IL-MI’RÂJ

Il-Profeta maħbub tagħna (sallallâhu ‘alaihi wa sallam) kien ifisser l-Iżlam lil kull min kien jara u lil kull tribù, kemm lil dawk li kienu jiġu għall-hajj, kif ukoll lil dawk li kienu jiġu Mekka u fil-fieri għan-negozju. Kien jitlobhom iħarsuh u jgħinuh iwassal l-Iżlam lin-nies. Iżda ħadd la sar Musulman u lanqas aċċetta li jħarsu. Barra minn hekk, kienu jinsultawh, jagħmlulu l-krudeltà, jitturmentawh, jiddieħku bih u jgħidulu giddieb. Sid id-dinjiet kien għajjien ħafna, bil-ġuħ, bil-għatx, imdejjaq u mnikket ferm. Hekk kienu jgħaddulu l-jiem, u din il-qagħda kienet iddum sa tard bil-lejl. Il-politeisti ta’ Mekka kienu jimxu warajh bla waqfien, u bħalma kienu jżommu lin-nies li kienu jiġu jżuru l-Kâ’ba milli jsiru Musulmani, hekk ukoll ma kinux jieqfu milli jagħmlu l-krudeltà ma’ Habîb al-akram. Għal Rasûlullah ma baqax post fejn imur. Kullimkien kien hemm l-għedewwa. Ftit xhur f’Mekka għaddew b’tbatija kbira.

Fis-sebgħa u għoxrin lejl tax-xahar imbierek ta’ Rajab, mar dritt fid-dar ta’ Umm Hânî, bint zijuh Abû Tâlib, li kienet tinsab fil-kwartier ta’ Abû Tâlib. Umm Hânî dak iż-żmien kienet għadha ma emmnitx. Meta staqsiet: “Min hu?”, Rasûlullah qal: “Jiena Muhammad, bin zijuk. Jekk tilqagħni, ġejt għandek mistieden.”

Umm Hânî qalet: “Ħajti fidwa għal mistieden bħalek, li jgħid is-sewwa, fidil, nobbli u onorat. Imma kieku għarraftni minn qabel li ġej, kont inħejji xi ħaġa. Issa m’għandi xejn x’nagħtik tiekol.” Rasûlullah qal: “Ma rridx ikel u xorb. L-ebda waħda minn dawn ma tinteressani. Biżżejjed għalija post fejn nagħmel ’ibâda lir-Rabb tiegħi u nitolbu bil-ħniena.”

Umm Hânî daħħlet lill-Profeta maħbub tagħna ġewwa u tatu ħasira, baċin u buqar. Li jilqgħu tajjeb lill-mistieden u jħarsuh mill-għadu, l-Għarab kienu jqisuh l-aktar dmir onorat. Jekk lill-mistieden f’dar kien jiġrilu xi ħażen, dan kien ikun għajb kbir għal sid id-dar. Umm Hânî ħasbet: “Dan għandu ħafna għedewwa f’Mekka. Hemm saħansitra min irid joqtlu. Biex inħares ġieħi, se noqgħod għassa fuqu sa filgħodu.” Ħadet ix-xabla ta’ missierha u bdiet iddur madwar id-dar. Rasûlullah dak il-jum kien weġġa’ ħafna. Għamel il-wudû’ u beda jitlob bil-ħniena lir-Rabb tiegħu, jitlob il-maħfra u jagħmel talba biex il-qaddejja jaslu għall-fidi u jiksbu l-hena. Kien għajjien ħafna, bil-ġuħ u mnikket. Hekk kif imtedd fuq il-ħasira, raqad.

F’dak il-ħin Alla l-Għoli qal lil Jabrâîl ’alaihis-salâm: “Lill-Profeta maħbub Tiegħi nikkittu ħafna. Il-ġisem imbierek u l-qalb delikata tiegħu weġġajthom ħafna. U hu, f’din il-qagħda, xorta jitlobni bil-ħniena. Ma jaħseb f’xejn ħlief Fija. Mur, ġib lill-Habîb Tiegħi! Urih il-Jannah Tiegħi u l-Jahannam Tiegħi. Ħa jara l-grazzji li ħejjejt għalih u għal dawk li jħobbuh. Ħa jara l-kastigi li ħejjejt għal dawk li ma jemmnux fih u li jweġġgħuh bi kliemhom, bil-kitbiet u bl-għemejjel tagħhom. Jiena se nfarrġu. Jiena se nfejjaq il-ġrieħi tal-qalb delikata tiegħu.”

Meta Jabrâîl ’alaihis-salâm wasal għand Rasûlullah, sabu rieqed raqda ħelwa.

Ma kellux qalb iqajmu. Kien f’għamla ta’ bniedem. Bieslu qiegħ siequ l-imbierka. Billi Jabrâîl la għandu qalb u lanqas demm, xufftejh kesħin qajmu lil Rasûlullah. Sidna l-Profeta minnufih għaraf lil Jabrâîl ‘alaihis-salâm u, billi beża’ ħafna li r-Rabb tiegħu seta’ kien irrabja għalih, qal: “O ħija Jabrâîl! Għaliex ġejt f’dan il-ħin mhux tas-soltu? Jaqaw għamilt xi żball? Jaqaw irrabjajt lir-Rabb tiegħi? Jew ġibtli xi aħbar morra?”

“Ma rridx ikel u xorb. L-ebda waħda minn dawn ma tinteressani. Biżżejjed għalija post fejn nagħmel ’ibâda lir-Rabb tiegħi u nitolbu bil-ħniena” Hadîth sharîf

Jabrâîl ‘alaihis-salâm qal: “O l-ogħla fost il-ħlejjaq kollha! O l-maħbub tal-Ħallieq, o mexxej tal-profeti, għajn it-tjubija, nixxiegħa tal-virtujiet, Profeta onorat u kbir! Ir-Rabb tiegħek jibgħatlek is-salâm u jsejjaħlek Għandu. Jekk jogħġbok, qum, ejja mmorru.” Il-Profeta maħbub tagħna għamel il-wudû’. Jabrâîl ‘alaihis-salâm qiegħed fuq ir-ras imbierka ta’ Rasûlullah turban tan-nûr, libbsu libsa tan-nûr u dawwarlu ma’ qaddu l-imbierek ħżiem tar-rubini. F’idu l-imbierka tah bastun tal-iżmerald imżejjen b’erba’ mitt perla. Kull perla kienet tiddi bħall-kewkba Venere. F’saqajh imbierka libbsu żraben tal-iżmerald aħdar.

Imbagħad, id f’id, waslu sal-Kâ’ba. Hemm Jabrâîl ‘alaihis-salâm fetaħ is-sider imbierek tal-Profeta maħbub tagħna. Ħariġlu qalbu u ħasilha bl-ilma ta’ Zamzam. Imbagħad ġab reċipjent mimli għerf u fidi, ferrgħu fiha u għalaqlu sidru.

L-ewwel qibla tagħna, il-Masjid al-Aqsâ / Ġerusalemm

Imbagħad Jabrâîl ’alaihis-salâm ippunta lejn annimal abjad jismu Burâq, li kien ġab minn Jannah, u qal: “O Rasûlallah! Irkeb fuq dan! L-anġli kollha qegħdin jistennewk fit-triq.” F’dak il-ħin, in-niket ħakem lil Sidna l-Profeta u ntilef fil-ħsieb. Imbagħad Alla l-Għoli kellem lil Jabrâîl ’alaihis-salâm: “O Jabrâîl! Staqsih għaliex il-Habîb Tiegħi mnikket!”, u Sidna l-Profeta (sallallâhu ’alaihi wa sallam) wieġeb: “Rajt tant unur u tant rispett. Ġiet f’moħħi din: x’se tkun il-qagħda tal-ummah dgħajfa tiegħi f’jum il-qiyâmat? Kif se jibqgħu wieqfa fuq saqajhom għal ħamsin elf sena fl-Arasât, iġorru t-toqol ta’ daqstant dnubiet tagħhom, u kif se jaqsmu l-pont tas-Sirât, li hu triq ta’ tletin elf sena?” Imbagħad wasal l-ordni divin: “O Habîb Tiegħi! Kun trankwill. Għall-ummah tiegħek iż-żmien ta’ ħamsin elf sena se nagħmlu daqs waqt wieħed. Titnikkitx!”

Sidna l-Profeta rikeb fuq Burâq. Burâq kien jimxi b’ħeffa kbira; b’pass wieħed kien jasal ’il bogħod aktar milli tilħaq il-ħarsa. Matul il-vjaġġ, Jabrâîl ’alaihis-salâm qal lill-Profeta maħbub tagħna biex jinżel f’xi waqfiet u jagħmel is-salât. Sid id-dinjiet, għal dan, niżel eżatt tliet darbiet u għamel is-salât. U Jabrâîl ’alaihis-salâm staqsieh kienx jaf il-postijiet fejn għamel is-salât. Wieġbu hu stess, u għarrfu li l-ewwel post fejn niżel kien Medina, u li lejn dik il-belt kien se jagħmel il-Ħiġra. Għarrfu wkoll li l-postijiet l-oħra kienu t-Tûr Sînâ, fejn Hazreti Mûsâ kellem lil Alla l-Għoli b’mod bla direzzjoni u li ma jistax jinftiehem, u fl-aħħar Bayt Lahm, fejn twieled Îsâ ’alaihis-salâm. Imbagħad waslu fil-Masjid al-Aqsâ f’Ġerusalemm (al-Quds).

Fil-Masjid al-Aqsâ, Jabrâîl ‘alaihis-salâm fetaħ toqba b’subgħu f’blata u rabat magħha lil Burâq. Hemm kienu nġabru, f’għamla ta’ bnedmin, l-erwieħ ta’ xi wħud mill-profeti ta’ qabel. Biex isir is-salât fil-ġemgħa, lil Âdam, lil Nûh u lil Ibrâhîm (’alaihimus-salâm), wieħed wara l-ieħor, ġie offrut li jkunu l-imâm. Talbu skuża u ma aċċettawx. Jabrâîl qal: “Waqt li int hawn, ħadd ieħor ma jista’ jkun l-imâm”, u ressaq ’il quddiem lil Habîbullah.

Sidna l-Profeta sar l-imâm tal-profeti u mexxielhom salât ta’ żewġ rak’ât. Dak li ġara wara rrakkontah hekk: “Jabrâîl (‘alaihis-salâm) ġabli reċipjent b’xorb ta’ Jannah u reċipjent ħalib. Jien ħadt il-ħalib. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qalli: ‘Għażilt il-fitra (il-hena taż-żewġ dinjiet).’ Imbagħad offrewli żewġ tazzi oħra. F’waħda kien hemm l-ilma, u fl-oħra l-għasel; xrobt mit-tnejn. Jabrâîl qal: ‘L-għasel ifisser li l-ummah tiegħek se tibqa’ sa jum il-qiyâmat, u l-ilma li l-ummah tiegħek se titnaddaf minn dnubietha.’ Imbagħad tlajna flimkien lejn is-sema. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) ħabbat il-bieb. ‘Min int?’ staqsew. ‘Jiena Jabrâîl.’ ‘U min hemm miegħek?’ ‘Dan Muhammad (‘alaihis-salâm).’ ‘Intbagħatlu (il-wahy u l-istedina għall-Mi’râj, biex jitla’ s-sema)?’ ‘Iva, intbagħatlu’, qal. ‘Merħba lil min ġie! X’vjaġġatur sabiħ dan li wasal!’ qalu, u l-bieb infetaħ minnufih, u sibt ruħi quddiem Âdam (‘alaihis-salâm). Qalli: ‘Merħba’ u għamel talba għalija… Fuq il-lemin u fuq ix-xellug ta’ Âdam ‘alaihis-salâm kien hemm, bħal dellijiet, l-erwieħ ta’ xi nies. Meta Âdam (‘alaihis-salâm) kien iħares lejn il-lemin, kien jitbissem, u meta kien iħares lejn ix-xellug, kien jibki. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qal: ‘O Rasûlallah, dawn id-dellijiet huma l-erwieħ ta’ wlied Âdam. Dawk fuq il-lemin huma għal Jannah, u dawk fuq ix-xellug għal Jahannam! Meta jħares lejn il-lemin, jitbissem, u meta jħares lejn ix-xellug, jibki!’

“O l-ogħla fost il-ħlejjaq kollha! O l-maħbub tal-Ħallieq, o mexxej tal-profeti, għajn it-tjubija, nixxiegħa tal-virtujiet, Profeta onorat u kbir! Ir-Rabb tiegħek jibgħatlek is-salâm u jsejjaħlek Għandu. Jekk jogħġbok, qum, ejja mmorru” Jabrâîl ’alaihis-salâm

Hemm rajt ħafna anġli. Kollha kienu wieqfa fil-qiyâm, b’khushû’ u umiltà, mogħtija għad-dhikr ‘Subbûhun quddûsun rabbul-malâ’ikati war-rûh’. Staqsejt lil Jabrâîl: ‘Din hija l-‘ibâda ta’ dawn l-anġli?’ ‘Iva. Minn meta nħolqu sa jum il-qiyâmat jibqgħu fil-qiyâm. Itlob lil Haqq ta’âlâ biex jagħti din il-‘ibâda lill-ummah tiegħek’, qal. Tlabt lil Haqq ta’âlâ. Laqa’ t-talba tiegħi. Dan huwa l-qiyâm fis-salât.

(Hemm) iltqajt ma’ grupp. L-anġli kienu jfarrkulhom rashom, u rashom kienet terġa’ ssir kif kienet. Kienu jerġgħu jolqtuhom, u reġgħet issir kif kienet. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawn huma dawk li kienu jitilqu s-salât tal-Ġimgħa u l-ġemgħa, u li ma kinux jagħmlu sewwa r-rukû’ u s-sajda.’

Rajt grupp. Kienu bil-ġuħ u għarwenin. Iz-zabâniya kienu jsuquhom jirgħu f’Jahannam. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawk li ma kellhomx ħniena mal-foqra u ma kinux jagħtu z-zakât.’

Għaddejt minn ħdejn grupp. Quddiemhom kien hemm ikel bnin. U fil-ġenb kien hemm karkassa. Kienu jħallu dak l-ikel bnin u jieklu mill-karkassa. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawn huma l-irġiel u n-nisa li kienu jħallu l-halâl u jduru lejn il-harâm. Huma nies li, għalkemm kellhom ġid halâl, kienu jieklu l-harâm.’

Rajt (xi) nies li, mit-toqol tat-tagħbija fuq daharhom, ma kellhomx saħħa jiċċaqilqu. Hekk kif kienu, kienu jsejħu lin-nies u jitolbuhom jgħabbuhom aktar. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawn huma dawk li ħadu b’qerq l-amâna. Għalkemm ħadu d-drittijiet tan-nies, xorta jkomplu bil-krudeltà.’

Għaddejna minn ħdejn grupp ta’ nies li kienu jaqtgħu laħamhom stess u jiekluh. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qal: ‘Dawn huma dawk li jgħidu fuq ħaddieħor minn wara daharhom u jġorru l-kliem.’

Rajt grupp ta’ nies b’wiċċhom iswed u għajnejhom blu, li x-xoffa ta’ fuq tagħhom kienet tasal sa ġbinhom u dik t’isfel kienet imdendla sa saqajhom, u minn ħalqhom kien joħroġ id-demm u l-materja. F’kalċijiet tan-nar kienu jagħtuhom jixorbu d-demm velenuż u l-materja li tnixxi minn Jahannam, u huma kienu jinhqu bħall-ħmir. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawn huma dawk li jixorbu x-xorb li jsakkar.’

Iltqajna ma’ grupp ta’ nies li lsienhom kien maqlugħ minn rashom u li d-dehra tagħhom kienet mibdula fid-dehra tal-ħanżir, u hekk kienu qegħdin jiġu kkastigati. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qal: ‘Dawn huma dawk li jagħtu xhieda falza.’

Iltqajna ma’ poplu ieħor. Żaqqhom kienet minfuħa u mdendla ’l isfel, lewnhom kien sar blu, idejhom u saqajhom kienu marbutin, u ma setgħux iqumu minn posthom. Staqsejt lil Jabrâîl dwarhom. Qal: ‘Dawn huma dawk li jieklu l-użura (ribâ).’1

Iltqajna ma’ xi nisa. Wiċċhom kien iswed u għajnejhom blu. Kienu lebbsuhom ħwejjeġ tan-nar. L-anġli kienu jsawtuhom b’mazez tan-nar. Huma kienu jgħajtu bħall-klieb u l-ħnieżer. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Jabrâîl qal: ‘Dawn huma n-nisa li jagħmlu ż-żina u li jweġġgħu lil żwieġhom.’

Rajt grupp. Kienu ħafna ħafna. Kienu maqfulin fil-widien ta’ Jahannam. In-nar kien jaħraqhom, huma jerġgħu jieħdu l-ħajja, u n-nar jerġa’ jaħraqhom. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Qal: ‘Dawn huma dawk li ma kinux jobdu lil missirijiethom.’

Għaddejt minn ħdejn grupp. Kienu jiżirgħu, u l-għelejjel f’waqt wieħed kienu jsiru u jagħmlu s-sbul. Staqsejt: ‘Min huma dawn?’ Jabrâîl qal: ‘Dawk li jagħmlu l-‘ibâda għal Alla l-Għoli.’

Wasalt ħdejn baħar. Impossibbli tfisser il-qagħda tal-għaġeb ta’ dan il-baħar. Kien aktar abjad mill-ħalib u kellu mewġ bħal muntanji. Staqsejt: ‘X’baħar hu dan?’ Qal: ‘Isem dan il-baħar huwa l-Baħar tal-Ħajja. Meta Haqq ta’âlâ jqajjem lill-mejtin, minn dan il-baħar se jniżżel ix-xita. L-iġsma mħassra u mfarrka jerġgħu jieħdu l-ħajja u jqumu mill-oqbra bħalma jinbet il-ħaxix…’

Imbagħad tlajna fit-tieni sema. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) reġa’ ħabbat il-bieb. Intqal: ‘Min int?’ ‘Jiena Jabrâîl.’ ‘U min hemm miegħek?’ ‘Dan Muhammad ‘alaihis-salâm.’ ‘Intbagħatlu l-wahy u l-istedina għall-Mi’râj?’ ‘Iva, intbagħatlu’, qal. ‘Merħba lil min ġie! X’vjaġġatur sabiħ dan li wasal!’ intqal, u l-bieb infetaħ minnufih. Sibt ruħi ħdejn Îsâ u Yahyâ ibn Zakariyyâ (‘alaihimas-salâm), ulied żewġt aħwa nisa. Qaluli: ‘Merħba’ u għamlu talba għalija… (Îsâ ‘alaihis-salâm kien ta’ tul medju u ta’ ġilda bajda lewn il-qamħ.)

Iltqajt ma’ grupp ta’ anġli. Kienu wieqfa f’fillieri, kollha fir-rukû’. Kellhom tasbîh speċjali tagħhom. Jibqgħu dejjem fir-rukû’, ma jgħollux rashom u ma jħarsux ’il fuq. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qal: ‘Din hija l-‘ibâda ta’ dawn l-anġli. Itlob lil Haqq ta’âlâ biex jagħtiha lill-ummah tiegħek.’

Għamilt talba. Hu laqagħha u ta r-rukû’ fis-salât. Imbagħad tlajna fit-tielet sema. Wara l-istess mistoqsija u tweġiba, il-bieb infetaħ u sibt ruħi ħdejn Yûsuf (‘alaihis-salâm). Ħarist, u lilu kien ingħata nofs is-sbuħija. Qalli: ‘Merħba’ u għamel talba għalija…

Rajt ħafna anġli. Kollha kienu fis-sajda, f’fillieri. Minn meta nħolqu, huma fis-sajda u jgħidu t-tasbîh bit-tasbîh speċjali tagħhom. Jabrâîl (‘alaihis-salâm) qal: ‘Din hija l-‘ibâda ta’ dawn l-anġli. Itlob lil Alla l-Għoli biex jagħmel dan l-għemil faċli għall-ummah tiegħek.’ Tlabt lil Haqq ta’âlâ. Laqa’ t-talba u tahulkom fis-salât.

Imbagħad wasalt fir-raba’ sema. Kellu bieb tan-nûr, magħmul mill-fidda safja. Fuqu kien hemm serratura tan-nûr. Fuq is-serratura kien miktub: ‘Lâ ilâha illallâh Muhammadun Rasûlullah’. Wara l-istess mistoqsija u tweġiba, sibt ruħi ħdejn Idrîs (‘alaihis-salâm). Qalli: ‘Merħba’ u għamel talba għalija. Alla l-Għoli qal dwaru (fit-tifsira tiegħu): ‘Aħna għollejnieh f’post għoli.’2

Rajt anġlu bilqiegħda fuq tron, imdejjaq u maħsub. Madwaru kien hemm tant anġli li l-għadd tagħhom jafu biss Janâb al-Haqq. Fuq il-lemin tiegħu rajt anġli mdawla (nûrânî). Kienu lebsin l-aħdar u minnhom kienet toħroġ riħa ħelwa ħafna. Minħabba s-sbuħija tagħhom, ma kienx possibbli tħares lejn wiċċhom. Fuq ix-xellug tiegħu kien hemm anġli li minn ħalqhom kien joħroġ in-nar. Quddiemhom kien hemm lanez u frosti tan-nar. Kellhom għajnejn tali li ħadd ma seta’ jiflaħ għall-ħarsa tagħhom. L-anġlu bilqiegħda fuq it-tron kellu għajnejn minn rasu sa saqajh. Kien iħares bla waqfien lejn il-ktieb ta’ quddiemu u lanqas għal waqt ma kien ineħħi għajnejh minnu. Quddiemu kien hemm siġra. Fuq kull werqa tagħha kien miktub l-isem ta’ bniedem. Quddiemu kien hemm ukoll xi ħaġa qisha baċin. Xi drabi kien jieħu xi ħaġa minnu b’idu l-leminija u jagħtiha lill-anġli mdawla fuq il-lemin tiegħu, u xi drabi kien jieħu xi ħaġa b’idu x-xellugija u jagħtiha lill-anġli mudlama (zulmânî) fuq ix-xellug tiegħu. Meta ħarist lejn (dak) l-anġlu, daħal il-biża’ f’qalbi. Staqsejt lil Jabrâîl: ‘Min hu dan l-anġlu?’ Qal: ‘Dan hu Azrâîl. Ħadd m’għandu l-qawwa jħares lejn wiċċu.’ Jabrâîl mar ħdejh u qal: ’O Azrâîl!

“‘Merħba lil min ġie! X’vjaġġatur sabiħ dan li wasal!’ qalu, u l-bieb infetaħ minnufih, u sibt ruħi quddiem Âdam (’alaihis-salâm)” Hadîth sharîf

Dan hu l-Profeta tal-aħħar żmien, il-habîb ta’ Alla l-Għoli, il-maħbub Tiegħu.’ Azrâîl (‘alaihis-salâm) għolla rasu u tbissem. Qam, urieni r-rispett tiegħu u qal: ‘Merħba! Haqq ta’âlâ ma ħalaq lil ħadd aktar onorat minnek. U l-ummah tiegħek ukoll hija fuq l-ummah kollha. Jien għall-ummah tiegħek għandi aktar ħniena minn missirijiethom u minn ommijiethom.’ Imbagħad għidtlu: ‘Għandi talba għandek. L-ummah tiegħi hija dgħajfa. Kun ħelu magħhom. Ħu l-erwieħ tagħhom bil-ġentilezza.’ Qal: ‘Għall-ġieħ ta’ Alla l-Għoli, li bagħtek bħala l-aħħar profeta u għamlek il-habîb Tiegħu, Alla l-Għoli, binhar u bil-lejl, sebgħin darba jordnali:

“Ħu l-erwieħ tal-ummah ta’ Muhammad bil-ħlewwa u bil-faċilità, u ħu ħsieb l-affarijiet tagħhom bil-qalb tajba.” Għalhekk jien ukoll għall-ummah tiegħek għandi aktar ħniena minn ommijiethom u minn missirijiethom.’ Imbagħad tlajna fil-ħames sema. Hemm iltqajna ma’ Hârûn3 (‘alaihis-salâm). Qalli: ‘Merħba’ u għamel talba tajba għalija. Rajt il-‘ibâda tal-anġli tal-ħames sema. Kollha kienu wieqfa fuq saqajhom u jħarsu lejn is-swaba’ ta’ saqajhom. Ma kienu jħarsu xejn lejn naħa oħra, u kienu jgħidu t-tasbîh b’leħen għoli. Staqsejt lil Jabrâîl (‘alaihis-salâm): ‘Din hija l-‘ibâda ta’ dawn l-anġli?’ Qal: ‘Iva, itlob lil Haqq ta’âlâ biex jagħti din il-‘ibâda lill-ummah tiegħek.’ Għamilt talba. Janâb al-Haqq tani dak li tlabt. Imbagħad tlajna fis-sitt sema. Hemm iltqajna ma’ Mûsâ (‘alaihis-salâm). Qalli: ‘Merħba’ u għamel talba tajba għalija.

Imbagħad tlajna fis-seba’ sema. Wara l-istess mistoqsija u tweġiba, sibt lil Ibrâhîm (‘alaihis-salâm) bilqiegħda, b’dahru mserraħ mal-Bayt al-Ma’mûr. F’dan il-Bayt al-Ma’mûr jidħlu kuljum sebgħin elf anġlu (u d-dawra ma terġax tasal għandhom). Sellimt lil Ibrâhîm (‘alaihis-salâm). Wieġeb is-salâm tiegħi. Qal: ‘Merħba, profeta sâlih, iben sâlih.’ (Imbagħad:) ‘O Muhammad! L-art ta’ Jannah hija delikata ħafna u l-ħamrija tagħha safja. Għid lill-ummah tiegħek biex iħawlu ħafna siġar hemm.’ Għidt: ‘Kif jitħawlu s-siġar f’Jannah?’ Qal: ‘Billi jgħidu t-tasbîh “Lâ hawla wa lâ quwwata illâ billâh”’ (u skont rakkont ieħor: ‘Subhânallâhi wal-hamdu lillâhi wa lâ ilâha illallâhu wallâhu akbar’). Imbagħad Jabrâîl (‘alaihis-salâm) ħadni sas-Sidrat al-muntahâ. Is-Sidrat al-muntahâ hija siġra li l-għeruq tagħha huma fis-sitt sema, u z-zokk u l-friegħi tagħha ’l fuq mis-seba’ sema; il-weraq tagħha huma bħal widnejn l-iljunfant, u l-frott tagħha bħal torrijiet.4 Kienet siġra li qisha tagħti dell lis-smewwiet kollha u lil Jannah. Meta fuqha jidher (tajallî) in-nûr tal-glorja u tal-kobor ta’ Alla l-Għoli, tilbes lwien differenti, tiżżejjen bir-rubini, bl-iżmeraldi jew b’ġawhar bħalhom, u ssir tant sabiħa li ebda ħlejqa minn dawk li ħalaq Alla l-Għoli ma tista’ tfisser is-sbuħija tagħha.

Jabrâîl (‘alaihis-salâm) ħadni lil hinn mis-Sidrat al-muntahâ u sellimli biex jinfired minni. Għidt: ‘O Jabrâîl! Se tħallini waħdi?’ Jabrâîl (‘alaihis-salâm) tħawwad. Beda jirtogħod mir-rispett quddiem Haqq ta’âlâ u qal: ‘O Muhammad! Jekk nagħmel pass (ieħor) wieħed, nintemm mill-glorja ta’ Alla l-Għoli. L-eżistenza tiegħi kollha tinħaraq u tispiċċa.’”

Sid id-dinjiet wasal sa hemm ma’ Jabrâîl ’alaihis-salâm. Hemm Jabrâîl ’alaihis-salâm wera ruħu lil Rasûlullah fl-għamla li biha nħalaq, b’sitt mitt elf ġewnaħ tiegħu miftuħ, u minn kull wieħed minnhom kienu jinxterdu perli u rubini.

Imbagħad wasal tapit aħdar ta’ Jannah jismu Rafraf, li d-dija tiegħu kienet aqwa minn tax-xemx. Kien dejjem mogħti għad-dhikr ta’ Alla l-Għoli, u l-ħoss tat-tasbîh tiegħu kien jimla d-dinja li kien fiha. Sellem lil Sidna l-Profeta. Rasûlullah qagħad fuq ir-Rafraf. F’waqt wieħed telgħu f’għoli kbir u għaddew minn sebgħin elf velu li jissejħu hijâb. Id-distanza bejn hijâb u ieħor kienet kbira ħafna. Fuq kull velu kien hemm anġli inkarigati. Ir-Rafraf għadda lil Sidna l-Profeta minn dawn il-velijiet, wieħed wara l-ieħor. Hekk qabżu d-dinjiet tal-Kursî, tal-Arsh u tal-erwieħ. Habîb al-akram u Nabî al-muhtaram (sallallâhu ‘alaihi wa sallam), waqt li kien jgħaddi minn kull velu, kien jisma’ l-ordni: “Tibżax, O Muhammad! Ersaq, ersaq!” Resaq tant qrib li wasal fil-maqâm ta’ Qâba qawsayn. B’mod li ma jistax jinftiehem, la jinqabad bil-moħħ u lanqas jitfisser, wasal fl-għoli li ried Alla l-Għoli. Mingħajr post, mingħajr żmien, mingħajr direzzjoni u mingħajr kif, seħħet ir-ru’ya (il-viżjoni), jiġifieri ra lil Alla l-Għoli. Mingħajr għajnejn, mingħajr widnejn, mingħajr mezz u mingħajr medjatur, kellem lir-Rabb tiegħu. Kiseb grazzji li ebda ħlejqa ma tista’ la tkun taf bihom u lanqas tifhimhom.

Hazreti Imâm Rabbânî, fil-ktieb “Maktûbât”, jgħid: “Dak is-Sarwar (‘alaihis-salâtu was-salâm), fil-lejl tal-Mi’râj, ma rax lir-Rabb tiegħu f’din id-dinja; rah fl-âkhirat. Għax Rasûl ‘alaihis-salâm dak il-lejl ħareġ mill-qafas taż-żmien u tal-post. Sab il-waqt li m’għandux bidu u lanqas tmiem. Il-bidu u t-tmiem rahom bħala punt wieħed. Dak il-lejl ra kif dawk li għandhom jidħlu f’Jannah, wara eluf ta’ snin, se jidħlu fiha u kif se jkunu fiha. Mela, il-viżjoni f’dak il-maqâm mhijiex viżjoni f’din id-dinja. Hija viżjoni tal-âkhirat.”

Meta lil Sidna l-Profeta ntqallu: “Faħħar lir-Rabb tiegħek!”, hu minnufih qal: “At-tahiyyâtu lillâhi was-salawâtu wat-tayyibât” (jiġifieri: kull tifħir, kull tislima u kull glorja li jingħadu bl-ilsna kollha, kull servizz u kull ubbidjenza bil-ġisem, u kull tjubija u ġenerożità bil-ġid, ikunu ta’ Alla l-Għoli).

“Haqq ta’âlâ ma ħalaq lil ħadd aktar onorat minnek. U l-ummah tiegħek ukoll hija fuq l-ummah kollha” Azrâîl ’alaihis-salâm

L-ewwel nett, Alla l-Għoli, mingħajr għajnejn, mingħajr widnejn, mingħajr medjatur u mingħajr post, sellem lill-Habîb Tiegħu billi qal: “Assalâmu ’alaika ayyuhan-nabiyyu wa rahmatullâhi wa barakâtuh” (O Rasûl Tiegħi! Is-salâm Tiegħi, il-barka Tiegħi u l-ħniena Tiegħi jkunu fuqek). Sidna l-Profeta wieġeb: “Assalâmu ’alainâ wa ’alâ ’ibâdillâhis-sâlihîn” (O Rabb tiegħi! Is-salâm ikun fuqna wkoll u fuq il-qaddejja sâlih Tiegħek).

Meta semgħu dan, l-anġli qalu b’leħen wieħed: “Ash-hadu an lâ ilâha illallâh wa ash-hadu anna Muhammadan ’abduhu wa rasûluh” (Naf u nemmen, qisni rajt b’għajnejja, li m’hemmx alla li jistħoqqlu l-’ibâda ħlief Alla l-Għoli. Muhammad ’alaihis-salâm huwa l-qaddej Tiegħu u r-rasûl Tiegħu).

Meta Sidna l-Profeta qal: “Assalâmu ’alainâ…”, Alla l-Għoli qal: “O Habîb Tiegħi! Hawn m’hemm ħadd ħlief aħna t-tnejn. Għaliex għidt ‘alainâ’ (fuqna)?” Rasûlullah wieġeb:

“O Alla! L-iġsma tal-ummah tiegħi, veru, mhumiex miegħi. Iżda l-erwieħ tagħhom huma miegħi. Il-ħarsa ħanina tiegħi u l-attenzjoni kollha tiegħi mhumiex ’il bogħod minnhom. Int sellimtli u biegħedtni minn kull ħażen. Kif nista’ nċaħħad lill-ummah fqira u mġarrba tiegħi, li waqgħet fil-fitna tal-aħħar żmien, minn dan l-unur u din it-tjubija kbira? Kif nista’ nħallihom bla sehem minn grazzja bħal din?”

Alla l-Għoli qal: “O Habîb Tiegħi! Illejla int il-mistieden Tiegħi. Itlob Mingħandi – x’tixtieq?” Rasûlullah (sallallâhu ’alaihi wa sallam) qal: “Nixtieq l-ummah tiegħi (O Rabb tiegħi)!”

Skont rakkont, Haqq ta’âlâ tenna din il-mistoqsija seba’ mitt darba. Rasûlullah kull darba wieġeb: “Nixtieq l-ummah tiegħi.” Meta Alla l-Għoli qal: “Dejjem titlob l-ummah tiegħek”, hu talab: “O Rabb tiegħi! Jiena dak li jitlob, u Int Dak li jagħti. Agħtini l-ummah tiegħi kollha.” Janâb al-Haqq qal: “Kieku llejla nagħtik l-ummah kollha tiegħek, la tidher il-ħniena Tiegħi u lanqas l-unur tiegħek. Parti waħda minnhom tajthielek illejla. Iż-żewġ partijiet l-oħra ħallejthom għal wara. F’jum il-qiyâmat int itlob u Jiena naħfer. Hekk jidhru kemm il-ħniena Tiegħi kif ukoll l-unur tiegħek (il-ġieħ tiegħek).”

Il-Profeta maħbub tagħna (sallallâhu ’alaihi wa sallam) qal f’hadîth sharîf: “Dak il-lejl (il-lejl tal-Mi’râj) tlabt lil Alla l-Għoli biex jafdali lili l-kont tal-ummah tiegħi kollha. Haqq ta’âlâ qal: ‘O Muhammad! Ix-xewqa tiegħek hija li ħadd ma jsir jaf bin-nuqqasijiet tal-ummah tiegħek. U r-rieda Tiegħi hija din: billi int profeta ħanin, in-nuqqasijiet u l-għemejjel koroh tagħhom ikunu moħbija minnek ukoll, bħalma huma moħbija mill-barranin. O Muhammad! Int il-gwida tagħhom. Jiena r-Rabb tagħhom. Int għadek kemm rajthom. Jiena ħarist u nħares lejhom mill-eternità mingħajr bidu sal-eternità mingħajr tmiem. O Muhammad! Kieku ma kontx inħobb nitkellem mal-ummah tiegħek, f’jum il-qiyâmat ma kontx insejħilhom għall-kont. Ma kont nistaqsihom dwar ebda dnub, la kbir u lanqas żgħir.’”

“Alla l-Għoli qal: ‘O Muhammad! Iftaħ l-għajn imbierka tiegħek u ħares taħt saqajk.’ Ħarist u rajt ponn ħamrija. Haqq ta’âlâ qal: ‘Kull ma jeżisti huwa t-trab ta’ taħt saqajk. Ġibt dak it-trab Tiegħi quddiem il-Habîb? Għalija eħfef naħfer lill-ummah tiegħek milli t-trab li jeħel mat-tarf tal-libsa tal-Habîb.’”

L-ummah tiegħek tajthielek, O Habîb!
Lilhom tajt Jannah Tiegħi bħala sehem.
O Habîb Tiegħi, x’kien dak li tlabt –
Għal ponn ħamrija tlabt bil-ħniena?

Sidna l-Profeta qal f’hadîth sharîf: “Lil Haqq ta’âlâ għamiltlu ħafna mistoqsijiet. Smajt it-tweġibiet. Iddispjaċini li staqsejt. (Xi wħud minnhom huma dawn:)

‘O Rabb tiegħi! Lil Jabrâîl tajtu sitt mitt elf ġewnaħ. Lili, minflok dan, x’tajtni?’ Haqq ta’âlâ qal: ‘Għalija xagħra waħda minn tiegħek hija aktar għażiża mis-sitt mitt elf ġewnaħ ta’ Jabrâîl. Għall-ġieħ ta’ xagħra waħda minn tiegħek, f’jum il-qiyâmat se neħles eluf ta’ midinbin diżubbidjenti. O Muhammad! Kieku Jabrâîl kellu jiftaħ ġwienħu, jimla l-ispazju bejn il-lvant u l-punent. Meta int tinterċedi, anki jekk l-ispazju bejn il-lvant u l-punent ikun mimli diżubbidjenti, nagħtihomlok kollha.’ Għidt: ‘Lill-anġli ġegħilthom jagħmlu s-sajda quddiem missieri l-ewwel Âdam (‘alaihis-salâm). Lili, minflok dan, liema unur tajtni?’

Haqq ta’âlâ qal: ‘L-anġli għamlu s-sajda quddiem Âdam għax fuq ġbinu kien hemm in-nûr tiegħek. O Muhammad! Lilek tajtek xi ħaġa ogħla minn hekk. Ismek qegħedtu ħdejn Ismi u ktibtu fuq l-Arsh al-a’lâ. Dak iż-żmien Âdam kien għadu ma nħalaqx; la kien hemm ismu u lanqas traċċa tiegħu. Ismek ktibtu fuq il-bibien tas-smewwiet, fuq il-hijâbs, fuq il-bibien ta’ Jannah, fuq il-palazzi u fuq is-siġar, f’kull post ta’ Jannah. F’Jannah ma kien hemm xejn li fuqu ma kienx miktub “Lâ ilâha illallâh Muhammadun Rasûlullah”. Dan il-grad huwa ogħla mill-grad mogħti lil Âdam.’

Ladarba ħabbejtek, O nobbli,
Iż-żewġ dinjiet mhumiex tiegħek, O ħelu?!
L-essenza tiegħek għamiltha mera ta’ Tiegħi,
U ismek ktibtu ma’ Ismi.

‘O Rabb tiegħi! Lil Nûh (‘alaihis-salâm) tajtu l-arka. Lili, minflok dan, x’tajtni?’ Qal: ‘Tajtek lil Burâq, u f’lejl wieħed wassaltek mill-art sal-Arsh. Rajt Jannah u Jahannam. Lill-ummah tiegħek tajtha l-masâjid, biex f’jum il-qiyâmat l-ummah tiegħek, bħallikieku qegħdin jitilgħu fuq il-vapuri, jitilgħu f’dawk il-masâjid, jaqsmu s-Sirât f’teptipa t’għajn u jeħilsu minn Jahannam.’ ‘O Rabb tiegħi! Lil ulied Isrâ’îl niżżiltilhom il-manna u l-laħam ta’ għasfur qisu summiena.’ Haqq ta’âlâ qal: ‘Lilek u lill-ummah tiegħek tajtkom il-grazzji ta’ din id-dinja u tal-âkhirat. Lil ulied Isrâ’îl biddiltilhom id-dehra minn dehra ta’ bniedem għal dehra ta’ ors, ta’ xadina u ta’ ħanżir. Lil ħadd mill-ummah tiegħek ma għamiltlu hekk. Għalkemm jagħmlu għemejjel bħal tagħhom, ma ridtx li tolqothom din id-diżgrazzja. O Muhammad! Tajtek sûrah li bħalha ma hemmx la fit-Tawrât u lanqas fl-Injîl. Dik is-sûrah hija s-Sûrah al-Fâtiha. Kull min jaqra dik is-sûrah, ġismu jsir harâm għal Jahannam. Se nħaffef il-kastig ta’ ommu u ta’ missieru. O Muhammad! Ma ħlaqt lil ħadd aktar akram (aktar prezzjuż, aktar għoli, aktar onorat) minnek. Għalik u għall-ummah tiegħek għamilt fard ħamsin salât binhar u bil-lejl.

“Dak il-lejl (il-lejl tal-Mi’râj) tlabt lil Alla l-Għoli biex jafdali lili l-kont tal-ummah tiegħi kollha” Hadîth sharîf

O Muhammad! Min jaċċetta l-uniċità Tiegħi u ma jagħtinix sieħeb, Jannah hija tiegħu. Lil min hu hekk mill-ummah tiegħek, Jahannam għamiltha harâm għalih. Il-ħniena Tiegħi lejn l-ummah tiegħek qabżet il-korla Tiegħi.

O Muhammad! Għandi int l-aktar prezzjuż u l-aktar onorat fost il-ħlejjaq kollha. F’jum il-qiyâmat se nagħtik tant unuri li d-dinja kollha tistagħġeb. O Habîb Tiegħi! Sakemm int ma tidħolx f’Jannah, il-profeti l-oħra u l-ummah tagħhom huma pprojbiti milli jidħlu. Sakemm l-ummah tiegħek ma tidħolx, ebda ummah oħra ma tidħol. O Muhammad! Tixtieq tara x’ħejjejt għalik u għall-ummah tiegħek?’ Għidt: ‘Nixtieq, O Rabb tiegħi!’ Kellem lil Isrâfîl u qal: ‘O Isrâfîl! Għid lill-qaddej Tiegħi, lill-fidil Tiegħi u lir-rasûl Tiegħi Jabrâîl biex jieħu lill-Habîb Tiegħi f’Jannah u jurih x’ħejjejt f’Jannah għall-Habîb Tiegħi u għall-ummah tiegħu. Hekk il-qalb imbierka tiegħu tinħeles mill-inkwiet.’”

Sid id-dinjiet, il-Profeta maħbub tagħna, flimkien ma’ Isrâfîl ‘alaihis-salâm, wasal għand Jabrâîl ‘alaihis-salâm. Biex iwettaq l-ordni ta’ Alla l-Għoli, Jabrâîl ‘alaihis-salâm ħa lil Sidna l-Profeta (sallallâhu ‘alaihi wa sallam) f’Jannah. L-anġli kienu qegħdin jistennew b’platti f’idejhom: f’wieħed kien hemm il-hulla (libsa ta’ Jannah), u l-ieħor kien mimli nûr. Jabrâîl ‘alaihis-salâm qal: “O Rasûlallah! Dawn inħolqu tmenin elf sena qabel Âdam ‘alaihis-salâm. F’dan il-maqâm qegħdin jistennew bla paċenzja biex ixerrdu fuqek u fuq l-ummah tiegħek dak li hemm fil-platti. F’jum il-qiyâmat, meta int u l-ummah tiegħek, bl-ordni ta’ Alla l-Għoli, tqiegħdu sieqkom fuq l-għatba ta’ Jannah, dawn l-anġli se jxerrdu fuqkom il-ġawhar tal-platti.” Laqagħhom anġlu jismu Ridwân, inkarigat f’Jannah. Ta l-aħbar it-tajba lil Sidna l-Profeta u qal: “Haqq ta’âlâ qasam Jannah fi tliet partijiet, biex tnejn minnhom jagħtihom lill-ummah tiegħek u waħda lill-ummah tal-profeti l-oħra.” Imbagħad dawwru f’kull rokna ta’ Jannah. Habîb al-akram qal: “F’nofs Jannah rajt xmara.

Tgħaddi ’l fuq mill-Arsh. Minn post wieħed joħorġu l-ilma, il-ħalib, l-inbid u l-għasel. Qatt ma jitħalltu ma’ xulxin. Ix-xatt ta’ dik ix-xmara kien tal-krisolitu. Il-ġebel fiha kien tal-ġawhar, it-tajn tal-ambra u l-ħaxix taż-żagħfran. Madwarha qiegħdu tazzi tal-fidda, aktar fl-għadd mill-kwiekeb tas-sema. Madwarha kien hemm għasafar li għonqhom kien bħal għonq il-ġemel. Kull min jiekol minn laħamhom u jixrob minn dik ix-xmara jikseb ir-ridâ ta’ Haqq ta’âlâ. Staqsejt lil Jabrâîl: ‘X’xmara hi din?’ Qal: ‘Din hija l-Kawthar. Haqq ta’âlâ tahielek lilek. Minn din il-Kawthar jgħaddi l-ilma lejn il-ġonna tat-tmien Jannah.’ Fuq ix-xatt ta’ dik ix-xmara rajt tined. Kollha kienu tal-perli u tar-rubini. Staqsejt lil Jabrâîl dwarhom. Qal: ‘Dawn huma d-djar tan-nisa tiegħek.’ F’dawk it-tined rajt il-hûrî. Wiċċhom kien jiddi bħax-xemx, u kollha kienu jkantaw b’melodiji differenti. Kienu jgħidu: ’Aħna ferħanin u hienja. L-ebda niket ma jmissna.

Aħna mżejna, qatt m’aħna għarwenin. Aħna żgħażagħ, qatt ma nixjieħu. Aħna ta’ karattru tajjeb, qatt ma nirrabjaw. Aħna dejjem hekk, qatt ma mmutu.’ Il-melodiji u l-ilħna tagħhom kienu jaslu sal-palazzi u s-siġar tal-hena u jimlew kull post. Leħinhom kien tant sabiħ li, kieku dawk il-melodiji kellhom jaslu f’din id-dinja, fid-dinja ma jibqax la mewt u lanqas tbatija. Jabrâîl qal: ‘Tixtieq tara wiċċhom?’ Għidt: ‘Nixtieq.’ Fetaħ il-bieb ta’ tinda. Ħarist. Rajt dehriet tant sbieħ li, kieku kelli nqatta’ ħajti kollha nfisser is-sbuħija tagħhom, ma nispiċċax. Wiċċhom kien aktar abjad mill-ħalib, ħaddejhom aktar ħomor mir-rubini u aktar jiddu mix-xemx. Ġilthom kienet aktar ratba mill-ħarir u mdawla bħall-qamar, u r-riħa tagħhom isbaħ mill-misk. Xagħarhom kien iswed ħafna: ta’ xi wħud immaljat, ta’ oħrajn miġbur, ta’ oħrajn maħlul; meta waħda minnhom kienet toqgħod bilqiegħda, xagħarha kien ikun qisu tinda madwarha, u meta kienet tqum, kien jasal sa saqajha. Quddiem kull waħda minnhom kien hemm qaddej. Jabrâîl qal: ‘Dan hu għall-ummah tiegħek.’”

Sidna l-Profeta (sallallâhu ‘alaihi wa sallam) qal: “Rajt il-ġonna u l-ġonna tal-frott tat-tmien Jannah u kull xorta ta’ grazzja tagħhom. Ġieni f’moħħi li nara wkoll Jahannam u l-livelli tagħha. Jabrâîl qabadni minn idi u ħadni għand Mâlik, l-akbar anġlu ta’ Jahannam. Qal: ‘O Mâlik! Hazreti Muhammad jixtieq jara l-postijiet tal-għedewwa f’Jahannam, urih Jahannam.’” Meta Mâlik neħħa l-għata minn fuq Jahannam, Jahannam bdiet tagħli u tintefaħ tant li Sidna l-Profeta (‘alaihis-salâtu was-salâm) ra b’għajnejh kif Jahannam taħtaf u taħraq kollox, ra l-kastigi tal-għatx f’Jahannam, il-ktajjen, is-sriep u l-iskorpjuni tal-kastig, u xi wħud mit-turmenti ta’ hemm.

“Mâlik fetaħ il-livelli ta’ Jahannam. Rajt is-seba’ livelli (kollha). Is-seba’ livell isejħulu Hâwiya. Il-kastig tiegħu kien ħafna drabi akbar mill-kastig tal-livelli l-oħra. Staqsejt lil Mâlik: ‘Liema grupp jiġi kkastigat f’dan il-livell?’ Mâlik qal: ‘Jiġu kkastigati l-Fir’awn, Qârûn u l-ipokriti (munâfiqîn) tal-ummah tiegħek.’ Is-sitt livell huwa Lazâ. Hemm jiġu kkastigati l-politeisti (dawk li m’għandhom ebda reliġjon). Il-ħames livell huwa Hutama. Hemm jiġu kkastigati dawk li jqimu n-nar u l-gendus, u l-Buddisti.

Ir-raba’ livell huwa Jahîm. Hemm jiġu kkastigati dawk li jqimu x-xemx u l-kwiekeb. It-tielet livell huwa Saqar. Hemm jiġu kkastigati l-Insara. It-tieni livell huwa Sa’îr. Hemm jiġu kkastigati l-Lhud. L-ewwel livell huwa Jahannam. Il-kastig tiegħu kien inqas mill-kastig tal-livelli l-oħra. (Minkejja dan) hemm rajt sebgħin elf baħar tan-nar. Kull baħar kien tant kbir li, kieku jitfgħu l-art u s-smewwiet f’baħar minnhom u jordnaw lil anġlu biex ifittixhom, ma jsibhomx lanqas f’elf sena. Iz-zabâniya (l-anġli inkarigati f’Jahannam) kienu tant kbar li, kieku wieħed minnhom kellu jqiegħed l-art u s-smewwiet f’rokna waħda ta’ ħalqu, lanqas biss jinduna. Dawk l-ibħra kienu jitħabbtu bil-mewġ u minnhom kienu joħorġu ħsejjes tal-biża’. Kieku ftit minn dak il-ħoss kellu jasal f’din id-dinja, il-ħlejjaq ħajjin kollha jintemmu.

‘Għal liema grupp hu dan il-livell?’ staqsejt. Mâlik ma weġibx. Erġajt staqsejt. Baqa’ sieket… Jabrâîl qal lil Mâlik: ‘Qiegħed jistenna tweġiba mingħandek.’ Hu talab skuża u qal: ‘Aħfirli.’ Għidt: ‘Ikun x’ikun, wieġeb, biex illum ikun jista’ jinstab rimedju għalih.’ Mâlik qal: ‘O Rasûlallah! Huwa għad-diżubbidjenti tal-ummah tiegħek; agħtihom parir biex iħarsu lilhom infushom minn dan il-post tal-biża’. Ħa joqogħdu attenti minn dak li jkaxkar ġisimhom f’kastig bħal dan. Dak il-jum ma jkollix ħniena mad-diżubbidjenti. Ma nurix ħniena la max-xjuħ tagħhom b’daqnithom bajda u lanqas maż-żgħażagħ.’”

“Il-Mi’râj huwa l-post fejn jintemm il-moħħ u tibda l-fidi” Hadîth sharîf

Sid id-dinjiet beda jibki. Neħħa t-turban minn fuq rasu l-imbierka u beda jinterċedi u jitlob bil-ħniena (lil Alla l-Għoli). Waqt li kien jgħid kemm hi dgħajfa l-ummah tiegħu u li ma kinitx se tiflaħ għal kastig bħal dan, beka tant li miegħu bkew ukoll Jabrâîl ’alaihis-salâm u l-anġli kollha. Imbagħad mingħand Alla l-Għoli wasal dan il-kliem: “O Habîb Tiegħi! Il-ġieħ u l-valur tiegħek Għandi huma kbar; it-talba tiegħek ġiet milqugħa. Kun trankwill. Wettaqtlek ix-xewqa tiegħek. Se nagħtik maqâm tali li, bl-interċessjoni tiegħek, se naħfer lil ħafna ħafna diżubbidjenti, sa ma tgħid int ‘biżżejjed’. O Habîb Tiegħi! Kull min iżomm mal-ordni Tiegħi jeħles mit-turment u mill-kastig u jikseb il-ħniena Tiegħi. Jikseb l-unur li jarani f’Jannah. Għalik u għall-ummah tiegħek għamilt fard ħamsin salât binhar u bil-lejl.”

Il-Profeta tagħna (sallallâhu ‘alaihi wa sallam) kompla u qal: “Minn dak il-maqâm (imbagħad) wasalt sal-Arsh. Għaddejt mis-smewwiet u wasalt fil-post fejn kien Mûsâ (‘alaihis-salâm). Staqsieni: ‘Haqq ta’âlâ x’għamel fard għalik u għall-ummah tiegħek?’ Għidt: ‘Għamel fard għalija li għal kull jum u lejl isiru ħamsin salât.’ Qal: ‘Erġa’ mur għand ir-Rabb tiegħek u tolbu jħaffifha ftit. Għax l-ummah tiegħek ma tiflaħx għaliha. Jien ġarrabt u ppruvajt lil ulied Isrâ’îl.’ Għal dan erġajt mort għand ir-Rabb tiegħi u għidt: ‘O Rabb tiegħi! Ħaffef ftit (din l-ordni) għall-ummah tiegħi!’ Għal dan, mill-ħamsin salât naqqas ħamsa biss. Erġajt mort għand Mûsâ (‘alaihis-salâm) u għidtlu (li naqqas ħamsa). Qal: ‘Erġa’ mur għand ir-Rabb tiegħek! Itolbu jħaffifha ftit ieħor. Għax l-ummah tiegħek ma tiflaħx għaliha.’ Hekk bqajt immur u niġi bejn Mûsâ (‘alaihis-salâm) u r-Rabb tiegħi, sa ma fl-aħħar Alla l-Għoli qal: ‘Din is-salât niżżiltha għal ħamsa. Għal kull salât hemm għaxar thawâb. Hekk, fl-aħħar, jerġgħu jsiru ħamsin. Għax min ikollu l-ħsieb jagħmel xi għemil tajjeb u ma jirnexxilux jagħmlu, jinkitiblu thawâb wieħed. U jekk jagħmlu, jinkitbulu għaxar thawâb sħaħ għal wieħed. Iżda jekk ikollu l-ħsieb jagħmel dnub u ma jagħmlux, ma jinkitiblu xejn. Jekk jagħmlu, jinkitiblu biss bħala dnub wieħed.’ Imbagħad inżilt għand Mûsâ (‘alaihis-salâm) u għidtlu kif kienet il-ħaġa. Reġa’ qal: ‘Erġa’ mur, itolbu jħaffifha ftit ieħor.’ Għal dan għidtlu: ‘Tant tlabt bil-ħniena lir-Rabb tiegħi li issa nistħi.’”5 Hekk Alla l-Għoli farraġ il-qalb imbierka tal-Profeta maħbub tagħna, midruba bit-tbatijiet li kien ġarrab. Tah grazzji li ma kienx ta lil ebda ħlejqa Tiegħu, u li ħadd ma jista’ la jkun jaf bihom u lanqas jifhimhom.

Ejja ’l hawn, int li taqbad fin-nar tal-imħabba,
Int li taħseb li int għaxxieq tal-Maħbub.
Ejja sma’ ċar il-Mi’râj ta’ dak is-Sultân,
Jekk int għaxxieq, toqgħodx – aqbad fin-nar tal-imħabba.
Kien il-lejl tat-Tnejn – din aħbar vera,
U dak il-lejl, jidher, kien Laylat al-Qadr.
Dak ta’ xorti ħelwa u ta’ valur għoli
Dak il-lejl kien fid-dar ta’ Umm Hânî.
Ħadd qablu ma laħaq dan l-unur,
Ħadd ma wasal f’dan l-għoli.
Għax ra kollox u għadda ’l hinn,
Wasal sa dik il-Preżenza Għolja.
Dak Dhul-Jalâl, ’il fuq mis-sitt direzzjonijiet,
Mingħajr qies u mingħajr kif urieh il-ġmiel Tiegħu.
Ra ċar lir-Rabb tal-glorja,
Hekk se tarah fl-âkhirat l-ummah tiegħu.
Int li tlajt fil-Mi’râj u tlabtni bil-ħniena,
Is-salât għamiltha l-Mi’râj tal-ummah tiegħek.

“O Habîb Tiegħi! Kull min iżomm mal-ordni Tiegħi jeħles mit-turment u mill-kastig u jikseb il-ħniena Tiegħi. Jikseb l-unur li jarani f’Jannah” Hadîth qudsî