मेरा प्यारा नबी

प्यारा नबीको अहले बैत

हाम्रा प्यारा नबीका सबै परिवारजनलाई अहले बैत भनिन्छ। उहाँका मुबारक श्रीमतीहरू, छोरी हजरत फातिमा र हजरत अली, अनि उहाँहरूका मुबारक सन्तान हजरत हसन र हजरत हुसैन, उहाँहरूका छोराछोरी र नातिनातिना सबै, साथै हाम्रा नबीको पवित्र वंश जोडिएको बनू हाशिम अहले बैत हुन्। रसूलुल्लाहको अहले बैत तीन किसिमको छ: पहिलो – नसब र वंशले नातेदार भएकाहरू। उहाँका फुपूहरू यस्तै हुनुहुन्छ। दोस्रो – उहाँका पवित्र श्रीमतीहरू। तेस्रो – श्रीमतीहरूको कपाल कोर्न, खाना पकाउन, कोठा बढार्न, लुगा धुन र घरका काम गर्न सधैँ उहाँहरूका घरमा रहने सेविकाहरू। बाहिरका काम गर्ने, मस्जिदमा अजान दिने बिलाल, सलमान र सुहैब पनि धन्य घरबाटै खानपिन गर्नुहुन्थ्यो। रसूलुल्लाहले एक दिन आफ्ना काका अब्बासको घरमा गएर उहाँलाई र उहाँका छोराछोरीलाई आफ्नो छेउमा बसाल्नुभयो, आफ्नो एहरामको कपडाले उहाँहरूलाई ढाकेर भन्नुभयो: “या रब! यी मेरा काका र मेरा बुबाका भाइ हुनुहुन्छ। उहाँहरू पनि मेरो अहले बैत हुनुहुन्छ। यो कपडाले मैले उहाँहरूलाई ढाकेझैँ तपाईँले पनि उहाँहरूलाई जहन्नमको आगोबाट ढाक्नुहोस्, जोगाउनुहोस्!”

प्यारा नबीका विवाहका कारणहरू

रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले सबैभन्दा पहिले पच्चीस वर्षको उमेरमा हजरत खदीजा (रदियल्लाहु अन्हा)सँग विवाह गर्नुभयो। हजरत खदीजा चालीस वर्षकी र विधवा हुनुहुन्थ्यो। तर उहाँको धन, सुन्दरता, बुद्धि, ज्ञान, इज्जत, वंश, इफ्फत र अदब धेरै थियो। उहाँहरू पच्चीस वर्ष सँगै बस्नुभयो। हजरत खदीजा जीवित रहुन्जेल रसूले अकरम (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले अर्को विवाह गर्नुभएन।

हजुर रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले हाम्री आमा हजरत खदीजा (रदियल्लाहु अन्हा)को वफातपछि दोस्रो पटक, पचपन्न वर्षको उमेरमा हजरत अबू बकरकी छोरी हाम्री आमा हजरत आइशा (रदियल्लाहु अन्हा)सँग विवाह गर्नुभयो। यो निकाह अल्लाह तआलाको आदेशले गर्नुभएको थियो। आखिरततर्फ प्रस्थान नगरुन्जेल आठ वर्ष उहाँसँग बस्नुभयो। उहाँ अत्यन्त बुद्धिमती, तीक्ष्ण, विदुषी, अदबकी धनी, पवित्र चरित्रकी र सालेहा हुनुहुन्थ्यो। स्मरणशक्ति निकै बलियो भएकाले असहाबे किराम धेरै कुरा उहाँसँग सोधेर सिक्नुहुन्थ्यो।

अरू विवाह भने सबै धार्मिक र राजनीतिक कारणले, वा दया र उपकार गर्नका लागि गर्नुभयो। उहाँहरू सबै विधवा हुनुहुन्थ्यो, धेरैजसो उमेर पुगेका पनि हुनुहुन्थ्यो। जस्तै: मक्काका काफिरहरूले मुसलमानलाई दिने सास्ती र हानि सहन नसकिने तहमा पुगेपछि असहाबे किरामको एउटा भागले हब्शामा हिजरत गर्नुभएको थियो। हब्शाका बादशाह नज्जाशी इसाई थिए। उनले मुसलमानहरूसँग विभिन्न कुरा सोधे र पाएका परिपक्व जवाफ सुनेर छक्क परी ईमान ल्याउनुभयो। मुसलमानहरूलाई धेरै भलाइ गर्नुभयो। ईमान ल्याएझैँ देखिएको उबैदुल्लाह बिन जहश गरिबीबाट छुटकारा पाउन पादरीहरूको धोकामा परेर मुर्तद भएको थियो, आफ्नो धर्म संसारसँग साटेको थियो।१ हजुर रसूलुल्लाहकी फुपूको छोरो यो लानती मानिसले आफ्नी श्रीमती उम्मे हबीबालाई पनि धर्म छोडेर धनी बन्न दबाब दियो र उक्सायो; तर उहाँले गरिबी र मृत्युसमेत स्वीकार गर्ने, तर मुहम्मद अलैहिस्सलामको धर्म नछोड्ने बताउँदा उसले उहाँलाई तलाक दियो। उहाँ दुःख पाएर, दरिद्रतामा मर्नुहुनेछ भनेर ऊ पर्खिरहेको थियो। तर छोटो समयमै ऊ आफैँ मर्‍यो। उम्मे हबीबा मक्कामा कुरैशका त्यस बेलाका प्रधान सेनापति अबू सुफयानकी छोरी हुनुहुन्थ्यो। हजुर रसूलुल्लाह त्यस बेला कुरैशका सेनासँग निकै कठिन युद्ध गर्दै हुनुहुन्थ्यो, अबू सुफयान भने इस्लामलाई नष्ट गर्न अन्तिम बल लगाएर लडिरहेका थिए। रसूलुल्लाहले हाम्री आमा उम्मे हबीबा (रदियल्लाहु अन्हा) आफ्नो धर्ममा कति बलियो हुनुहुन्छ र उहाँमाथि कस्तो तीतो हाल आइपरेको छ भन्ने सुन्नुभयो। नज्जाशीलाई पत्र लेखेर यसो माग्नुभयो: “त्यहाँ रहेकी उम्मे हबीबासँग म विवाह गर्नेछु। मेरो निकाह गराइदेऊ! त्यसपछि उनलाई यहाँ पठाइदेऊ।” नज्जाशी पहिले नै मुसलमान भइसक्नुभएको थियो। उहाँले पत्रलाई निकै सम्मान गर्नुभयो, त्यहाँका मुसलमानहरूलाई आफ्नो दरबारमा निम्ता दिएर भोज दिनुभयो। हिजरतको सातौँ वर्ष निकाह भयो, उपहार र इनाम दिइए। यसरी उम्मे हबीबाले आफ्नो ईमानको इनाम पाउनुभयो र त्यहाँ धनी र सुखी हुनुभयो। उहाँकै कारण अरू मुसलमानहरूले पनि राहत पाए। जन्नतमा महिलाहरू आफ्ना पतिका साथमा हुने भएकाले उहाँलाई जन्नतको सबैभन्दा उच्च दर्जाको खुसीको खबर दिइयो; संसारका सबै सुख र नियामत यस खुसीको खबरका अगाडि निकै सानो ठहरिन्छन्। यो निकाह अबू सुफयानलाई पछि मुसलमान हुने सौभाग्यका लागि तयार पार्ने कारणमध्ये एक बन्यो। यस निकाहले रसूलुल्लाहको बुद्धि, तीक्ष्णता, प्रतिभा, उपकार र दयाको तह पनि देखाउँछ।२

दोस्रो उदाहरण: हजरत उमरकी छोरी हाम्री आमा हजरत हफ्सा (रदियल्लाहु अन्हा) विधवा हुनुभएको थियो। हिजरतको तेस्रो वर्ष हजरत उमरले हजरत अबू बकर र हजरत उस्मानलाई “मेरी छोरीसँग विवाह गर्छौ?” भनेर सोध्दा उहाँहरूले “सोच्छु” भन्नुभएको थियो। एक दिन हजुर रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले उहाँहरू तीनैजना र अरू मानिस छेउमा हुँदा सोध्नुभयो: “हे उमर! तिमी दुःखी देखिन्छौ, कारण के हो?” सिसीमा भएको मसीको रङ सजिलै देखिएझैँ हजुर रसूलुल्लाह पनि हरेकको मनको कुरा एकै नजरमा बुझ्नुहुन्थ्यो। आवश्यक ठान्नुभए सोध्नुहुन्थ्यो। उहाँलाई, अझ सबैलाई सत्य बोल्नु हाम्रा लागि फर्ज भएकाले हजरत उमरले पनि जवाफ दिनुभयो: “या रसूलल्लाह! मैले मेरी छोरी अबू बकर र उस्मानलाई प्रस्ताव गरेँ, उहाँहरूले लिनुभएन।” रसूलुल्लाहले आफूले सबैभन्दा माया गर्नुहुने यी तीन सहाबी दुःखी भएको पटक्कै नचाहनुहुने भएकाले उहाँहरूलाई खुसी पार्न तुरुन्तै भन्नुभयो: “हे उमर! तिम्री छोरीलाई अबू बकर र उस्मानभन्दा पनि राम्रो व्यक्तिलाई दिऊँ भन्ने चाहन्छौ?” हजरत उमर छक्क पर्नुभयो। किनभने हजरत अबू बकर र हजरत उस्मानभन्दा राम्रो कोही छैन भन्ने उहाँलाई थाहा थियो। “हो, या रसूलल्लाह!” भन्नुभयो। उहाँले भन्नुभयो: “हे उमर, तिम्री छोरी मलाई देऊ!” यसरी हजरत हफ्सा हजरत अबू बकर, हजरत उस्मान र सबै मोमिनहरूकी आमा हुनुभयो, उहाँहरू उहाँका सेवक बन्नुभयो; हजरत अबू बकर, हजरत उमर र हजरत उस्मान पनि एकअर्कासँग अझ नजिक र अझ प्यारा हुनुभयो।३

तेस्रो उदाहरण: हिजरतको पाँचौँ वा छैटौँ वर्ष बनू मुस्तलिक कबिलाबाट बन्दी बनाइएका सयौँ मानिसमध्ये कबिलाका नाइके हारिसकी छोरी जुवैरिया पनि हुनुहुन्थ्यो। उहाँलाई किनेर, मुक्त गरेर आफूसँग निकाह गर्नुहुँदा असहाबे किराम (अलैहिमुर्रिदवान) सबैले भन्नुभयो: “हजुर रसूलुल्लाहको परिवारका, हाम्री आमाका नातेदारलाई दासी र सेविका बनाएर राख्न हामीलाई लाज लाग्छ।” सबैले आफ्ना बन्दीहरू मुक्त गरिदिनुभयो। यो निकाह सयौँ बन्दी मुक्त हुने कारण बन्यो। हाम्री आमा हजरत जुवैरिया (रदियल्लाहु अन्हा) यो कुरा सधैँ गर्वका साथ सुनाउनुहुन्थ्यो। हजरत आइशा भन्नुहुन्थ्यो: “जुवैरियाभन्दा बढी भलाइ र बरकत भएकी महिला मैले देखिनँ।”४ हदीसे शरीफमा यसो भनिएको छ: “मेरा सबै श्रीमतीहरूसँगका विवाह र मेरा छोरीहरूको विवाह – सबै जिब्रील (अलैहिस्सलाम)ले अल्लाह तआलाबाट ल्याउनुभएको अनुमतिले भएका हुन्।”

हजुर रसूलुल्लाहले धेरै विवाह गर्नुभएको एउटा महत्त्वपूर्ण कारण इस्लाम धर्म सिकाउनु पनि थियो। हिजाबको आयत आउनुअघि, अर्थात् महिलाहरूलाई पर्दा गर्ने आदेश हुनुअघि महिलाहरू पनि रसूलुल्लाहकहाँ आएर आफूलाई थाहा नभएका कुरा सोधेर सिक्थे। रसूलुल्लाह कसैको घरमा जानुहुँदा महिलाहरू पनि आएर बस्थे, सुन्थे, फाइदा लिन्थे। हिजाबको आयत आएर महिलाहरूलाई पराया पुरुषसँग बस्न र बोल्न निषेध गरिएपछि उहाँले पराया महिलाहरूलाई भेट्नुभएन। आफूलाई थाहा नभएका कुरा आफ्नी मुबारक श्रीमती हजरत आइशासँग सोधेर सिक्न आदेश दिनुभयो। सोध्न आउनेहरू यति धेरै थिए कि हजरत आइशालाई सबैलाई जवाफ दिन समय पुग्दैनथ्यो। यो महत्त्वपूर्ण सेवा सजिलो बनाउन र हाम्री आमा आइशाको भार हलुका पार्न उहाँले आवश्यक जति महिलासँग निकाह गर्नुभयो। महिलासम्बन्धी सयौँ सूक्ष्म ज्ञान मुसलमान महिलाहरूलाई आफ्ना मुबारक श्रीमतीहरूमार्फत बताउनुभयो। एउटै श्रीमती भएको भए सबै महिलाले उहाँसँगै सोध्नु गाह्रो, अझ असम्भव हुने थियो। अल्लाह तआलाको धर्म पूर्ण रूपमा बताउन उहाँले धेरै विवाहको भार पनि आफ्ना काँधमा लिनुभयो।

प्यारा नबीका मुबारक श्रीमतीहरू

खदीजतुल कुबरा (रदियल्लाहु अन्हा): कुरैशको कुलीन, प्रतिष्ठित परिवारकी हुनुहुन्छ। खुवैलिद बिन असद बिन अब्दुल उज्जा बिन कुसईकी छोरी हुनुहुन्छ। रसूलुल्लाहकी पहिलो श्रीमती हुनुहुन्छ। बुबा खुवैलिद, आमा फातिमा हुनुहुन्छ। चालीस वर्षकी र विधवा हुँदा रसूलुल्लाहसँग विवाह गर्नुभयो। रसूलुल्लाह त्यस बेला पच्चीस वर्षको हुनुहुन्थ्यो। उहाँबाट चार छोरी र दुई छोरा भए। विधवा हुँदा उहाँ व्यापार गर्नुहुन्थ्यो। उहाँका कर्मचारी, लेखक र दासहरू थिए। उहाँ अत्यन्त धनी, विदुषी र बुद्धिमती हुनुहुन्थ्यो। ईमान ल्याउने पहिलो स्वतन्त्र महिला हुनुहुन्छ। जिब्रील अलैहिस्सलाम रसूलुल्लाहलाई पहिलो पटक देखिनुहुँदा रसूलुल्लाह डराउनुभएको थियो। यो कुरा खदीजालाई बताउनुभयो। सबैभन्दा पहिले खदीजा (रदियल्लाहु अन्हा)ले ईमान ल्याउनुभयो। काफिरहरू मूर्ति पुज्थे, रसूलुल्लाहमाथि विश्वास गर्दैनथे, गिज्याउँथे। धेरै सास्ती दिन्थे। खदीजा (रदियल्लाहु अन्हा) रसूलुल्लाहलाई सान्त्वना र हिम्मत दिनुहुन्थ्यो। आफ्नो सारा धनसम्पत्ति उहाँको बाटोमा कुर्बान गर्नुभयो। रसूलुल्लाहको पच्चीस वर्ष वफादारीसाथ सेवा गर्नुभयो। एक पटक पनि उहाँको मन दुखाउनुभएन।

हिजरतभन्दा तीन वर्षअघि, अबू तालिबको मृत्यु भएको तीन दिनपछि, पैँसट्ठी वर्षको उमेरमा मक्का मुकर्रमामा वफात हुनुभयो।

रसूलुल्लाह आफ्नो वफातसम्म सधैँ उहाँको प्रशंसा गर्नुहुन्थ्यो। अझ एक दिन त घरमा उहाँको प्रशंसा गर्नुहुँदा हाम्री आमा आइशाले सहन नसकेर भन्नुभयो: (जनाबे हकले तपाईँलाई उहाँभन्दा राम्री दिनुभयो)। उहाँले भन्नुभयो: “होइन! उनीभन्दा राम्री दिइएको छैन। सबैले मलाई झूटो भनेका दिनमा उनले मलाई विश्वास गरिन्। सबैले मलाई सताउँदा उनी मेरो साथी बनिन्। मेरा दुःख हटाउँथिन्।”

हजरत खदीजा र उहाँकी छोरी फातिमतुज जहरा संसारका सबै महिलामध्ये सबैभन्दा श्रेष्ठ हुन् भनेर हदीसे शरीफमा बताइएका चार महिलामध्ये दुई हुनुहुन्छ। तेस्री – फिरऔनकी श्रीमती हजरत आसिया, चौथी – हजरत मरयम (रदियल्लाहु तआला अन्हुन्न) हुनुहुन्छ।

“मेरा सबै श्रीमतीहरूसँगका विवाह र मेरा छोरीहरूको विवाह – सबै जिब्रील (अलैहिस्सलाम)ले अल्लाह तआलाबाट ल्याउनुभएको अनुमतिले भएका हुन्” हदीसे शरीफ

आइशा (रदियल्लाहु अन्हा): रसूलुल्लाहकी दोस्री पवित्र श्रीमती हुनुहुन्छ। अबू बकर सिद्दीककी छोरी हुनुहुन्छ। उहाँकी आमा उम्मे रूमान हुनुहुन्छ। हिजरतभन्दा आठ वर्षअघि जन्मनुभयो। उहाँको सन्तान भएन। खदीजतुल कुबराको वफातको एक वर्षपछि र हिजरतभन्दा दुई वर्षअघि उहाँको निकाह भयो। तीन वर्षपछि मदीनामा धन्य कोठामा भित्र्याइनुको सम्मान पाउनुभयो। उहाँको बुद्धि, तीक्ष्णता, इफ्फत र तकवा अचम्म मान्नुपर्ने गरी धेरै थियो। रसूलुल्लाह उहाँलाई साह्रै माया गर्नुहुन्थ्यो र धेरै प्रशंसा गर्नुहुन्थ्यो। उहाँको निकाह अल्लाह तआलाको आदेशले भएको थियो। आयते करीमाले उहाँको प्रशंसा गरिएको छ। असहाबे किराम आफ्ना गाह्रा प्रश्न सुल्झाउन उहाँकहाँ जानुहुन्थ्यो। रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु तआला अलैहि व सल्लम)को वफात हुँदा उहाँ अठार वर्षकी हुनुहुन्थ्यो। उहाँको इज्तिहाद हजरत अलीसँग नमिलेकाले जमल घटनामा हजरत अलीसँग युद्ध गर्ने असहाबे किरामसँगै हुनुहुन्थ्यो। हजरत अली शहीद गरिनुहुँदा उहाँ साह्रै दुःखी हुनुभयो। हुरूफीहरू उहाँमाथि धेरै झूटा आरोप लगाउँछन्। “हजरत अलीलाई माया गर्नुहुन्नथ्यो” भन्छन्। तर “अलीलाई माया गर्नु ईमानको अंश हो” भन्ने हदीसे शरीफ हजरत आइशाले नै बयान गर्नुभयो। यसरी उहाँले अलीलाई माया गर्नुहुन्थ्यो र सबैले माया गर्नुपर्छ भन्ने बताउनुभयो। हिजरतको सन्ताउन्नौँ वर्ष पैँसट्ठी वर्षको उमेरमा मदीनामा वफात हुनुभयो। उहाँको कब्र बकीमा छ।

सौदा बिन्त जमआ (रदियल्लाहु अन्हा): रसूलुल्लाहकी तेस्री श्रीमती हुनुहुन्छ। आफ्ना पतिसँगै ईमान ल्याएर हब्शामा हिजरत गर्नुभएको थियो। मक्का फर्कँदा उहाँका पति वफात हुनुभयो। रसूलुल्लाहले पहिले हजरत आइशासँग, त्यसपछि सौदासँग निकाह गर्नुभयो। सौदालाई मक्कामा, हजरत आइशालाई भने मदीनामा घर भित्र्याउनुभयो। उहाँ अत्यन्त दयालु र पवित्र चरित्रकी कुलीन महिला हुनुहुन्थ्यो। हजरत उमरको समयमा वफात हुनुभयो।५

हफ्सा (रदियल्लाहु अन्हा): हजरत उमर (रदियल्लाहु अन्हु)की छोरी हुनुहुन्छ। उहाँका पहिलो पति खुनैस हुनुहुन्थ्यो। उहाँहरूले सँगै हब्शा र मदीनामा हिजरत गर्नुभयो। जवानीमै विधवा हुनुहुँदा उहाँका बुबाले उहाँलाई हजरत अबू बकरलाई र त्यसपछि उस्मानलाई प्रस्ताव गर्नुभयो। दुवैले क्षमा माग्नुभयो। हजरत उमर दुःखी हुनुभयो। हिजरतको तेस्रो वर्ष रसूलुल्लाहसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो। रसूलुल्लाहले केही समयपछि हफ्सालाई तलाक दिनुभयो। त्यसपछि जिब्रील अलैहिस्सलामको इसाराले फेरि निकाह गर्नुभयो। उहाँ धेरै रोजा बस्नुहुन्थ्यो, धेरै नमाज पढ्नुहुन्थ्यो। हिजरतको ४१औँ वर्ष साठी वर्षको उमेरमा वफात हुनुभयो।

जैनब बिन्त खुजैमा (रदियल्लाहु अन्हा): धेरै इबादत गर्नुहुन्थ्यो, धेरै सदका दिनुहुन्थ्यो। उहाँ पहिले अब्दुल्लाह बिन जहशकी श्रीमती हुनुहुन्थ्यो। अब्दुल्लाह रसूलुल्लाहकी फुपू उमैमाका छोरा हुनुहुन्थ्यो। उहाँ उहुदको गजवामा शहीद हुनुभयो। जैनबले रसूलुल्लाहसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो, तर आठ महिनापछि वफात हुनुभयो।६

उम्मे सलमा (रदियल्लाहु अन्हा): उहाँको नाम हिन्द थियो। पति अबू सलमासँग हब्शामा पहिले हिजरत गर्नेमध्ये हुनुहुन्थ्यो। अबू सलमा रसूलुल्लाहकी फुपू बर्राका छोरा उबैदुल्लाह बिन जहशका भाइ हुनुहुन्थ्यो; हिजरतको चौथो वर्ष मदीनामा उहुदको गजवामा लागेको घाउले वफात हुनुभयो। उम्मे सलमाले अबू बकर र उमरका निकाहका प्रस्ताव स्वीकार गर्नुभएन। रसूलुल्लाहसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो। उनसट्ठीऔँ वर्ष मदीनामा चौरासी वर्षको उमेरमा वफात हुनुभयो। श्रीमतीहरूमध्ये सबैभन्दा पछि वफात हुनुहुने उहाँ नै हुनुहुन्थ्यो।७

“होइन! उनी(खदीजा)भन्दा राम्री दिइएको छैन। सबैले मलाई झूटो भनेका दिनमा उनले मलाई विश्वास गरिन्। सबैले मलाई सताउँदा उनी मेरो साथी बनिन्। मेरा दुःख हटाउँथिन्” हदीसे शरीफ

जुवैरिया (रदियल्लाहु अन्हा): बनू मुस्तलिक कबिलाका नाइके हारिसकी छोरी हुनुहुन्थ्यो। हिजरतको पाँचौँ वर्ष भएको मुरैसीको गजवामा बन्दी बनाइनुभएको थियो। उहाँका काकाका छोरा पति युद्धमा मारिए। उहाँ बीस वर्षकी, अत्यन्त हसना, अर्थात् सुन्दरी हुनुहुन्थ्यो। जुवैरियालाई बिक्रीका लागि राखिँदा एउटा रिवायतअनुसार उहाँका बुबा उहाँलाई किन्न मदीनामा ऊँटको बथान लिएर आए। दुईवटा राम्रा ऊँट दिन मन नलागेर तिनलाई सहरबाहिर लुकाएर राखे। रसूल अलैहिस्सलामले उनलाई फलानो ठाउँमा लुकाएका दुईवटा ऊँट पनि ल्याउन भन्नुभयो। हारिस छक्क परे र आफ्ना दुई छोरा र अरू धेरै मानिससहित ईमान ल्याए। रसूल अलैहिस्सलामले ऊँट लिएर उनकी छोरी फिर्ता दिनुभयो। छोरीले पनि ईमान ल्याउनुभयो। रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले जुवैरियालाई उहाँका बुबासँग मागेर निकाह गर्नुभयो। उहाँ हिजरतको छपन्नौँ वर्ष वफात हुनुभयो।

जैनब बिन्त जहश (रदियल्लाहु अन्हा): रसूलुल्लाहकी फुपू उमैमाकी छोरी, अब्दुल्लाह बिन जहशकी बहिनी हुनुहुन्थ्यो। उहाँका बुबाको नाम बुर्रा थियो। ईमान नल्याएकाले उनलाई जहश भनियो। जैनब सुरुमै ईमान ल्याउनेमध्ये हुनुहुन्छ।

हजुर रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले उहाँलाई पहिले आफ्ना धर्मपुत्र जैद बिन हारिसासँग निकाह गरिदिनुभयो। जैदले जैनबको हक राम्ररी निभाउन नसकेकाले हिजरतको तेस्रो वर्ष उहाँहरू अलग हुनुभयो। रसूल अलैहिस्सलामले उहाँसँग निकाह गर्न चाहनुभयो। जैनबले यो सुनेर खुसीले दुई रकअत नमाज पढ्नुभयो र यसरी दुआ गर्नुभयो: “या रब! तपाईँका रसूलले मलाई माग्नुभएको छ। उहाँकी श्रीमती हुने सम्मान मेरो तकदीरमा लेख्नुभएको छ भने मलाई उहाँलाई तपाईँ आफैँ दिनुहोस्।” उहाँको दुआ कबूल भयो र सूरा अहजाबको सैँतीसौँ आयत “जैदले उनका बारेमा आफ्नो चाहना पूरा गरेपछि (अर्थात् जैनबलाई तलाक दिएपछि), हामीले उनलाई तिम्री श्रीमती बनायौँ” भन्ने भावार्थसहित नाजिल भयो। जैनबको निकाह अल्लाह तआलाले गर्नुभएकाले हजुर रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले छुट्टै निकाह गर्नुभएन। जैनब (रदियल्लाहु अन्हा) यसमा सधैँ गर्व गर्नुहुन्थ्यो र भन्नुहुन्थ्यो: “हरेक महिलाको विवाह उसको बुबाले गराउँछ। मेरो निकाह भने अल्लाह तआलाले गराउनुभयो।” त्यस बेला उहाँ अठतीस वर्षकी हुनुहुन्थ्यो। हिजरतको बीसौँ वर्ष त्रिपन्न वर्षको उमेरमा वफात हुनुभयो।८ उहाँको भलाइ र उपकार प्रशस्त थियो, सदका दिन साह्रै मन पराउनुहुन्थ्यो। हातका काममा पनि सिपालु हुनुहुन्थ्यो। आफूले बनाएका कुरा र हातमा आएका सबै कुरा नातेदार र गरिबहरूलाई दिनुहुन्थ्यो। अझ, खलीफा उमरले अज्वाजे मुतह्हरातमध्ये हरेकलाई बाह्र हजार दिरहम दिनुहुन्थ्यो। जैनब बिन्त जहश पाउनासाथ सबै सदका गर्नुहुन्थ्यो, बाँडिदिनुहुन्थ्यो। हजरत आइशाले उहाँको धेरै प्रशंसा र सना गर्नुभयो। “मेरा श्रीमतीहरूमध्ये मकहाँ सबैभन्दा पहिले आइपुग्ने चाहिँ खुला हात भएकी हुन्”९ भन्ने हदीसे शरीफले उहाँ सबैभन्दा पहिले वफात हुनुहुनेछ भन्ने खबर दिएको थियो। किनभने सबैभन्दा धेरै सदका दिने उहाँ नै हुनुहुन्थ्यो।

फ्रान्सेली निर्लज्ज र झूटो आरोप लगाउने कवि भोल्टेयरले रसूलुल्लाहले हजरत जैनबलाई श्रीमतीका रूपमा स्वीकार गर्नुभएको घटनालाई इतिहास, घटना र खबरहरूसँग पूरै उल्टो र मनगढन्ते, नीच झूटा आरोपसहित कविता बनाएर एउटा नाटकको किताब लेख्यो। साहित्य र विचारका मानिसलाई नसुहाउने यो घिनलाग्दो, फोहोर लेखाइ उसलाई धर्मबहिष्कार गर्ने उसको ठूलो शत्रु पोपलाई मन पर्‍यो, पोपले उसलाई चाकरीभरिको पत्र लेखे। मुसलमानहरूका खलीफा सुल्तान दोस्रो अब्दुल हमीद खानले यो नाटक मञ्चमा देखाइने कुरा सुन्नुहुँदा फ्रान्स र इङ्ग्ल्यान्डका सरकारलाई अन्तिम चेतावनी दिएर तुरुन्तै रोक्नुभयो र सारा मानवतालाई शिर झुकाउनुपर्ने नीचताबाट बचाउनुभयो।

हजरत सफिय्या (रदियल्लाहु अन्हा): खैबरका यहूदीहरूका नाइके हुयय इब्ने अख्तबकी छोरी हुनुहुन्थ्यो। खैबरमा एकजना यहूदीसँग उहाँको विवाहको कुरा छिनिएको थियो। पछि उहाँले अत्यन्त धनी किनाना बिन हकीकसँग विवाह गर्नुभएको थियो। हिजरतको सातौँ वर्ष खैबर फत्ते हुँदा सफिय्या पनि बन्दी बनाइनुभयो। उहाँ रसूलुल्लाहको भागमा पर्नुभयो; रसूलुल्लाहले उहाँलाई मुक्त गर्नुभयो, उहाँ ईमान ल्याउनुभयो र रसूलुल्लाहसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो। हिजरतको पचासौँ वर्ष मदीनामा वफात हुनुभयो।१०

उम्मे हबीबा (रदियल्लाहु अन्हा): अबू सुफयान बिन हर्ब बिन उमय्याकी छोरी र हजरत मुआवियाकी दिदी हुनुहुन्थ्यो। उहाँकी आमाको नाम हिन्द थियो। पति उबैदुल्लाह बिन जहशसँगै मुसलमान हुनुभयो र दुवैजना हब्शामा हिजरत गर्नुभयो। छोरी हबीबा हब्शामा जन्मेकीले उहाँ आफैँ पनि उम्मे हबीबा (हबीबाकी आमा) भन्ने कुन्याले प्रसिद्ध हुनुभयो। उहाँका पति त्यहाँ पादरीहरूको कुरामा फसेर मुर्तद भयो र मर्‍यो। उहाँ एक्लै, परदेशमा, गरिबीमा पर्नुभयो। “म रसूलुल्लाहको धर्म छोड्दिनँ” भन्नुभयो। रसूलुल्लाह (सल्लल्लाहु अलैहि व सल्लम)ले उहाँको मन खुसी पार्न उहाँसँग निकाह गर्न चाहनुभयो। हिजरतको सातौँ वर्ष नज्जाशीलाई पत्र लेख्नुभयो। नबीको यस आदेशअनुसार नज्जाशीले उहाँको निकाह रसूले अकरमसँग गरिदिनुभयो र उहाँलाई मदीना पठाइदिनुभयो। हिजरतको चवालीसौँ वर्ष मदीनामा वफात हुनुभयो।

हजरत मैमूना (रदियल्लाहु अन्हा): उहाँको नाम बर्रा थियो; रसूलुल्लाहले यसलाई मैमूना बनाइदिनुभयो। मैमूनाका पतिको वफात भइसकेको थियो। खैबर फत्ते भएपछि मक्कामा उमराका लागि जाँदा, मदीना फर्कने बेला उहाँ रसूलुल्लाहसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो। हिजरतको त्रिपन्नौँ वर्ष मक्कामा बिरामी पर्नुभयो र भन्नुभयो: “मलाई मक्काबाट बाहिर निकाल! किनभने म मक्काबाहिर वफात हुनेछु भनेर रसूलुल्लाहले मलाई खबर दिनुभएको छ।” उहाँलाई बाहिर निकालिएपछि रसूलुल्लाहसँग उहाँको निकाह भएको ठाउँ (सरिफ भनिने ठाउँ)मा वफात हुनुभयो।११

हजरत मारिया (रदियल्लाहु अन्हा): प्यारा नबीकी दासी हुँदा ईमान ल्याउनुभयो र हजुरसँग निकाहको सम्मान पाउनुभयो। मारिया मिस्र र इस्कन्दरियाका राजा मुकौकिसले उपहारका रूपमा पठाएकी हुनाले उहाँको वंश (वंशावली) र जन्ममिति निश्चित रूपमा थाहा छैन। रसूले अकरमका हाम्री आमा हजरत मारियाबाट इब्राहीम नामका एक छोरा भए। हजरत मारिया साह्रै शान्त, चुपचाप र आफ्नै धुनमा रहने हुनुहुन्थ्यो। हजरत उमरको खिलाफतका अन्तिम वर्षहरूमा ईस्वी ६३७ (हिजरी १६)मा वफात हुनुभयो। उहाँलाई बकीको कब्रिस्तानमा दफन गरियो।१२

हजरत रैहाना (रदियल्लाहु अन्हा): प्यारा नबीकी दासी हुँदा मुसलमान हुनुभएको थियो। उहाँ मदीनामा बस्ने यहूदीहरूको बनू कुरैजा कबिलाकी हुनुहुन्थ्यो। उहाँको वंशावली रैहाना बिन्त शमऊन इब्ने यजीद, वा रैहाना बिन्त जैद इब्ने अम्र इब्ने हनफा बिन शमऊन बिन यजीद हो। उहाँको जन्ममिति निश्चित रूपमा थाहा छैन। प्यारा नबीभन्दा अघि ईस्वी ६३१ (हिजरी १०)मा मदीनामा वफात हुनुभयो। उहाँलाई बकीको कब्रिस्तानमा दफन गरियो।१३

“सय्यिद र शरीफहरूलाई माया गर्नु अन्तिम सासमा ईमानसहित जाने कारण बन्छ” अबू मुजाहिद अनवर बिन नाजिफ (रहमतुल्लाहि अलैह)