пејгамберот рече: „Донеси ги. Издроби ги во вода. Донеси и сол!“ Откако истури оцет врз тоа и изеде, Му оддаде фалба на возвишениот Аллах и рече: „О Уму Хани! Колку е убав оцетот како додаток на лебот! Куќата во која има оцет не се смета за куќа без додаток на лебот!“37 Лебот го јадеше без ништо, или со урми, оцет, овошје, чорба, или натопен во маслиново масло. Јадеше месо од кокошка, зајак, камила, газела и риба, пастрма и сирење. Од месото ја сакаше предната нога. Ја држеше со рацете и јадеше гризејќи. (Џаиз е и месото да се сече со нож и така да се јаде.) Најчесто пиеше млеко или јадеше урми. Од храната сакаше овчо месо, месна чорба, тиква, слатки, мед, урми, млеко, кајмак, лубеница, диња, грозје и краставици.38 Водата ја пиеше полека, во три голтки, почнувајќи со бесмела, а на крајот велеше „Елхамдулиллах“ и упатуваше дова. Пејгамберот пиеше слатка вода што му ја донесуваа од Бујутус-Сукја. Бујутус-Сукја беше на два дена пат од Медина.39 Кога го прашаа: „Кој пијалок е највкусен?“, Пејгамберот одговори: „Слатката и студената вода!“40
Пејгамберот велеше: „Кога некој од вас пие нешто, нека не дише во садот.“ Како што забрануваше да се дише во она што се јаде и пие, така забрануваше и да се јаде и пие од златни и сребрени садови. Кога Пејгамберот ќе испиеше чаша вода, двапати-трипати здивнуваше и велеше: „Вака е покорисно и подобро ја гаси жедта.“ Велеше и: „Кога некој од вас пие нешто, нека не пие на еден здив.“ И уште: „Не пијте на еден здив како камилите! Пијте на два или на три здива! Кога сакате да пиете, кажете ‚Бисмиллах!‘, а кога ќе ја одмакнете устата од садот, кажете ‚Елхамдулиллах!‘“41
Хазрети Невфел ибн Муавија раскажува: „Предводникот на вселената, кога пиеше нешто, трипати здивнуваше. На почетокот го спомнуваше името на возвишениот Аллах и велеше ‚Бисмиллахир-рахманир-рахим‘, а на крајот велеше ‚Елхамдулиллах‘ и така Му оддаваше фалба.“42
Според кажувањето на Ебу Умама Бахили, Пејгамберот рече: „Кога мојот Господар, кој е Азиз и Џелил, ми понуди да ми ја претвори долината на Мека во злато, реков: ‚Не, Господаре мој! Нека еден ден бидам сит, а еден ден гладен. Кога сум гладен, да Ти се обраќам понизно и да Те спомнувам. А кога сум сит, да Ти оддавам фалба и да Ти бидам благодарен!‘“43
Учењето на знаењата за јадењето и пиењето доаѓа пред учењето на знаењата за ибадетот. Миењето на рацете пред јадењето и по јадењето, јадењето со десната рака и пиењето со десната рака беше обичај на Ресулуллах. Кога се мијат рацете пред јадењето, прво мијат помладите, а по јадењето најнапред постарите.44 Да се јаде од работ на чинијата, да се јаде од пред себе, да се седи на левата нога, а десната да се подигне – тоа е сунет на Ресулуллах. Сосема жешка храна не треба ниту да се јаде ниту да се мириса.
„Не е совршен верник оној што се наситува додека неговиот сосед е гладен!“ Хадис-и шериф
Пејгамберот не сметаше за пристојно при јадењето воопшто да не се зборува. Тоа е обичај на огнопоклониците. Треба да се зборува ведро.
Почнувањето и завршувањето на јадењето со сол е сунет на Ресулуллах и е лек. Еден од првите бидати што се појавија во исламот е јадењето до ситост. Јадењето месо секој ден го оптоварува срцето. Мелеките тоа не го сакаат. А јадењето премалку месо го расипува ахлакот. Убаво е да се јаде на софра, односно на простирка, и таа простирка да се простира на земја. Софрата беше од кожа. Растителната храна е многу добра. Софрата на која нема растителна храна е споредена со неразумен старец.
Имам Џафер Садик рече: „Кој сака да има многу имот и деца, нека јаде многу растителна храна!“ Најнапред треба да се седне на софрата, а храната да се донесе потоа.
Нашиот Пејгамбер рече: „Јас сум роб. Јадам седејќи на земја, како робовите.“45
Не треба да се јаде пред човек да огладнее, а од јадењето треба да се стане пред да се засити [не треба да се јаде многу]; не треба да се смее ако нема на што да се чуди. Пејгамберот велеше: „Почетокот на сите добрини е гладот. Почетокот на сите злини е ситоста.“ Вкусот на храната расте колку што е поголем гладот. Ситоста предизвикува заборавност. Го заслепува срцето и, како алкохолните пијалаци, ја расипува крвта. Гладот го прочистува разумот и го осветлува срцето. Не треба да се јаде и пие заедно со грешниците (фасиците) и лошите луѓе. Храната што врие треба да се лади покриена.
Ресулуллах велеше: „Јадете со десната рака. Пијте со десната рака.“ Јадењето со три прста е сунет. Пејгамберот рече: „О Алија! Јади ја храната со три прста, зашто шејтанот јаде со два прста.“ Нашиот Пејгамбер го земаше лебот со десната рака, а потоа лубеницата ја јадеше со левата рака. Лебот не треба да се крши со една рака, туку со двете.46 Залакот треба да биде мал и добро изџвакан. Не треба да се гледа десно, лево и нагоре, туку во својот залак и пред себе. Не треба многу да се отвора устата. На софрата не треба раката да се брише од облеката и од косата. Кога човек треба да закашла или да кивне, нека ја сврти главата наназад. Не треба да се седнува на софра на која човек не е повикан. На софрата не треба да се јаде повеќе од сите. Кога ќе се најаде, човек треба да упати дова таа ситост да не ја употреби за правење грев. Треба да размислува за тоа како ќе се полага сметка за неа на Судниот ден. Треба да се јаде со нијет да се зајакне за ибадет. И кога е гладен, треба да јаде полека. Најнапред треба да почнат постарите. Не треба да се вознемирува никој велејќи му повеќе од трипати „јади“. Ресулуллах јадеше малку и многу нагласуваше дека не треба да се јаде многу. Велеше: „Човечкото срце е како посевот во нивата. Храната е како дождот. Како што премногу вода го уништува посевот, така и премногу храна го умртвува срцето. Аллах теала не го сака оној што многу јаде и многу пие.“
Ресулуллах советуваше третина од желудникот да се остави за храна, а третина за пијалок. Третина да остане за воздух, односно празна, е најнискиот степен. Највисокиот степен е да се јаде малку и да се спие малку. Многу јадење е почеток на болестите, а малку јадење е почеток на лековите. Гостинот не треба да очекува од домаќинот ништо освен леб и сол. Домаќинот треба да му подаде залак на гостинот. Треба да му полее вода на рацете. Она што гостинот го сака, треба да му го приближи до устата. Ако гостинот испушти нешто на чисто место, треба да се подигне и да му се даде. Ако се извалкало, треба да се остави за мачката и за другите животни. Берекетот на таквата куќа расте. Стигнува дури и до внуците. Ако не се собере она што паѓа на земја, го јаде шејтанот.
Сунет е да се исчисти и да се изеде она што останува во садот. Голем севап е во остатокот од компот, ајран и слично да се налее вода, да се промеша и да се испие. Џаиз е да се остави остаток во чинијата и во чашата. Ресулуллах сакаше да го јаде она што остануваше по верниците.
Чистењето на забите по јадењето со мисвак и чепкалка е сунет на Ресулуллах. Тоа е чистота. Чистотата го зајакнува иманот. По јадењето се упатува дова за домаќинот Аллах да му дарува берекет, милост и простување. Потоа се бара дозвола да се замине. И домаќинот се кани на јадење.
При јадењето не треба да се зборува за страшни и одвратни нешта. Не треба да се зборува за смрт и болест. Не треба да се загледуваат јадењата што се донесуваат на софрата. Не треба да се зема друг залак в рака пред да се голтне првиот. Среде јадењето не треба да се стане од софрата за ништо, па ни за намаз. Намазот треба да се клања пред тоа. Ако подготвените јадења ќе се изладат или ќе се расипат, а времето на намазот дозволува да се клања по јадењето, треба да се јаде пред намазот. Од софрата треба да се стане откако ќе се крене софрата. Не треба да се јаде на пат, стоејќи и во одење. Не треба да се легнува додека на устата и рацете има мирис на месо и храна. И на децата треба да им се измијат рацете. Не треба да се легнува сит. Намирниците треба да се купуваат одмерено, колку што е потребно, а не без мерка и многу. Тоа би било расипништво (исраф). Садовите за храна и пијалок треба да имаат капаци. Не треба да се пие од река или базен наведнувајќи се и пиејќи со устата. Не треба да се пие ни од грлото на ибрик или стомна. Не треба да се пие од искршеното место на филџанот или чашата. Лете треба да се пие ладно. Ресулуллах сакаше да пие ладен шербет. Земзем може да се пие стоејќи. Речено е дека патникот секоја вода може да ја пие стоејќи. Не треба да се пие вода на празен стомак. Водата треба да се пие полека, сркајќи. Ресулуллах го сакаше јадењето кешкек. Како се готви хериса, односно кешкек, Пејгамберот го научи Џибрил алејхиселам. Херисата многу го зајакнува човекот. Сите пејгамбери јадеа јачменов леб. Ресулуллах сакаше слатко од тиква и чорба од леќа, месо од дивеч и овчо месо. Кај овцата го сакаше месото од предната нога, градите и плешката. Најмногу ја сакаше плешката од јаре. Јарешкото месо лесно се вари. Погодно е за секого.47
„Почетокот на сите добрини е гладот. Почетокот на сите злини е ситоста“ Хадис-и шериф
Месото од машко животно полесно се вари од месото на женката, а темното месо полесно од белото. По лесното варење и по вкусот најдобри се овчото месо и кравјото млеко.
Од месото на дивечот најдобро е еленското. Зајачкото месо е халал (дозволено). Нашиот Пејгамбер го јадеше. Тера мокреж, а ако се јаде премногу, предизвикува несоница. Погодно е за секого. Месото од птици и пилиња е добро за секого. Од живината најдобро месо има кокошката.
Нашиот Пејгамбер рече: „Колку е убаво јадење оцетот!“ Оцетот е најкорисното јадење. И урмата е јадење, односно се јаде со леб. Грозјето е и јадење и овошје. Јадењето грозје со леб е сунет. Јадењето урми во непарен број е сунет. Јадењето суво грозје, ореви и бадеми е сунет. Во медот има лек. Седумдесет пејгамбери упатија дова за берекет во медот. Ресулуллах многу ги сакаше урмите. Јадеше урми заедно со диња и лубеница. Дињата и лубеницата ги чистат бубрезите и ја отстрануваат главоболката. Ги исфрлаат глистите. Го зајакнуваат видот. Додека се јаде пилав, треба да се донесува салават. Пејгамберот го пофали јадењето грав заедно со мешунката. Рече: „Хабетус-севда, односно црниот ким, е лек за болестите.“ Оревите со сирење се лек. Сами по себе се штетни. Треба да се јадат со нешто. Пејгамберот гроздот го земаше во левата рака, а зрната грозје ги јадеше со десната.48 Дуњата ја отстранува тескобата во срцето. Во секоја диња, лубеница и калинка има капка од џенетската вода. Калинката треба да ја изеде еден човек сам, за ниедна капка да не пропадне залудно. Калинката е добра против чукањето на срцето. Го зајакнува желудникот. Ако се исцеди заедно со месестиот дел и се испие, ја тера жолчката и ја отстранува запеката. Смоквата му дава олеснување на срцето. Ја отстранува вкочанетоста на грбот и болките во органите за варење.
Јадењето зелени краставици со сол, а ореви со урми и мед е сунет на Ресулуллах.49 Нашиот Пејгамбер го пофали модриот патлиџан и рече: „Гответе го со маслиново масло.“
Го пофали и туштот. Целерот ја отстранува заборавноста. Тера мокреж. Прави крв и млеко. Го чисти црниот дроб. Харшефот, односно артичоката, го раствора камењето во жолчката, ја чисти крвта и помага при стврднувањето на крвните садови. Го отстранува и мирисот на пот. За оној што ќе дојде во некоја земја здраво е најнапред да изеде малку суров кромид. Кромидот ја зголемува отпорноста кон микробите. Ако по кромидот се изеде целер, тој го отстранува неговиот непријатен мирис. Речено е дека мирисот исчезнува и ако со јадењето се изеде рута (седеф-трева). Во последното јадење што го јадеше Ресулуллах имаше кромид. Велеше: „Кромидот и лукот јадете ги варени.“ Од нивниот мирис страдаат мелеките. Ротквата тера мокреж. Го олеснува варењето.
Благословената брада и коса на Пејгамберот
Благословената коса и влакната од брадата на Пејгамберот не беа ни сосема кадрави ни сосема прави, туку по природа благо брановидни. Благословената коса му беше долга. Отпрвин ја пушташе на челото, а подоцна почна да ја разделува на две страни. Благословената коса понекогаш ја пушташе да порасне, а понекогаш ја поткратуваше и ја скратуваше.
Кога хазрети Енес ибн Малик го прашаа за описот на благословената коса на Ресулуллах: „Каква беше благословената коса на Ресулуллах?“, одговори: „Не беше многу кадрава, а не беше ни сосема права. Беше помеѓу, средна. По должина стигнуваше до средината меѓу ушите и рамениците.“50 Хазрети Ибн Абас рече: „Гордоста на светот ја пушташе својата благословена коса врз челото. Подоцна почна да ја разделува својата благословена коса.“51 Учените рекоа: „Разделувањето на косата на две страни е сунет на Гордоста на вселената, зашто подоцна така правеше. Џаиз е и да се пушта на челото и да се разделува на две страни. Но разделувањето е повредно.“
Нашата мајка хазрети Аиша Сидика рече: „Благословената коса на Пејгамберот беше над џумма и под вефра.“52 „Џумма“ се вика косата што стигнува до рамениците. „Вефра“ се вика косата што стигнува до ресичката на увото. Со еден збор, според преданието на нашата мајка хазрети Аиша, благословената коса на Ресулуллах беше толку долга што се спушташе под ресичките на неговите благословени уши, но не стигнуваше до рамениците; беше меѓу тие две.
Хазрети Кади Ијад рече: „Овие преданија се усогласуваат вака: косата од страната на неговите благословени уши стигнуваше до ресичките на неговите благословени уши, а косата одзади стигнуваше до неговите благословени раменици.“ Рекоа и ова: „Тоа што во некои преданија се вели дека косата стигнувала до увото, а во некои до благословените раменици, значи дека во едно време била вака, а во друго онака. Сите преданија се точни. Пејгамберот понекогаш ја пушташе благословената коса да расте, па стигнуваше до рамениците. А понекогаш ја поткратуваше, па стигнуваше до ресичките или до средината на неговите благословени уши.“ За мажите е сунет да ја избричат главата или да ја пуштат косата, да ја чешлаат и да ја разделуваат на две страни. Треба да се постапува според состојбата, обичајот и времето. Увивањето и плетењето на косата е мекрух. Да се направи лицето мазно како кај жената, да се избричи брадата за да се личи на жените, да се избричи брадата под вилицата, а да се пушти по образите – е харам.
За описот на благословената брада на Ресулуллах хазрети Енес вака соопштува: „Во благословената брада на Пејгамберот имаше многу малку седи. На неговата благословена глава и во неговата благословена брада немаше повеќе од седумнаесет или осумнаесет бели влакна.“
Кога хазрети Ебу Бекр Сидик еден ден рече: „Ти побелеа влакната, ја Ресулаллах“, Ресулуллах рече: „Ме направија сед сурите Худ, Вакиа, Мурселат, Небе (Амме јетесаелун) и Теквир (Изеш-шемсу кувверет).“53
Односно, во тие сури многу се спомнуваат состојбите на џенетот и џехенемот. Рече: „Од грижата и тагата за тоа каква ќе биде состојбата на мојот умет ми побелеа косата и брадата.“ Амр ибн Шуајб рече: „Ресулуллах ја скратуваше својата благословена брада и по ширина и по должина.“ Во хадис-и шерифот што го соопшти хазрети Тирмизи Пејгамберот рече: „Кој не ги скратува мустаќите, не е од нас.“54 А во друг хадис-и шериф е речено: „Пуштајте ги брадите да бидат густи, а мустаќите добро поткратувајте ги.“55 Ибн Абдулхаким рече: „Мустаќите треба добро да се поткратат, а брадата да не се сече. Под доброто поткратување на мустаќите не се мисли на бричење.“ Хазрети имам Невеви рече: „Кај поткратувањето на мустаќите правилно е ова: да се сечат додека не се покаже работ на усната, да не се сечат сосема до коренот, туку да се скратуваат.“
„Кромидот и лукот јадете ги варени“ Хадис-и шериф
Учените сметаа за мекрух мустаќите да се поткастрат одозгора, а краевите од страните да се пуштат да висат. Ибн Омер раскажува: „На Ресулуллах му раскажаа за заедницата на меџусиите (огнопоклониците). Тогаш Ресулуллах рече: ‚Тие ги пуштаат краевите на мустаќите и ги бричат брадите. Вие, значи, постапувајте спротивно од нив.‘“56
Кога Ебу Умама рече: „Ја Ресулаллах! Следбениците на Книгата ги поткаструваат брадите и ги пуштаат мустаќите“, Ресулуллах рече: „Вие поткаструвајте ги краевите на мустаќите, а брадите оставајте ги густи.“
Според она што го соопштија учените, сунет е мустаќите да се поткастрат и да се скратат колку веѓите. Сунет е брадата да се пушти долга една шака, а она што е подолго од шаката да се исече. Ни да се остави брадата пократка од шака не е во согласност со сунетот. Да се остави кратка брада со нијет да се следи сунетот е бидат. Тоа е харам. Пуштањето брада е сунет-и зеваид. Заради емр-и маруф, заради обезбедување нафака и заради спречување на фитна, сосема да се избричи брадата е џаиз и потребно. Тоа се оправдани причини за изоставање на сунетот. Но тие не се оправдание да се прави бидат оставајќи кратка брада.
Облеката што ја носеше Пејгамберот
Од облеката што е џаиз да се носи, носеше што ќе најдеше. Се покриваше со несошиени парчиња од дебело платно, слично на ихрам, се опашуваше со пештемал, а носеше и кошула и џубе. Беа ткаени од памук, волна или козина. Најчесто носеше бело, понекогаш зелено. Се случуваше да носи и сошиена облека. Во петок и на бајрамите, кога ќе дојдеа странски пратеници и во време на војна, носеше скапоцени кошули и џубиња. Бојата на неговата облека најчесто беше бела. Бивала и зелена, црвена и црна. Рацете ги покриваше до зглобовите, а благословените нозе до половината на потколеницата. Имам Тирмизи (рахимехуллаху теала) во книгата „Шемаил-и шериф“ вели: „Ресулуллах сакаше да носи камис, односно кошула. Ракавите на кошулата беа долги до зглобовите. На ракавите и на јаката на кошулата немаше копчиња. Обувките му беа од кожа, со еден ремен и два кибала. Кибал е ремен чиј еден крај е пришиен за ременот, а другиот за врвот на обувката. Поминува меѓу два прста. Во носењето облека и обувки се следи обичајот. Отстапувањето од обичајот води до тоа човекот да се истакнува и да се прочуе (шухрет). Од тоа треба да се чува. Кога влезе во Мека, на благословената глава имаше завиткан црн сарик.“ Најчесто бел, а понекогаш црн тенок муслин завиткуваше околу главата како сарик, а крајот го пушташе меѓу рамениците приближно една педа. Сарикот не му беше ни преголем ни премал, беше долг околу три и пол метри. Сарикот го завиткуваше без капче, а понекогаш носеше проштепано капче без сарик. Пејгамберот имаше една облека наречена Хибера, од пругасто јеменско платно, ткаено од памучен и ленен конец. Оваа облека многу сакаше да ја носи. Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) имаше и една бела облека. Велеше: „Од својата облека носете бела! Вашите живи нека носат бела облека. А своите мртви завиткувајте ги во бел ќефин! Зашто тоа е вашата најдобра и најубава облека!“57
„Од оној што носи облека заради слава и покажување Аллах се одвраќа сѐ додека не ја соблече! На Судниот ден ќе го облече во облека на понижување!“ Хадис-и шериф
Видено е нашиот Пејгамбер да носи и зелена облека. Хазрети Ебу Римса раскажува дека го видел нашиот Пејгамбер во зелена облека од два дела, долен и горен.58 Нашиот Пејгамбер носеше и шарена Хула. Хазрети Бера ибн Азиб рече: „Меѓу оние чија коса стигнува до ресичките на ушите не сум видел поубав од Ресулуллах алејхиселам во облеката наречена црвена (шарена) Хула!“59 Нашиот Пејгамбер имаше едно црвено џубе што го облекуваше во петок и на бајрамите. Нашиот Пејгамбер имаше и едно џубе јеменска изработка. Џубето дамаска изработка, со тесни ракави, нашиот Пејгамбер го облекуваше на патувањата. А џубето од тајлесан-платно какво што носеа иранските шахови, со парче атлас на јаката и со атласни поруби на двата расцепа на скутот, напред и назад, и на ракавите, нашиот Пејгамбер го облекуваше во битките, кога ќе се сретнеше со непријателот.
Ова џубе беше кај хазрети Аиша до нејзината смрт, а по неа го зеде Есма, ќерката на Ебу Бекр. Со водата со која беше испрано ова џубе што го носеше нашиот Пејгамбер ги капеа болните и тие оздравуваа.60 Од пленот добиен во газата Думетул-Џендел едно џубе му падна во делот на нашиот сакан Пејгамбер. Потката и основата му беа од свила (ибришим), а беше скроено од атласно платно; на местата за вез со златен конец беа извезени листови од урма. Пејгамберот го облече тоа џубе, се качи на минберот, седна и слезе од минберот без да рече ништо. Есхаб-и кирам го допираа со рацете, го разгледуваа и се восхитуваа на неговата убавина. Пејгамберот праша: „Зар се восхитувате на неговата убавина? Зар толку многу ви се допадна?“ Рекоа: „Поубава облека од оваа не сме виделе!“ Нашиот Пејгамбер рече: „Се колнам во Аллах, во чија власт е мојата душа, марамчињата на Са’д ибн Муаз во џенетот се поубави и помили од она што го гледате!“
Пејгамберот рече: „Од оној што носи облека заради слава и покажување Аллах се одвраќа сѐ додека не ја соблече! На Судниот ден ќе го облече во облека на понижување!“
И уште рече: „Оној што носи облека заради слава и покажување, на Судниот ден Аллах ќе го облече во иста таква облека. А потоа ќе ја запали со оган!“
Хазрети Сехл ибн Са’д раскажува: „Една жена му донесе на Ресулуллах алејхиселам бурда61 со порабник, што самата ја изаткала, и рече: ‚Ја Ресулаллах! Ова го изаткав со својата рака. Ви го донесов на подарок.‘ Ресулуллах го прими нејзиниот подарок. Наметнат со таа бурда излезе кај нас. Еден човек од џематот ја допре со раката и рече: ‚Ја Ресулаллах! Поубаво од оваа бурда не може да има! Ќе ми ја дадете ли?‘ Ресулуллах рече: ‚Може!‘ Откако во месџидот ни одржа поука и ни даде совети, се врати дома, даде бурдата да се завитка и му ја испрати на тој човек. Џематот го прекоруваше тој човек велејќи: ‚Воопшто не постапи убаво! Побара од Ресулуллах нешто што тој го носеше и што му беше потребно! А знаеш и самиот дека Ресулуллах алејхиселам никого што бара нешто не го одбива и не го враќа со празни раце!‘ А тој човек рече: ‚Аллах ми е сведок, не ја побарав за да ја носам. Ја побарав за да ми биде ќефин на денот кога ќе умрам!‘ И навистина, таа бурда му беше ќефин на денот кога умре.“62 Се случуваше нашиот Пејгамбер да носи и црна волнена облека. Нашата мајка хазрети Аиша рече: „За Ресулуллах алејхиселам беше сошиена облека од црна волна. Кога ја облече и се испоти, го почувствува мирисот на волната. Веднаш ја соблече од себе и ја остави, зашто сакаше само убав мирис.“ Пејгамберот дозволуваше скутот на кафтанот што се облекува врз облеката да се продолжи само до половината на потколеницата или нешто пониско, до глуждовите, а забрануваше да се продолжи под глуждовите, односно толку што да се влече по земјата. Велеше дека на Судниот ден возвишениот Аллах нема да ги погледне со поглед на милост мажите што од надменост ги влечат своите кафтани по земјата.
Еден ден Пејгамберот му рече на хазрети Џабир ибн Сулејм: „Скутот на својот кафтан продолжи го до половината на потколеницата! Ако не можеш тоа, продолжи го до глуждовите! Чувај се да не го продолжиш толку што ќе се влече по земјата! Зашто тоа е знак на гордост. А Аллах теала не ја сака гордоста!“63 Затоа Абдуллах ибн Омер (радијаллаху анхума) носеше кафтан долг до половината на потколениците.
„Чувствувам дека од страната на Јемен дува ветар на милост“ Хадис-и шериф
Пејгамберот имаше кошула од платно ткаено од еднострук памучен конец. Нашата мајка хазрети Аиша раскажува: Хазрети Ебу Џехм му подари на Пејгамберот еден сеџаде со шари. Еден ден, додека Пејгамберот клањаше намаз на тој сеџаде, неговите благословени очи се задржаа на шарата. Кога даде селам, рече: „Однесете го ова кај Ебу Џехм. Малку пред тоа ме зафати во намазот. Нека ми донесе обичен, без шари.“
Бидејќи земјата на Медина е влажна и солена, овој сеџаде, кога Пејгамберот се пресели на ахиретот, беше простран на дното на неговиот благословен гроб.
Хирка-и шериф испратен до хазрети Вејсел Карани
Увејс ибн Амир Карни (радијаллаху анху) е еден од големците на табиините. Од селото Карн во Јемен е. Откако стана муслиман, цел живот гореше од љубов кон нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) и ниту за миг не го заборави својот Господар. Во робувањето на Аллах достигна таков степен што секоја негова состојба, секое движење и секој збор им станаа на луѓето поука и совет. Од никого не се навреди и никого не навреди. Неговите најважни особини беа љубовта кон Пејгамберот, истрајноста во ибадетот со сето срце и душа и почитта кон мајката. Многу ѝ служеше на мајка си и ја доби нејзината дова. Таа негова љубов кон нашиот сакан Пејгамбер и неговата приврзаност кон исламот беа причина Пејгамберот да го пофали. Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем) одвреме-навреме го свртуваше своето благословено лице кон Јемен и велеше: „Чувствувам дека од страната на Јемен дува ветар на милост.“ И уште рече: „На Судниот ден Аллах теала ќе создаде седумдесет илјади мелеки во ликот на Увејс и тие ќе го однесат Увејс меѓу себе на Арасат. Ќе влезе во џенетот, а освен оној кому Аллах теала ќе посака (кому ќе му соопшти), ниту едно создание нема да знае кој од нив е Увејс.“ „Во мојот умет има еден човек што на Судниот ден ќе прави шефаат за онолку луѓе колку што има влакна на овците на племињата Ребиа и Мудар.“ Есхаб-и кирам прашаа: „Ја Ресулаллах, кој е тоа?“ Рече: „Еден од робовите на Аллах.“ Рекоа: „Сите ние сме робови; како се вика?“ Рече: „Увејс.“ Прашаа: „Од каде е?“ Ресулуллах рече: „Од Карн.“ Кога прашаа: „Дали тој Ве видел?“, рече: „Не ме видел со очите на главата.“
Рекоа: „Чудно, толку многу Ве сака, а не дотрчува да Ви служи и да дојде во Вашето присуство.“ Ресулуллах рече: „Од две причини. Првата е што е надвладеан од своите состојби. А втората е што е приврзан кон мојата вера. Има стара мајка, која прими иман. Очите не ѝ гледаат, рацете и нозете не ѝ се движат. Увејс дење чува камили, а надницата што ја добива ја троши за издржување на себе и на својата мајка.“ Прашаа: „Ќе го видиме ли ние?“ На хазрети Ебу Бекр му рече: „Ти нема да го видиш во своето време.“ А на хазрети Омер и на хазрети Алија им рече: „Вие ќе го видите. Телото му е обраснато со влакна. На левиот бок и на дланката има бел белег со големина на сребреник. Тоа не е белило од болеста барас (лепра). Кога ќе дојдете кај него, пренесете му го мојот селам и кажете му да упати дова за мојот умет.“
Хазрети Вејсел Карани (Увејс Карни), по смртта на мајка си, го напушти селото Карн и отиде во градот Куфа. Кога се приближи преселувањето на Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) на ахиретот, прашаа: „Кому да ја дадеме Вашата хирка?“ Рече: „Дајте ја на Увејс Карни.“ По преселувањето на Ресулуллах на ахиретот, кога хазрети Омер и хазрети Алија дојдоа во Куфа, хазрети Омер рече: „О луѓе од Неџд, има ли меѓу вас некој од Карн?“ Рекоа: „Има.“ Ги праша за хазрети Увејс. Рекоа: „Го знаеме. Тој е човек многу понизок од оној што го барате. Луд е, неразумен и бега од луѓето.“
„Господаре мој! Заради овој Хирка-и шериф, заради нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем), прости му на целиот умет на Мухаммед“ Хазрети Увејс (радијаллаху анху)
Хирка-и шериф
Благословената хирка што нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) му ја подари на хазрети Вејсел Карани (рахметуллахи алејх)
може да се посети во чесниот месец рамазан во џамијата Хирка-и шериф
во Фатих, во Истанбул.
Хазрети Омер (радијаллаху анху) рече: „Него го барам; каде е?“ Рекоа: „Во долината Арне ги чува нашите камили, а ние за тоа му даваме вечера. Косата и брадата му се разбушавени, не доаѓа во градовите, со никого не разговара, не јаде од она што го јадат луѓето. Не знае ни за тага ни за радост: кога луѓето се смеат, тој плаче, а кога луѓето плачат, тој се смее.“ Рече: „Токму него го барам.“ Им опишаа каде се наоѓа. Хазрети Омер и хазрети Алија отидоа таму каде што беше. Го затекнаа како клања намаз. Аллах теала беше одредил еден мелек да му ги чува камилите. Кога Увејс го заврши намазот и даде селам, хазрети Омер стана и му даде селам. Тој му го возврати селамот. Хазрети Омер го праша: „Како се викаш?“ Рече: „Абдуллах, односно роб на Аллах.“ Кога праша: „Сите ние сме робови на Аллах; кое е твоето вистинско име?“, рече: „Увејс.“ Рече: „Покажи ми ја десната рака.“ Кога ја покажа, хазрети Омер рече:
„Пејгамберот Ви испраќа селам. Ви ја испрати својата благословена хирка и порача: ‚Нека ја земе и нека ја облече, и нека упати дова за мојот умет.‘“
Увејс рече: „О Омере! Јас сум слаб, немоќен и грешен роб.
Погледни добро, да не се однесува оваа порака на некој друг?“ Тој одговори: „Не, о Увејсе, оној што го бараме – тоа си ти. Пејгамберот јасно ги опиша твојот изглед и твоите особини.“
Тогаш хазрети Увејс со почит го зеде Хирка-и шериф, го бакна, го помириса, го протри со него лицето и очите. Долго плачеше и рече: „Вие почекајте тука“, па се оддалечи од нив. Малку подалеку падна на сеџде. Плачејќи, почна да Го моли Аллах теала и да упатува дова за простување на уметот на Мухаммед. Липајќи и плачејќи, преколнувајќи, упати ваква дова: „Господаре мој! Саканиот Пејгамбер, иако не сум достоен за тоа, му го испрати на овој Твој сиромав, немоќен роб својот Хирка-и шериф по хазрети Омер и хазрети Алија. Рече да упатам дова за неговиот грешен умет. Господаре мој! Заради овој Хирка-и шериф, заради нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем), прости му на целиот умет на Мухаммед… Прости, Аллаху мој, прости… Аллаху мој…“ Кога му беше соопштено дека им е простено на многу грешни муслимани, со почит го облече Хирка-и шериф.
Овој Хирка-и шериф, подарен на Вејсел Карани, стигна до беговите Ирисан во околината на Ван, а во 1618 година беше донесен и подарен на султанот Осман-хан II, еден од османлиските владетели. Султанот Абдулмеџид-хан за овој Хирка-и шериф во Фатих подигна џамија наречена „Џамијата Хирка-и шериф“. Овој благословен Хирка-и шериф, кој и денес подеднакво живо го чува мирисот на роза од благословеното тело на нашиот сакан, чесен Пејгамбер и кој е со крем-боја како медена пена, секоја година во чесниот месец рамазан се изложува зад стакло, за да го посети народот.
Хирка-и сеадет даден на хазрети Ка’б ибн Зухејр
Хазрети Ка’б ибн Зухејр (радијаллаху анху), син на поетско семејство, и самиот беше поет. Порано составуваше песни против Пејгамберот и исламот. Тоа му го соопштија на Пејгамберот, а тој нареди да биде убиен каде и да го видат.
„Сведочам дека освен Аллах нема божество достојно за ибадет. Мухаммед алејхиселам е Негов роб и Негов ресул“ Ка’б ибн Зухејр (радијаллаху анху)
Неговиот брат хазрети Буџејр (радијаллаху анху), кој стана муслиман пред него, со писмо го извести за таа одлука и му напиша дека нашиот сакан Пејгамбер, морето на милосрдието, ќе му прости ако прими ислам. Хазрети Ка’б, откако го прочита писмото, длабоко се замисли. Почна да ја сфаќа бесмисленоста на обожувањето идоли, возвишеноста на исламот и величината на Пејгамберот, и срцето почна да му се осветлува. Најпосле одлучи да прими ислам и тргна на патот кон светлата Медина. Состави долга песна во која го фали Пејгамберот (саллаллаху алејхи ве селлем) и кажува дека се покајал и примил ислам. Кога стигна во Медина, со еден пријател од племето Џухејна дојде во присуството на Пејгамберот. Пејгамберот разговараше со своите асхаби. Хазрети Ка’б, пред да се претстави, рече: „Ја Ресулаллах! Ка’б ибн Зухејр се кае за она што го правеше и, како муслиман, дојде да моли за аман. Ако го доведам кај Вас, ќе му дадете ли аман и ќе го примите ли неговиот ислам?“ Пејгамберот рече: „Да.“ Тогаш рече: „Сведочам дека освен Аллах нема божество достојно за ибадет. Мухаммед алејхиселам е Негов роб и Негов ресул.“ Пејгамберот праша: „Кој си ти?“ Тој рече: „Јас сум Ка’б ибн Зухејр, ја Ресулаллах.“ Еден од енсарите рече: „Ја Ресулаллах, дозволете ми да му ја пресечам главата на овој човек што беше против Вас!“, а Пејгамберот рече: „Остави го. Тој дојде покаен за состојбата во која беше и враќајќи се кон Хак.“ Тогаш Ка’б ибн Зухејр (радијаллаху анху) ја изговори својата прочуена касида, во која кажува дека примил ислам и ги опишува величината и вредноста на нашиот сакан Пејгамбер и на Есхаб-и кирам. Оваа касида, која почнува со зборовите „Банет Суад / Саканата се оддалечи“ и продолжува вака, многу му се допадна на Пејгамберот:
Секој човек еден ден сигурно ќе биде носен на носилка…
Дојдов, ја Ресулаллах, да се оправдам пред твоето возвишено присуство…
Неговото простување е она на што најмногу се надева човек…
Во неговото присуство извинувањето се прима…
Смилувај ми се, ја Ресулаллах…
Прости ми, ја Ресулаллах…
Нема сомнение, Ресулуллах е од Хак теала
исукана сабја, од острите сабји што ги уништуваат злата…
Тој е нур што шири хидајет и го покажува вистинскиот пат…
Пејгамберот му прости. А кога Ка’б стигна до овој бејт:
Иннер-Ресуле ле-нурун јустедау бихи,
Мухаммедун мин сујуфиллахи меслулу.
Ресулуллах е нур со кој народот се осветлува,
тој е сабја од исуканите сабји на Хак теала,
Серверот на двата света, Гордоста на светот, Мухаммед Мустафа (саллаллаху алејхи ве селлем) ја симна од своите благословени раменици својата хирка, наречена „Хирка-и сеадет“, и ја стави на рамениците на хазрети Ка’б ибн Зухејр.64
Хазрети Муавија, за време на својот халифат, му порача на Ка’б ибн Зухејр: „Продај ни ја хирката на Ресулуллах!“ Му испрати десет илјади дирхеми. Ка’б ибн Зухејр ја одби желбата на хазрети Муавија велејќи: „Кога станува збор за носењето на хирката на Ресулуллах, никого не можам да го ставам пред себе!“ Кога хазрети Ка’б ибн Зухејр почина, хазрети Муавија ја откупи таа хирка од синовите на Ка’б за дваесет илјади дирхеми. Оваа благословена хирка, што нашиот Пејгамбер му ја даде на хазрети Ка’б ибн Зухејр, преминуваше во наследство од халифа на халифа.
По падот на омејадското владеење ја откупи за триста динари првиот абасидски халифа Ебул-Абас Сефах ибн Абдуллах ибн Мухаммед. На бајрамите ја носеа халифите. Кога Абасидите дојдоа во Египет, ја донесоа со себе. Кога хазрети Јавуз султан Селим-хан го освои Египет и стана халифа, оваа благословена хирка беше донесена во Истанбул заедно со другите „Благословени аманети“ од Египет. Во Истанбул, во „Одделот Хирка-и сеадет“ на палатата Топкапи, секој може да ја посети.
Оваа благословена хирка е долга 124 сантиметри, со широки ракави и сошиена од црно волнено платно. Однатре е постелена со волнено платно со крем-боја. Завиткана во неколку бошчи, се чува во златен ковчег со капак што се отвора одозгора, изработен по налог на султанот Мурад III. Овој ковчег на Хирка-и сеадет е исклучително уметничко дело, а освен тоа е украсен и со смарагди. На ковчегот е напишано:
„Ла илахе иллаллах, ве ма ерселнаке илла рахметен лил-алемин. Ла илахе иллаллахул-меликул-хаккул-мубин, Мухаммедур-Ресулуллах, ес-садикул-вадул-емин.“
Постелата на Пејгамберот
Постелата (душекот) на која лежеше и спиеше Пејгамберот имаше навлака од кожа. Однатре беше полнета со влакна од урмена палма. На неа спиеја и тој и неговата сопруга. И перницата што нашиот Пејгамбер ја ставаше под својата благословена глава имаше кожна навлака и беше полнета со влакна од урма. Пејгамберот не му придаваше важност на овој свет и на нештата во него.
Абдуллах ибн Месуд раскажува: Предводникот на вселената спиеше на една рогозина и рогозината му остави трага на благословениот бок. Кога се разбуди, му го протријав благословениот бок и реков: „Нека ти се жртва татко ми и мајка ми, ја Ресулаллах! Да ни беше кажал, па да ти простревме нешто врз рогозината што ќе те заштитеше од неа!“ Потоа реков: „Да ти набавиме мека постела?“
Предводникот на вселената рече: „Што ми се мене нештата на овој свет? Со овој свет јас сум како јавач што малку се одмора во сенката на едно дрво, па го остава и си го продолжува патот!“65 Нашата мајка хазрети Аиша раскажува: Дојде кај мене една жена од енсарите. Кога ја виде постелата на Ресул алејхиселам, отиде и испрати душек полнет со волна.
Ресул алејхиселам дојде кај мене и праша: „Што е ова?“ Реков: „Ја Ресулаллах! Беше дошла кај мене таа и таа жена од енсарите. Ја виде твојата постела, отиде и ти го испрати ова.“ Рече: „Ова врати ѝ го веднаш!“ Но јас не го вратив. Ми се допадна тоа да биде во мојата куќа. Ресул алејхиселам ги повтори тие зборови трипати. На крајот рече: „Аллах ми е сведок, о Аиша! Да сакав, Аллах ќе направеше покрај мене да одат планини од злато и сребро!“66 И малиот душек на Пејгамберот алејхиселам се состоеше од две аби.
„Ресулуллах наредуваше да се симнуваат златните и железните прстени, а сребрените не ги забрануваше“ Амр ибн Шуајб (радијаллаху анху)
Една ноќ, кога дојде кај мене, јас таа аба ја бев превиткала и стеснила. Тој спиеше на неа. Потоа праша: „О Аиша! Зошто мојата постела ноќеска не беше како секогаш?“ Реков: „Ја Ресулаллах! Ја превиткав за тебе и ја стеснив.“ Рече: „Врати ја во поранешната состојба!“67
Хазрети Аиша исто така раскажува: „За Курејшиите во Мека немаше ништо попријатно од спиењето на постела (серир). Кога Ресул алејхиселам дојде во Медина и отседна во куќата на Ебу Ејуб, го праша: ‚О Ебу Ејубе! Зар немате серир?‘ Ебу Ејуб рече: ‚Аллах ми е сведок, немаме.‘ Кога го слушна тоа Са’д ибн Зурара (радијаллаху анху) од енсарите, му испрати на Ресулуллах серир чии столбови беа од тиково дрво, а беше покриен со рогозина исплетена од ленени влакна. Ресулуллах спиеше на него сѐ додека не се пресели во својата куќа, а спиеше на него и до своето преселување на ахиретот. Кога Ресул алејхиселам беше измиен и завиткан во ќефин, го положија на тој серир, и џеназа-намазот му беше клањан додека лежеше на тој серир. Луѓето го бараа од нас за да ги носат на него своите мртви и со него бараа берекет. На него беа носени и џеназите на хазрети Ебу Бекр и хазрети Омер.“
Хазрети Аиша вели: „Ресул алејхиселам имаше рогозина на која ноќе клањаше намаз, а дење ја простираше и седеше на неа со луѓето.“68
Прстените на Пејгамберот
Нашиот Пејгамбер соопшти дека за мажите е халал само сребрен прстен, а дека е харам да се носи прстен од злато, железо и жолт месинг. И самиот до своето преселување на ахиретот носеше само сребрен прстен.
Ресулуллах прстенот го носеше на благословената десна рака. Видено е да го носи и на левата. Џаиз е да се носи и на десната и на левата рака. Се носи на малиот прст или на прстот до него. На бајрамите е мустехаб секој да носи прстен. Да се носи заради покажување и фалење е харам.
Меѓу подароците што абисинскиот Неџаши Асхама му ги испрати на нашиот Пејгамбер имаше и еден златен прстен со абисински камен. Нашиот сакан Пејгамбер ја повика хазрети Умама, ќерката на Ебул-Ас, својата внука, и рече: „Ќерко моја! Ова носи го ти!“69
Еден ден хазрети Ну’ман ибн Бешир дојде кај Ресулуллах (саллаллаху алејхи ве селлем). На прстот имаше златен прстен. Пејгамберот рече: „Зошто го употреби џенетскиот накит пред да влезеш во џенетот?“ Почна да носи железен прстен. Кога го виде тоа, Пејгамберот рече: „Зошто носиш џехенемско нешто?“ Го симна и него и стави прстен од бронза. Кога го виде тоа, Пејгамберот рече: „Зошто од тебе чувствувам мирис на идоли?“ Праша: „Ја Ресулаллах! Каков прстен да носам?“ Пејгамберот рече: „Можеш да носиш сребрен прстен. Тежината нека не му биде повеќе од еден мискал (4,8 г) и носи го на десната рака!“
Хазрети Амр ибн Шуајб вели: „Ресулуллах наредуваше да се симнуваат златните и железните прстени, а сребрените не ги забрануваше.“
Кога нашиот сакан Пејгамбер сакаше да им пише на персискиот шах, на византискиот цар (кајсер) и на абисинскиот Неџаши, му рекоа: „Ја Ресулаллах! Тие не читаат писмо што не е запечатено!“ Тогаш нашиот Пејгамбер даде да му се направи прстен од сребро, на чиј камен во три реда беше врежано „Мухаммедур-Ресулуллах“.
Натписот на печатниот прстен беше во три реда, одозгора надолу: „Аллах“ – еден ред, „Ресул“ – еден ред и „Мухаммед“ – еден ред. Каменот на сребрениот прстен на Пејгамберот беше абисински камен.70 Се пренесува и дека каменот на овој сребрен прстен бил од сребро.
Хазрети Амр ибн Саид беше дошол кај нашиот Пејгамбер. Нашиот сакан Пејгамбер го виде прстенот на неговиот прст и праша: „Каков прстен ти е тоа на раката?“ Хазрети Амр ибн Саид рече: „Ја Ресулаллах! Тоа е една алка. Јас ја направив.“ Нашиот Пејгамбер праша: „Што е врежано на неа?“ Амр ибн Саид (радијаллаху анху) рече: „Мухаммедур-Ресулуллах.“ Пејгамберот рече: „Дај да го погледнам.“ Го зеде и го употребуваше како свој личен печат, а на другите им забрани на своите прстени да ги врежуваат зборовите „Мухаммедур-Ресулуллах“.71 Нашиот сакан Пејгамбер се пресели на ахиретот со тој печатен прстен на својот благословен прст.
Нашиот Пејгамбер прстенот го носеше така што страната со каменот му беше свртена кон благословената дланка. Кога ќе сакаше да влезе во нужникот, го симнуваше прстенот од својот благословен прст. По преселувањето на нашиот сакан Пејгамбер на ахиретот, неговиот печатен прстен го носеше хазрети Ебу Бекр, по него хазрети Омер, а по хазрети Омер хазрети Осман. Хазрети Осман, додека беше халифа, еден ден, седејќи на работ на бунарот Ерис, го испушти во бунарот. Иако од бунарот беше извлечена целата вода и иако три дена се бараше, тој благословен прстен не беше пронајден.72 Врежувањето натписи на каменот на прстенот продолжи и по нашиот Пејгамбер.
На прстенот на хазрети Ебу Бекр пишуваше „Нимел-кадиру Аллах“ (Колку е убаво што Аллах теала е семоќен), а на прстенот на хазрети Омер „Кефа бил-мевти ваизан ја Омер“ (Смртта е доволна како совет, о Омере).
На прстенот на хазрети Осман пишуваше „Ле-несбиренне“ (Сигурно ќе бидеме трпеливи), а на прстенот на хазрети Алија „Ел-мулку лиллах“ (Власта му припаѓа само на Аллах теала).
„Клањајте намаз во сандали, за да не личите на Евреите“ Хадис-и шериф
На прстенот на хазрети Хасан пишуваше „Ел-изету лиллах“ (Величественоста и величината Му припаѓаат на Аллах теала).
На прстенот на хазрети Муавија пишуваше „Рабигфир ли“ (Господаре мој, прости ми), а на прстенот на хазрети Ибн Ебу Лејла „Ед-дунја гарурун“ (Светот е измамлив, лажен).
На прстенот на хазрети имам-и азам Ебу Ханифа пишуваше „Кулил-хајра ве илла фескут“ (Или зборувај добро, или молчи!).
На прстенот на хазрети имам Ебу Јусуф пишуваше „Мен амиле би-рејихи недиме“ (Кој постапува според своето мислење, се кае), а на прстенот на хазрети имам Мухаммед Шејбани „Мен сабере зафире“ (Кој е трпелив, победува).
На прстенот на хазрети имам Шафи пишуваше „Ел-берекету фил-канаа“ (Берекетот е во задоволството со она што го има човекот). Своите прстени ги употребуваа како печат.
Накш-и кадем-и шериф на Пејгамберот
Накш-и кадем-и шериф се благословените траги од стапалата на нашиот сакан Пејгамбер Мухаммед алејхиселам. Една од муџизите на Пејгамберот беше и тоа што, кога ќе стапнеше на нешто меко, на пример на песок, трагите од неговите стапала не се гледаа, а кога ќе стапнеше на камен и на цврста материја, трагите остануваа. Некои камења и мермери на кои стапнала неговата благословена нога и на кои оставила трага со векови беа чувани како спомен, предавани од рака на рака како аманет, и со нив се бараше берекет.
Особено муслиманските државници и падишаси овие скапоцени спомени ги чуваа на важни места под посебна заштита, самите ги посетуваа и им даваа и на другите да ги посетат. Најпознати од зачуваните Накш-и кадем-и шерифи се: 1. Накш-и кадем-и шериф во турбето на Фетх-хан, синот на Фируз-шах Туглук, во Индија. 2. Две благословени траги од стапала во турбето на Кајтбај во Каиро. 3. Две благословени траги од стапала во џамијата Асарун-Неби во Каиро. 4. Благословената трага од десното стапало во турбето на Халид ибн Зејд Ебу Ејуб Енсари (Ејуп-султан) во Истанбул. Овој Накш-и кадем на Пејгамберот беше донесен од палатата во турбето во 1734 година по наредба на Махмуд-хан I.
5. Двете траги од стапала што се чуваат во орманот во ѕидот на турбето на Абдулхамид-хан I, од страната кон Новата џамија.
6. Две благословени траги од стапала на каменот што се чува во посебно направен орман во ѕидот на турбето на султанот Мустафа-хан III во Лалели. 7. Трагите од стапала во Одделот на светите аманети во палатата Топкапи во Истанбул. Во одделот Хирка-и сеадет на палатата Топкапи се наоѓаат шест Накш-и кадем-и шерифи, четири од камен и два од тула. Еден од нив е благословената трага од стапалото што остана на карпата на која Пејгамберот стапна кога се издигнуваше на Мираџот; се чува во орман во одајата Хирка-и сеадет. Над таа благословена карпа на која стапна Ресулуллах издигнувајќи се на Мираџот е подигната зградата позната под името Кубетус-Сахра. Накш-и кадем-и шерифите, пред да бидат пренесени на местата каде што се наоѓаат денес, со векови беа чувани на разни места. Најпосле беа поставени на своите денешни места. А вистинските Накш-и кадем-и шерифи се посетуваат заради берекет.
Кадем-и шериф и султанот Ахмед-хан I
Османлискиот падишах султан Ахмед-хан I, кој се качи на престолот на тринаесет години, а почина на дваесет и осум, беше со сето срце приврзан кон исламот и кон Ресулуллах. Султанот Ахмед-хан I, кој пишуваше и песни под поетските имиња Бахти и Ахмеди, даде да се направи перјаница украсена со скапоцени камења во обликот на Накш-и кадем-и шериф, а во средината, на син емајл, даде со злато да се испишат овие негови стихови:
Зошто да не го носам секогаш на главата како своја круна
чистиот траг од стапалото на тој хазрети шах на ресулите?
Розата од градината на пејгамберството – сопственик е на тој траг;
о Ахмеде, не стој, лицето притисни го врз трагот на таа Роза!
Sultan I. Ahmed (Bahtî)
Султанот Ахмед-хан I ја носеше таа перјаница на главата во петок и на бајрамите, како и во другите благословени денови. Мехмед Муниб-ефенди од Ајнтаб напиша дело под наслов Âsâr-ul-Hikem fî Nakş-il Kadem, во кое опишува како бил пронајден Накш-и кадем-и шериф во турбето на султанот Абдулхамид-хан I и како бил поставен во турбето. Султанот Ахмед-хан ја напиша таа строфа со својата рака и му ја испрати на својот шејх, Азиз Махмуд Худаји-ефенди. Освен тоа, султанот Ахмед даде таа песна да се наслика на една штица и да се закачи пред султанскиот престол. Таа плоча на која е напишана песната и денес виси во чесната џамија на султанот Ахмед.
Налејн-и шериф на Пејгамберот
Обувките што се носеа во времето на Пејгамберот се разликуваа од денешните. Имаа кожен ѓон, беа отворени одозгора и имаа ремени, слични на сандали. Ресулуллах и Есхаб-и кирам клањаа намаз со сандалите што ги носеа на улица. Сандалите им беа чисти, а Месџидун Небеви беше посипан со песок. Во него не се влегуваше со валкани сандали.
Во хадис-и шериф е речено: „Клањајте намаз во сандали, за да не личите на Евреите.“
Се верува дека дури и сликата на Налејн-и сеадет носи берекет, па затоа се закачуваше во куќите и на работните места. Во одделот Хирка-и сеадет, заедно со Налејн-и сеадет, се наоѓаат и нивни модели од метал и од дрво.
Седумте нешта што Пејгамберот ги носеше со себе
Нашиот сакан Пејгамбер тргнуваше на пат носејќи со себе чешел, огледало, мисвак, розово масло, сурма и ножици, и ни на пат ни дома не ги одделуваше од себе. Хазрети Аиша рече: „За газите му подготвував на Ресул алејхиселам розово масло, чешел, огледало, две ножици, сурмалник и мисвак.“ И нашата мајка хазрети Аиша уште рече: „И на пат и дома Ресул алејхиселам носеше со себе седум нешта:
1. шишенце розово масло, 2. чешел, 3. огледало, 4. сурмалник, 5. мисвак, 6. две ножици, 7. коскичка за разделување на косата.“73
Стапот и стаповите на Пејгамберот
Кога во петок ја држеше хутбата, Пејгамберот се потпираше на стап (аса) или на лак, а на пат на лак. Нашиот сакан Пејгамбер велеше дека потпирањето на стап е дел од ахлакот на пејгамберите; и самиот се потпираше на стап и советуваше да се потпира на него. Кога Муавија ибн Ебу Суфјан (радијаллаху анхума) беше халифа, стапот на Пејгамберот се наоѓаше кај Са’дул-Караз. Хазрети Муавија ибн Ебу Суфјан дојде на хаџ во педесеттата година по хиџрата. Сакаше минберот во месџидот на нашиот сакан Пејгамбер да го симне и да го пренесе во Дамаск. Го побара и стапот што беше кај Са’дул-Караз. Хазрети Џабир ибн Абдуллах и хазрети Ебу Хурејре отидоа кај него и рекоа: „О заповеднику на верниците! Не е исправно ни минберот на Ресул алејхиселам да се симнува од местото каде што е поставен и да се однесува, ни неговиот стап да се пренесе во Дамаск!“ Тогаш хазрети Муавија се откажа од тоа и се извини.
Нашиот Пејгамбер го одведе хазрети Абдуллах ибн Унејс од месџидот во својата куќа, му даде еден стап и рече: „Чувај го овој стап кај себе, о Абдуллах ибн Унејс!“ Кога Абдуллах ибн Унејс (радијаллаху анху) со тој стап дојде меѓу луѓето, го прашаа: „Каков е тоа стап?“ Рече: „Ми го даде Ресул алејхиселам и ми нареди да го чувам кај себе.“ Му рекоа на хазрети Абдуллах ибн Унејс: „Зошто не се вратиш кај Ресул алејхиселам да го прашаш зошто ти го дал?“
Сликата на Налејн-и шериф на Пејгамберот
Налејн-и шериф
Налејнот на Ресулуллах се издига до небесата,
сите созданија се во неговата сенка.
На Муса на Тур му се вели: „Собуј ги обувките“,
а нему на Аршот: „Ти не ги собувај“, му се вели.
Ова е обликот на налејнот на најчесниот Ресул,
и ѕвездите сакаат да бидат земјата по која гази.
По него копнеат жителите на седумте небеса,
круните на султаните му завидуваат.
Нема рамен на Налејнот на Мустафа,
светлина за окото, мир за срцето – сѐ од него доаѓа.
Сликата на налејнот чувај ја како најскапо благо,
сите глави сакаат да му бидат под нозе.
Кога несреќите и неволите ќе нахрупат од сите страни,
Налејн-и шериф ми станува сигурна тврдина.
Во таа силна тврдина безбеден сум и мирен,
кога ќе се засолнам во неговиот убав облик, тој ме чува.
Срцето, служејќи му на обликот на Налејн-и шериф,
сака во двата света да живее во неговата сенка.
Ибн Месуд, служејќи му на налејнот, ја стекна среќата,
а мојата среќа доаѓа со неговата слика.
Јусуф Небхани
Тогаш Абдуллах ибн Унејс се врати кај нашиот Пејгамбер и праша: „Ја Ресулаллах! Зошто ми го даде овој стап?“ Нашиот сакан Пејгамбер рече: „Тоа е знак меѓу нас на Судниот ден! Тогаш во џенетот ќе има многу малку луѓе што се потпираат на стап! Ти ќе се потпираш на него во џенетот!“ Абдуллах ибн Унејс го држеше заедно со својата сабја и никогаш не го одделуваше од себе. Кога легна на смртната постела, им остави опорака на домашните да го стават во неговиот ќефин и да го закопаат заедно со него. Го ставија меѓу неговото тело и ќефинот и неговата опорака беше исполнета. Пејгамберот имаше еден михџен, долг еден аршин (68 см) или нешто подолг. Михџен е стап со свиткан врв. Нашиот Пејгамбер со него оддалеку покажуваше кон Хаџер-и есвед и така правеше истилам. Кога ќе ја јаваше камилата, го закачуваше пред себе. Пејгамберот имаше и михсара наречена Урџун (од сува гранка од урма). Михсара се вика стап направен од гранка на дрво. Кога нашиот Пејгамбер одеше во Бакиул-Гаркад, ја носеше со себе, се потпираше на неа, а кога седеше, ја вртеше в рака. Се случуваше нашиот Пејгамбер да држи хутба со таа михсара в рака. Нашиот Пејгамбер имаше и кадиб (тенок стап) по име Мемшук, отсечен од планинско дрво. Додека хазрети Осман, држејќи го кадибот на Пејгамберот в рака, држеше хутба на минберот, Џахџах ибн Саид или Џахџах ибн Кајс пристапи, го зеде кадибот од раката на хазрети Осман, го потпре на коленото, го свитка и го скрши. Народот викаше по Џахџах. Тоа го засегна гајрет-и илахијје и Аллах теала на Џахџах му даде болеста екила (чешање) на раката или на коленото. Пред да помине година дена од шехадетот на хазрети Осман, Џахџах умре чешајќи се и чешајќи се.
„Нема рамен на Налејнот на Мустафа, светлина за окото, мир за срцето – сѐ од него доаѓа“ Јусуф Небхани (рахметуллахи алејх)
Мечовите на Пејгамберот
Пејгамберот имаше девет меча.
Мечот што му остана од неговиот татко, наречен Месур, беше кај нашиот Пејгамбер кога ја направи хиџрата во Медина.74 Абд: овој меч на Пејгамберот му го подари хазрети Са’д ибн Убада, а тој го зеде со себе кога тргна во газата Бедр.
Зулфикар: беше меч на Мунебих ибн Хаџаџ или на Ас ибн Мунебих, еден од курејшиските мушрици, а во газата Бедр остана како плен. Пејгамберот му го подари Зулфикар на хазрети Алија. Врвот на дршката, алките и синџирчињата на ременот му беа од сребро.75
По преселувањето на нашиот Пејгамбер на ахиретот, кога хазрети Абас се обрати до хазрети Ебу Бекр и посака да го земе Зулфикар од хазрети Алија, хазрети Ебу Бекр рече: „Овој меч секогаш сум го гледал во неговата рака. Не ми е мило да му го одземам!“ Така и хазрети Абас му го остави на хазрети Алија.
Копјата на Пејгамберот
Од Евреите од Бени Кајнука на Пејгамберот му останаа три копја како плен. Едното од копјата на нашиот Пејгамбер се викаше Мусви, а другото Мусна. Нашиот Пејгамбер имаше и една голема харба (кратко копје) наречена Бејда и една харба помала од копје, наречена Анеза. Абисинскиот Неџаши, хазрети Асхама, му испрати на нашиот сакан Пејгамбер три анези (копја), наречени Неба, и една харба. Нашиот Пејгамбер едното го задржа за себе, второто му го даде на хазрети Алија, а третото на хазрети Омер.
Билал Хабеши (радијаллаху анху) на Рамазанскиот бајрам и на Курбан-бајрамот го носеше копјето на нашиот Пејгамбер пред него сѐ до местото за намаз и таму го забиваше во земјата пред Пејгамберот. А нашиот сакан Пејгамбер го предводеше бајрам-намазот свртен кон тоа копје. По преселувањето на Пејгамберот на ахиретот, хазрети Билал Хабеши на бајрамите го носеше ова копје пред хазрети Ебу Бекр и на местото за намаз го забиваше пред него. По хазрети Ебу Бекр, во времето на хазрети Омер, а потоа и на хазрети Осман, оваа должност на ист начин ја извршуваше мујезинот хазрети Са’дул-Караз. Така продолжи да се прави и во времето на управителите на Медина.
Лаковите на Пејгамберот
Нашиот сакан Пејгамбер (саллаллаху алејхи ве селлем) имаше шест лака. Три од нив, наречени Ревха, Бејда и Сафра, му останаа како плен од Евреите од Бени Кајнука. Лакот Сафра беше направен од дрвото неб.76 И лакот наречен Кетум беше направен од дрвото неб, а се скрши во газата Ухуд. Скршениот лак го зеде за спомен хазрети Катада ибн Ну’ман. Освен тоа, имаше и лакови наречени Седед и Зевра.77
„Нема јунак освен Алија и нема меч освен Зулфикар!“ Хадис-и шериф
Штитовите на Пејгамберот
Нашиот Пејгамбер имаше три штита. На штитот наречен Зелук имаше слика на овнешка глава. Овој штит му беше подарен на нашиот Пејгамбер. Но на нашиот Пејгамбер не му се допадна затоа што имаше слика. Кога осамна, Аллах ја беше отстранил таа слика од штитот и ја беше избришал.78
Оклопите на Пејгамберот
Ресулуллах имаше седум оклопи. Тие оклопи беа:
Затул-фудул: овој оклоп му го подари на нашиот Пејгамбер хазрети Са’д ибн Убада кога тргнуваше во газата Бедр.79
Са’дија и Фида: и овие два оклопа му останаа на нашиот Пејгамбер како плен од Евреите од Бени Кајнука. Оклопот наречен Са’дија беше историскиот оклоп што го облекол хазрети Давуд алејхиселам кога требало да се бори со Џалут. Во газата Ухуд нашиот Пејгамбер ги облече Фудул и Фида еден врз друг.80 Кога нашиот Пејгамбер се пресели на ахиретот, оклопот наречен Затул-фудул беше оставен во залог кај еден Евреин од Бени Зафер по име Ебуш-Шахм, за триесет са’ јачмен земени за потребите на неговото семејство.81
Другите негови оклопи беа Затул-вишах, Затул-хаваши, Бетра и Хирник.82
Во газата Хунејн нашиот Пејгамбер ги облече Затул-фудул и Са’дија.83
Шлемовите на Пејгамберот
Првиот од шлемовите на Ресулуллах е Мувашах. Овој шлем му остана како плен од Евреите од Бени Кајнука. Шлемот наречен Зус-субуг, или Зус-сусуб, или Мешбуг, беше шлемот што нашиот Пејгамбер го носеше на главата во газата Ухуд. Се скрши од ударите со меч и од камењата што ги фрлаа мушриците, а две од неговите алки се забија во благословените образи на нашиот сакан Пејгамбер.
Кога влезе во Мека за да ја освои, нашиот Пејгамбер исто така носеше шлем.
Војската ги јавна коњите, ги крена санџаците и знамињата,
Засвирија мехтерот84, тапаните и дајрињата.
Знамињата и санџаците на Пејгамберот
Во газите Пејгамберот користеше два вида знамиња (санџаци). Неговата раја беше црна, а неговата лива, помала, беше бела. Јунус ибн Убејд, ослободеникот на Мухаммед ибн Касим, раскажува: „Мухаммед ибн Касим ме испрати кај Бера ибн Азиб да го прашам за знамето на Ресулуллах алејхиселам. А Бера ибн Азиб рече: ‚Беше црно и четвртесто, од немира (волнено платно со црни и бели прутки).‘“ Ова знаме беше пештемалот на хазрети Аиша, исткаен од волна и украсен со шари во облик на камилски самари, и беше црно. Го викаа Укаб. Знамето на нашиот сакан Пејгамбер се чуваше кај хазрети Алија. Во газата Хајбер нашиот Пејгамбер рече: „Знамето ќе му го дадам на таков човек што го сака Аллах и Неговиот Ресул, а и Аллах и Неговиот Ресул го сакаат него!“, па го повика хазрети Алија и му го даде своето знаме.85 Аллах теала му го дари освојувањето на Хајбер на хазрети Алија.
На санџакот (знамето) на Ресулуллах наречен Лива-и хамд беше напишано: „Ла илахе иллаллах Мухаммедун Ресулуллах“. Во серијата Харар нашиот Пејгамбер врза бел санџак (знаме, лива) за хазрети Са’д ибн Ебу Векас. Кога го испраќаше хазрети Алија во Јемен, врза една чалма на врвот на копјето и рече: „Ливата е ваква!“ Ливата ја држеше и ја носеше само командантот на војската. Белиот санџак на нашиот Пејгамбер го носеше хазрети Хамза во газата Ебва (Ведан), Са’д ибн Ебу Векас во газата Буват, хазрети Алија во потерата по Курз ибн Џабир Фихри, а хазрети Хамза во газата Зул-Ушејра.
Кога тргна во газата Бедр, нашиот Пејгамбер му го даде својот бел санџак (лива) на Мус’аб ибн Умејр, а хазрети Алија пред нашиот Пејгамбер го носеше неговиот црн санџак (раја) (Укаб).86 Белиот санџак (лива) на нашиот Пејгамбер го носеа хазрети Хамза во газата Бени Кајнука, хазрети Алија во газите Каркаратул-Кудр, Ухуд и Бедрул-мевид, а Зејд ибн Хариса во газата Хендек. Нашиот Пејгамбер и Мека ја освои со својот бел санџак. Во газата Тебук Пејгамберот му го даде својот голем санџак да го носи хазрети Ебу Бекр, а малиот санџак Зубејр ибн Авам.
Коњите на Пејгамберот
Првиот коњ на нашиот сакан Пејгамбер е оној што го купи во Медина од еден бедуин од Бени Фезара за десет окии87 сребро; луѓето од пустината го викаа Дарис, а нашиот Пејгамбер му го даде името Секб. Во газата Ухуд јаваше на него.88 Секб имаше бела дамка на усната. Три нозе му беа со бели белези над копитата, а само едната десна нога немаше белег. Секб беше многу брз, односно кога трчаше, течеше како вода. Коњот наречен Муртеџиз нашиот Пејгамбер го купи од еден бедуин од Бени Мура. Муртеџиз беше убав и складен, а рзеше како да рецитира песна.89 Коњот наречен Лизаз на нашиот Пејгамбер му го подари александрискиот крал Мукавкис. Лизаз трчаше многу брзо.90
Коњот наречен Зариб на нашиот Пејгамбер му го подари Ферва ибн Умејр Џузами. Зариб беше многу силен и издржлив коњ.
Лахиф (или Лухајф). Овој коњ на нашиот Пејгамбер му го подари Ребиа ибн Ебу Бера Келби. Лахиф имаше долга опашка. Опашката му ја метеше земјата. Јасуб беше најдобриот од коњите на нашиот Пејгамбер.
„Знамето ќе му го дадам на таков човек што го сака Аллах и Неговиот Ресул, а и Аллах и Неговиот Ресул го сакаат него!“ Хадис-и шериф
Муравих беше тркачки коњ; Убејд ибн Јасер му го подари на нашиот Пејгамбер во Тебук. Муравих трчаше брзо како ветер.
Коњот наречен Мирвах на нашиот Пејгамбер му го подарија пратениците на Бени Реха, кои дојдоа во Медина во десеттата година по хиџрата. Кога го јаваа и го водеа пред нашиот Пејгамбер, тој многу му се допадна. Верд: овој коњ на нашиот Пејгамбер му го подари Темим Дари. Верд беше дорест. Нашиот Пејгамбер му го подари на хазрети Омер. А хазрети Омер се бореше на Верд на патот на Аллах теала и го водеше од газа во газа. Нашиот Пејгамбер пушташе три од своите коњи на трка. Јавач на Зариб беше хазрети Сехл ибн Са’д, а јавач на Лизаз хазрети Ебу Усејд Саиди. Лизаз одеше најнапред, Зариб зад него, а Секб зад Зариб.
Магарето и мазгите на Пејгамберот
Ресулуллах имаше и магаре и мазга. Александрискиот крал Мукавкис му подари на нашиот Пејгамбер една сива мазга и едно сиво магаре. Мазгата се викаше Дулдул, а магарето Јафур или Уфејр.91 Првата бела мазга што се видела во исламот беше Дулдул. Онаа што нашиот Пејгамбер ја јаваше во газата Хајбер беше оваа сива мазга, а во газата Хунејн другата сива мазга. Нашиот Пејгамбер ја подбоде мазгата сакајќи да тргне врз Хевазин, а хазрети Абас, држејќи ја мазгата за уздата, и хазрети Ебу Суфјан ибн Харис, држејќи ја за стремето, се обидуваа да ја забават и да не му дадат на нашиот Пејгамбер да навлезе меѓу непријателите. Се пренесува дека во газата Хајбер на Јафур му ставиле самар, на главата му навлекле улар од јаже исплетено од влакна на урмена палма и дека нашиот Пејгамбер јавал и на него. Кога нашиот Пејгамбер се врати од Прошталниот хаџ, Јафур веќе беше угинал, а Дулдул по преселувањето на нашиот Пејгамбер на ахиретот му остана на хазрети Алија. На неа јаваше хазрети Алија сѐ до своето шехидство, потоа хазрети Хасан, потоа хазрети Хусејн, а уште подоцна хазрети Мухаммед ибн Ханефија. Дулдул живееше до времето на хазрети Муавија.
Камилите на Пејгамберот
Касва: оваа камила на Пејгамберот, наречена и Џеда и Адба, беше од добитокот на Бени Кушејр ибн Ка’б ибн Ребиа ибн Амир или на Хурејш ибн Ка’б; хазрети Ебу Бекр ја купи за четиристотини дирхеми и за истата цена му ја отстапи на нашиот сакан Пејгамбер. Нашиот Пејгамбер ја направи хиџрата во Медина јавајќи на Касва. На неа отиде на умрата Худејбија. И Мека ја освои јавајќи на неа. Пејгамберот ја пушташе Касва на трки и ниедна камила не можеше да ја престигне. Но еден бедуин влезе во трка со една двегодишна камила и ја престигна. На Прошталниот хаџ ја одржа хутбата на Арафат од грбот на Касва. Во времето на халифатот на хазрети Ебу Бекр, Касва беше пуштена во гробиштата Џенетул-Баки. Таму пасеше слободно сѐ додека не угина.92
„Аллаху мој! Како што мојот лик го создаде убав, разубави го и мојот ахлак“ Хадис-и шериф
Камилата земена како плен од Ебу Џехл: во газата Бедр познатата камила на Ебу Џехл му падна како плен во делот на нашиот сакан Пејгамбер. Сѐ до умрата Худејбија нашиот Пејгамбер тргнуваше во гази и на оваа камила. За умрата ѝ стави белег дека е одредена за курбан. Мушриците сакаа да ја откупат нудејќи сто камили. Нашиот Пејгамбер рече: „Да не ја бевме одвоиле и одредиле за курбан, ќе ви ја исполнев желбата.“ Молзните камили: нашиот Пејгамбер имаше седум молзни камили што пасеа на пасиштата Зул-Џедр и Џема, наречени Хана, Семра, Урејс, Са’дија, Бегум, Јесира и Деба; семејството на нашиот Пејгамбер живееше од нивното млеко, по два полни мева што им ги носеа секоја ноќ.93 Но кога нашиот Пејгамбер се пресели на ахиретот, од нив не беше останала ниту една.
Имотите што Пејгамберот ги направи вакаф
Првиот вакаф (имот завештан за добротворни цели) во исламот беа седумте градини и бавчи што Мухајрик, кој стана шехид на Ухуд, завешта да му бидат предадени на нашиот Пејгамбер, а нашиот Пејгамбер ги прими и ги направи вакаф. Тие се викаа: 1. Мисеб, 2. Сафија, 3. Делал, 4. Хусна, 5. Бурка, 6. Еваф, 7. Мешреба.94 Мухајрик, кој пред да стане муслиман беше еден од учените и од богатите меѓу Евреите, во газата Ухуд застана пред своите сонародници и го изрази својот став со зборовите: „Па и вие добро знаете дека Мухаммед е пејгамберот на последното време. Во Теврат неговите особини се запишани јасно и разговетно. Сега нам ни доликува да го следиме и да бидеме покрај него во неговите тешки денови.“ Евреите рекоа: „Право велиш, но денес е сабота. Не смее да се работи!“ Гледајќи дека настојувањето нема полза, го опаша својот меч и објави дека е муслиман. На своите блиски им го остави ова завештание: „Ако бидам убиен, сиот мој имот му припаѓа на Мухаммед. Слободен е да го користи како што сака.“ Отиде и се приклучи на исламската војска. И го испи шербетот на шехидството, радијаллаху анху.
И така, битката заврши, раните беа превиени. Блиските на Мухајрик останаа верни на завештанието и му го оставија неговиот имот на Хабибуллах. А Пејгамберот ги направи вакаф овие земјишта со студена вода и обилни плодови и ги отвори за полза на сиромасите и на сиротињата. Ете, така започна традицијата на вакафот во исламската цивилизација. Пејгамберот го пофали со зборовите: „Мухајрик е добар човек од еврејскиот род.“
Вакафите на нашиот Пејгамбер во Медина, општо земено, потекнуваат од имотот на Мухајрик.
Ибн Хумејд вели: „Халифата Омер ибн Абдулазиз посака да му донесат урми од вакафските урмени насади на Мухајрик. Му ги донесоа во еден послужавник. Кога Омер ибн Абдулазиз кажа: ‚Ебу Бекр ибн Хазм ми напиша дека овие урми се од урмената палма што останала од времето на Ресул алејхиселам и дека Ресул алејхиселам јадел од неа‘, јас реков: ‚О Емирул-муминин! Подели ни ги!‘ Ги подели. На секој од нас му паднаа по девет урми.“
Омер ибн Абдулазиз рече: „Кога влегов во тој урмен насад како управител на Медина, јадев од урмите на таа палма и никогаш не сум видел толку вкусна и слатка урма!“
Амр ибн Мухаџир вели: „Предметите на Ресул алејхиселам се чуваа во една соба кај Омер ибн Абдулазиз и тој секој ден ги гледаше. Курејшиите што доаѓаа и се собираа околу него ги воведуваше во таа соба, а потоа, свртен кон овие предмети, велеше: ‚Ете го наследството на возвишената личност со која Аллах ве почести!‘“ Тие беа: 1. еден лежај исплетен од листови на урмена палма,
2. една перница со кожна навлака, полнета со влакна од урмена палма, 3. еден поголем послужавник, 4. една чаша за вода,
5. една облека, 6. една рачна воденица,
7. еден тоболец за стрели, 8. еден кадифен јорган.
(Овој јорган, поради пријатните мириси што се впиле во него од благословеното тело на Ресулуллах, мирисаше поубаво од мошус. Кога Омер ибн Абдулазиз (радијаллаху анху) ќе се разболеше, се миеше со водата од перењето на тој јорган и оздравуваше.)
Кога морето на љубовта се разбранува,
Се појави тој единствен бисер („Дурр-и јетим“),
И Пречистиот Создател во негова чест рече:
(Левлаке лема халактул-ефлак.)
Кога се роди, светлината на тоа Сонце
Ја исполни целата вселена;
Кој оди по неговите стапки,
Добро наоѓа во секоја своја работа.
Иако цели кралства беа под негова заповед,
Не поседуваше ни три кошули.
Во неговата куќа немаше многу имот;
По неговата смрт се виде – оклопот му беше во залог.
Покрај она што речиси секогаш го гледаше,
Што вреди овој свет?
Неговите доброчинства беа обилни за секого,
Да рече „немам ништо“ – тоа кај него го немаше.
Понекогаш даваше толку многу
Што сите негови непријатели главата ја приклонуваа.
За секое сираче беше нежен татко,
Сочувството му беше обилно и за подлиот.
Во секоја негова работа имаше многу мудрост,
Никогаш никому не му префрли за доброто што му го направи.
Го посетуваше болниот
И на напатениот лек му донесуваше.
„Ја Ресулаллах! Немам сила да те фалам, зашто сите сме создадени тебе во чест. Накратко, о Владетелу на земјата на верноста, мојот живот нека ти е жртва, сѐ нека ти е жртва!“ Хусеин Хилми ибн Саид (рахметуллахи алејх)
Теџехуд-намазот никогаш не го оставаше,
Од страв од Аллах не легнуваше да спие.
Пејгамберот секого, секогаш,
Го сметаше еднаков со самиот себе.
Се гордееше што е роб,
Украсен беше со божествен ахлак.
Кој и да се стреми кон овој пат,
Со убави својства се украсува.
Постојано одеше во едно училиште
Каде што учител му беше Аллах.
За да го опише, Рахман
Во Кур’анот убаво го изложи.
До Махшерот, врз Владетелот на пејгамберите
Нека има салавати без крај!
Врз неговото семејство и неговите асхаби
Нека има салат и селам, понизно!
Златниот олук / Кааба
Надворешниот изглед на Месџидун Небеви / Медина-и муневвере
ХИЛЈЕ-И СЕАДЕТ
Откако ги посоветува своите асхаби,
Гордоста на светот рече: по мене,
Ако некој го види моето чисто хилје,
Ќе биде како да го видел моето лице;
Ако, кога ќе го види, во него се роди љубов,
Односно, ако се вљуби во мојата убавина,
Ако посака да ме види,
Ако срцето му е полно со љубов кон мене,
Џехенемот ќе му биде харам (строго забранет),
Мојот Господар ќе му го подари џенетот.
И Хак нема да го воскресне гол,
Ќе го постигне простувањето на Хак.
Речено е: ако нечија рака
Со љубов го напише хилјето на Ресулот,
Хак ќе го заштити од страв,
Макар лицето на земјата да се исполни со беди.
На овој свет телото нема да му види болест,
Целото тело никогаш нема да трпи болка.
Иако тој човек направил грев,
Џехенемот за неговото тело ќе биде харам.
На ахиретот ќе се спаси од казната,
На овој свет секоја работа ќе му биде лесна.
И Господарот со величие ќе го воскресне
Заедно со оние што на овој свет го видоа Ресулот.
Иако е тешко да се изложи хилјето на Пејгамберот,
Почнуваме, колку што ни е можно.
Барајќи прибежиште кај Сопственикот на величието,
Понизно го опишуваме.
Во овој збор се согласија уметите:
Гордоста на светот беше бел и румен.
Неговото благословено лице беше чисто бело,
Како ружа, малку црвеникаво.
Потта на неговото лице, како бисери,
Уште поубав го правеше тој скапоцен камен.
Кога ќе се испотеше тој извор на радост,
Како да се брануваше море од нур.
Очите му изгледаа секогаш како со сурма потцртани,
Неговите убави очи ги привлекуваа срцата.
Белото на очите му беше бело до крај,
Неговиот Господар го пофали со ајет.
Црнилото на очите не му беше мало,
За него блиското и далечното беа исто.
Очите му беа широки, убави и нежни,
Неговото благословено лице секогаш сееше нур.
Силата на видот на Мустафа
Ноќе беше моќна исто како дење.
Ако сакаше да погледне некаде,
Се свртуваше и неговото чисто тело.
Телото го вртеше заедно со главата,
И тоа никогаш не го напушти.
Ресул-и екрем имаше, секако, тело,
Но доликува да речам: душа што добила тело.
Убав и мил беше Ресулот,
Многу сакан од Хак беше Ресулот.
Малик и Ебу Хала рекоа:
Веѓите му беа како млада месечина, раздвоени.
Меѓу двете веѓи, секогаш,
Јасно се гледаше како сребро.
Неговото благословено лице беше малку тркалезно,
Кожата му беше бистра и сјајна.
Михработ на неговите црни веѓи
Беше кибла на целиот свет.
Кога ќе се погледнеше одстрана, неговиот благословен нос
Во средината изгледаше малку издигнат.
Беше многу убав, прав и нежен,
Кој ќе го видеше, не можеше целосно да го опише.
Забите му беа малку раздвоени,
Сјаеја како низа бисери.
Секогаш кога ќе се покажеа предните заби,
Нур го обвиваше сето наоколу.
Кога ќе се насмееше Предводникот на двата света,
Пејгамберот на сѐ, живо и неживо,
Се гледаа неговите предни заби, пречисти,
Нежни како зрна град.
Ибн Абас вели: Хабибот на Аллах
Се срамеше да се смее.
Поради својата срамежливост тој, потпората на верата,
Никогаш, велат, не се смееше на глас.
Нежен и срамежлив беше чесниот Ресул,
Секогаш од срам избегнуваше да гледа втренчено.
Лицето му личеше на полна месечина,
Неговата личност беше огледало на својствата на возвишениот Мевла.
Тоа убаво лице секогаш беше светло,
Од неговиот сјај не можеше да се гледа.
Тој убав Пејгамбер ги освои срцата,
Сто илјади асхаби беа вљубени во него.
Оние што само еднаш го видоа во сон
Рекоа: на овој свет нема таква радост.
И нека се знае: неговите убави образи
Не беа многу полни, велат.
Џенаб-и Халик со љубов му го создаде
Лицето бело, а челото отворено.
Нурот на неговиот врат во секој миг
Блескаше меѓу неговата коса.
Од неговата благословена брада, добро знај,
Само седумнаесет влакна беа побелени.
Не беше ни кадрава ни долга,
Беше складна како секој дел од неговото тело.
Чистиот врат на Ресулот на сите краишта
Беше многу бел и многу бистар.
Многумина од асхабите, луѓе со убав едеп,
Сите рекоа: стомакот и градите му беа рамни.
Да се отвореа неговите благословени гради,
Ризницата на знаењето ќе расфрлаше фејз95.
Таму каде што љубовта ја направи својата чесна постојка,
Можат ли да бидат поинакви тие благословени гради?
Неговите благословени гради беа широки,
Во нив беше спуштено ледунското знаење.
Бели и бистри беа тие широки гради,
Оние што ги гледаа мислеа дека гледаат сјајна полна месечина.
Огнот на љубовта кон Вечниот
Го беше запалил тој убавец во пламен.
Тоа секако го знаат и старите и младите:
Гордоста на светот имаше широки плешки.
И средината на грбот му беше полна,
Беше сопственик на дарежливоста, среќен.
Во неговата сребрена кожа имаше нежност,
Имаше прилично голем печат на пејгамберството.
Печатот на пејгамберството беше на грбот,
Секако, блиску до десната страна.
Оние што го опишаа ни соопштија:
Благословениот печат беше голема бенка.
Бојата му беше темна, блиску до жолта,
Беше голем колку гулабово јајце.
Околу него, како повлечени линии,
Имаше ситни влакненца, збиени едно до друго.
Оние што го опишаа тој човек со возвишено потекло
Рекоа: Пејгамберот имаше крупни коски.
Секоја коска беше крупна, машка,
Ликот и нравот му беа царски.
Секој негов благословен дел од телото
Беше создаден складен и силен.
Секој дел од телото на Пејгамберот беше убав
Како ајетите на Кур’анот.
Дланките на тој султан
И стапалата на неговите нозе
Беа широки, чисти, нежни и пријатни,
Меки и мили како свежа ружа.
Многу складни, велат оние што гледаат проникливо,
Беа тие благословени раце, обдарени со керамет.
Ако Пејгамберот поздравеше некого,
Секогаш се насмевнуваше.
Макар да поминеа еден-два дена,
Па дури и да поминеше повеќе од еден месец,
По неговиот пријатен мирис се препознаваше
Тој човек меѓу луѓето.
Неговото тело без влакна беше како кристал,
Како да ја пофалам таа страна!
За да го гледа Пријателот, тој чесниот
Со целото свое нежно тело стана око.
Неговата нежна кожа беше совршена,
Создателот во неа ја покажа Својата мудрост.
На градите и на стомакот немаше
Ниту едно влакно – како сребрена плоча.
Само од средината на градите надолу
Беше наредена, без отстапување, една низа влакна.
Таа црна линија на тоа благословено тело
Беше убава како светлиот круг околу месечината.
Цел живот останаа такви
Неговите благословени делови од телото, како во младоста.
Колку повеќе одминуваа годините на Пејгамберот,
Секогаш се освежуваше како пупка.
И немој да помислиш дека Султанот на вселената
Бил многу дебел.
Не беше ни слаб ни многу полн,
Беше умерен и многу силен.
Луѓето со проникливо срце рекоа за него:
Деловите на телото не му беа ни поголеми ни помали еден од друг.
Градителот ја подигна палатата на неговото тело
Врз темелите на правдата и праведноста.
Неговото чисто тело беше со совршена мера,
Целото тело му беше потонато во нур.
Беше со среден раст тој чие место е кај Сидре,
Преку него светот го најде својот ред.
Оние што ја гледаа муџизата на неговиот раст
Сите рекоа, фалејќи ја неговата возвишена личност:
Не сме виделе таков убавец со лице како ружа,
Убав и по раст, и по нарав, и по лице.
Иако Пејгамберот беше со среден раст,
Ако одеше со некој што беше висок,
Колку и да беше висок тој човек,
Пејгамберот пак изгледаше повисок.
Тој скапоцен камен беше повисок од високиот човек
За една дланка.
Кога одеше по некој пат со достоинство,
Одеше многу брзо.
Велиме уште, опишувајќи ги неговите чесни особини:
Кога одеше, се наведнуваше напред.
Односно, како некој што слегува по нанадолнина,
Секогаш малку се наведнуваше напред.
Славен и чесен беше тој, величествениот,
Со него се гордееше душата на Халил.
Личноста што Аллах ќе ја посака,
Секој нејзин дел, секако, е највозвишен.
Ако, одејќи по патот, некој
Ненадејно го видеше Ресулуллах,
Страв му паѓаше в срце
Од величието на Ресулуллах.
А ако некој со Пејгамберот постојано
Разговараше и ги слушаше неговите зборови,
Од сладоста на неговите зборови
Би му станал слуга, ако Ресулот го прифатеше.
Вечниот Создател го беше украсил
Со убав ахлак, без рамен и без замена.
Ја Ресулаллах! Немам сила да те фалам,
Зашто сите сме создадени тебе во чест.
Накратко, о Владетелу на земјата на верноста,
Мојот живот нека ти е жртва, сѐ нека ти е жртва!
Hüseyin Hilmi Işık
(каддесаллаху теала сиррехул-азиз)
Еден стар изглед на Мека-и мукерреме
КАСИДАТА НА ЕХЛИ СУНЕТ
Верувањето на Ехли сунет е она што најпрво ти е потребно,
Има седумдесет и три групи, но другите се за џехенемот.
Муслиманите сите се сунити; првенец на сите е Ну’ман.
Со џенет се израдувани оние што во иманот одат по нив.
Направи го цврсто своето верување; потоа врзи се за исламот!
Исполни ги петте услови на исламот; веднаш чувај се од харамите!
Ако направиш некој грев, направи тевба, не губи време!
Кој не го следи исламот, еден ден секако ќе зажали.
Не дај да те измами безверникот: ќе пропаднеш и ти, пази!
Ако им веруваш на слатките зборови, потоа лошо ќе ти биде!
Дволичните се намножија: однадвор мелек, однатре змија,
За да те фатат во стапица, се покажуваат пријатели, и тоа од срце.
Секој се мисли за прав: „Лош е – вели – оној што не ме следи мене.“
Исламот е вагата; тој е што го одделува правиот!
Знај дека оној што не го следи исламот е човек скршнат од правиот пат;
Во овој збор секако верува оној што добро ја разбира историјата.
Зошто трча кај лекар оној што го боли нешто?
Затоа што никој не сака да умре; од сѐ е послаток животот.
„Желба да живеам вечно немам“ – има ли некој што така вели?
Да се умре не значи да се исчезне; верувај во животот во гробот!
Џенетот е вечен, а и џехенемот; тоа го соопшти Кур’анот,
Треба да се чува човек од вечната мака, макар да е само сомнеж.
Има и такви што не веруваат во тоа; лилјакот бега од светлината.
Врана наоѓа вкус во буништето; славејот е тој што ја бара ружата.
Исламот секако не може да го сака оној што е предаден на нефсот и на ќефот.
Можат ли овие две да бидат едно? Доброто е одвоено од лошото!
Муслиманите го признаваат правото и прават добро на секое создание,
Безверниците се како змии; уживаат да нанесуваат болка.
Аман, Господаре мој, аман! Колку е тешко последното време,
Знаењето за верата е заборавено; многу се намалија оние што клањаат намаз.
